AQSH-tyń saýda mınıstri Govard Latnıktiń aıtýynsha, qarashadaǵy saılaýda respýblıkashyldar Kongresti baqylaýda ustasa, barlyq eresek amerıkalyqqa 5000 dollar «dıvıdend» tóleý týraly Donald Tramptyń daýly usynysy salyq túsimderinen qarjylandyrylmaıdy. Bul týraly infohub.kz saıty habarlaıdy.
«Bul salyq aqshasy emes», — dedi Latnık NBC News-ke bergen suhbatynda. Onyń sózinshe, ákimshilik «Donald Tramp tólegisi keletin aqshany tabys ete alady, ol tapshylyqtan da, salyq tóleýshilerden de alynbaıdy».
Sársenbide Tehas shtatynyń Dallas qalasynda ótken respýblıkashyldardyń aralyq saılaý aldyndaǵy konvensıasynda sóılegen Tramp dıvıdendterdi «ekonomıkalyq turǵydan zor kúsh-qýatymyz ben tabysymyzdyń arqasynda» beretinin aıtyp, bul tólemdi byltyr shamamen 1,45 mıllıon AQSh áskerı qyzmetshisine bekitilgen birjolǵy, salyqtan bosatylǵan 1776 dollarlyq «Jaýynger dıvıdendine» teńedi.
Barlyq amerıkalyqqa tólense, quny 1 trıllıon dollarǵa jetýi múmkin dıvıdend ishinara kedendik baj salyǵynan túsken kiristen qarjylandyrylýy múmkin ekenin Tramp meńzedi.
«Respýblıkashyldar jeńse, siz bizben birge jeńesiz, sonda 5000 dollar alasyz», — dedi ol jáne ony «Tramp dıvıdendi» dep ataıtynyn qosty.
Alaıda bul usynys keńinen synǵa ushyrady. Sebepteriniń biri — AQSH-tyń memlekettik qaryzy jaqynda 40 trıllıon dollardan asyp, 2008 jylǵy 10 trıllıon dollarmen salystyrǵanda 18 jylda shamamen 300%-ǵa ósti.
Latnık NBC-ge dıvıdend aqshasynyń bir bóligi saýda mınıstrliginiń josparlap otyrǵan baǵdarlamasynan kelýi múmkin ekenin aıtty. Ol boıynsha AQSH-qa keletin aýqatty qonaqtar vızasyn uzartý úshin 5 mıllıon dollarǵa deıin tóleıdi.
«Bizge kelgisi keletin 100 000-nan astam adam kezekte tur», — dedi ol jáne bul 500 mıllıard dollar jınaýǵa múmkindik beretinin eseptedi. Sondaı-aq ol chıp óndirýshi Intel kompanıasyna salynǵan 8,9 mıllıard dollarlyq memlekettik ınvestısıany mysalǵa keltirdi. Onyń naryqtyq quny bir aksıasy 20 dollardan 100 dollarǵa deıin ósken.
Latnık osy málimdemesimen 5000 dollarlyq chekterdiń qaıdan kelýi múmkin ekeni týraly ıdeıalardy alǵa tartqan ákimshiliktiń basqa da sheneýnikterine qosyldy.
Ulttyq ekonomıkalyq keńestiń dırektory Kevın Hassett Bloomberg TV-ge Aq úı baǵdarlamany qarjylandyrý úshin Kongreste «kelisim prosesin» qarastyryp jatqanyn aıtty.
«Biz muny qarjylyq jaýapkershilikpen jasaı alamyz», — dedi Hassett. «Eń bastysy — ony júzege asyrýdyń birneshe joly bar. Prezıdent Trampty baǵalamańyz».
Djeı Dı Vens te kedendik baj salyǵynan túsken kiris shyǵyndy jabatynyn jáne tólemder aýqatty amerıkalyqtarǵa berilmeıtinin meńzedi.
Alaıda Joǵarǵy sot Tramptyń 2025 jylǵy «azattyq kúni» ımporttyq baj salyqtarynan jınalǵan kiristi qaıtarýǵa tıis dep sheshim shyǵardy. Al buǵan deıingi baj túsimderinen amerıkalyq salyq tóleýshilerge 2000 dollar qaıtarý týraly usynys jınalǵan kiristen asyp túsken. Bul týraly partıalyq emes Tax Foundation uıymy málimdedi.
Tramptyń 5000 dollarlyq dıvıdend usynysy jarıalanǵan kezde Associated Press agenttiginiń sońǵy saýalnamasy eresek amerıkalyqtardyń shamamen onnan úshi, ıaǵnı 32%-y prezıdenttiń ekonomıkany basqarýyn maquldaıtynyn kórsetti. Bul onyń ekinshi merziminiń basyndaǵy 40%-dan tómen.