AQSH-tyń jalpy ulttyq qaryzy alǵash ret 40 trıllıon dollardan asyp, el tarıhyndaǵy eń joǵary kórsetkishke jetti. Sársenbide tirkelgen bul meje eki partıanyń da ashýyn týdyrdy, dep habarlaıdy infohub.kz.
Sońǵy onjyldyqta memlekettik tapshylyq eki ese ósti, buǵan Donald Tramp pen Djo Baıdenniń tusyndaǵy memlekettik shyǵyndardyń artýy sebep boldy. Tramp óziniń birinshi merziminde 8,4 trıllıon dollar qaryzdy bekitti, onyń úlken bóligi COVID-19-ǵa kómekke jumsaldy, al Baıden 4,3 trıllıon dollardy bekitti. 2025 jyldyń qazan aıynda bastalǵan 2026 qarjy jylynda qaryzǵa ázirge 1,8 trıllıon dollar qosyldy.
Demokrattar shyǵynnyń ósýine Tramp pen respýblıkashylar baqylaýyndaǵy Kongresti kinálaıdy. Arızona senatory Mark Kellı X-te jazdy: «Prezıdent birinshi merziminde qaryzdy óteıtinin aıtqan. Biz bárimiz bul ótirik ekenin bildik. Onyń ornyna ol qaryzdy 40 trıllıon dollarǵa jetkizdi, al ózi men onyń otbasy mıllıardtaǵan dollar tapty». Tehas ókili Jasmın Krokett: «Respýblıkashylar shotty kóbeıtip, mıllıarderlerge taǵy bir salyq jeńildigin berdi, endi jumysshy otbasylarǵa «fıskaldyq jaýapkershilik» týraly dáris oqıdy. Kartany shegine deıin paıdalanyp, ózińdi býhgaltermin dep kórsete almaısyń. Bir nárseni tańda». Kolorado ókili Djeıson Kroý X-te: «Respýblıkashylardyń «Bir úlken usqynsyz zań jobasy» jalǵyz ózi 4 trıllıon dollardan astam qosady — munyń bári mıllıarderler men korporasıalarǵa salyq jeńildikterin berý úshin».
Kroý «Bir úlken ádemi zań» týraly aıtyp otyr, ol partıasyz Kongres búdjettik keńsesiniń baǵalaýynsha, tapshylyqty 3,3 trıllıon dollarǵa arttyrady. Respýblıkashyl senator Rık Skott X-te «Kongres shyǵyndardy baqylaýǵa alýy kerek» dep jazǵannan keıin, ınternet qoldanýshylar oǵan osy zań jobasyn qabyldaýǵa daýys bergenin eske saldy.
Tramppen jáne óz partıasymen jıi qaqtyǵysqan respýblıkashyl ókil Tomas Messı kópten beri kostúminiń jaǵasynda qaryz belgisin taǵyp júr. Ol jasaǵan úsh dúımdik belgishe ulttyq qaryzdy naqty ýaqyt rejıminde kórsetedi. Messı X-te jazdy: «Men qaryz belgisin oılap tapqanda, ulttyq qaryz 31 trıllıon dollardan sál asyp turǵan. Biz bankter men shet elderge jyl saıyn qaryz boıynsha ár adamǵa 4000 dollar tóleımiz. Tórt adamnan turatyn otbasy jyl saıyn tek qaryz paıyzy úshin 16000 dollar tóleıdi! Men osyǵan sebep bolǵan saıasatqa qarsy daýys bergendikten qaıta saılanýdan utyldym». Mamyr aıynda jeti merzim saılanǵan ókil Tramptyń qoldaýymen saılaýǵa qatysqan otstavkadaǵy teńiz jaıaý áskeri men fermer Ed Galleınge alǵashqy saılaýda jeńildi.