Qazaqstanda avtokólik satý kezinde jeke tabys salyǵy (JTS) qashan tólenetinin bilý mańyzdy. Jyljymaıtyn múlikten aıyrmashylyǵy, avtokólikke qatysty erejeler ózgergen joq, biraq kólik quralyn esepke alýǵa baılanysty keıbir núanstar bar... dep habarlaıdy infohub.kz.
Qazaqstanda jańa Salyq kodeksi kúshine endi, ol negizinen jyljymaıtyn múlikke qatysty JTS tóleý erejelerin ózgertti. Jyljymaıtyn múlikti satqan kezde, eger ıesi múlikti eki jyl ishinde satyp alǵan baǵasynan qymbatqa satsa, salyq paıda bolady. Buryn mınımaldy merzim bir jyl bolǵan, al 2026 jyldyń 1 qańtaryna deıin satyp alynǵan turǵyn úı úshin ol ózgerissiz qaldy.
Alaıda, avtokólikti satý kezinde de JTS tóleý mindettemesi týyndaýy múmkin. Almaty qalasy Memlekettik kirister departamentiniń mamandary atap ótkendeı, avtokólikke qatysty erejeler ózgergen joq: Qazaqstanda tirkelgen kólikter úshin ıelik etýdiń mınımaldy merzimi bir jyl. Eger avtokólikti erterek satsańyz, qun ósiminiń 10% mólsherinde JTS tóleýge týra keledi. Shetelde tirkelgen kólikter úshin mınımaldy merzim joq – olardy satqan kezde árqashan qun ósiminiń 10% tólenedi.
Qun ósimi adam múlikti satyp alǵan baǵasynan qymbatqa satqanda paıda bolady. Dál osy somadan JTS tólenedi. Mysaly, azamat avtokólikti 8 mln teńgege satyp alyp, tórt aıdan keıin 9 mln teńgege satsa, onyń tabysy 1 mln teńgeni quraıdy. Osy somadan ol 10% mólsherinde, ıaǵnı 100 myń teńge JTS tóleýi tıis.
Eger Qazaqstanda tirkelgen avtokólik satyp alynǵannan keıin 13 aı ótken soń satylsa, tipti qymbatqa satylsa da, salyq tóleýdiń qajeti joq. Shetelde tirkelgen kólikter úshin mundaı jeńildik joq – JTS kez kelgen jaǵdaıda tólenedi.
Shetelden ákelingen avtokólikter úshin bastapqy qun kedendik rásimdeý shyǵyndaryn eskere otyryp anyqtalady, onyń ishinde bajdar, QQS, aksızder jáne ýtılalym. Bul tólemder salyqtyń jalpy somasyn azaıtýy múmkin.
Múlikti satý kezinde JTS-dan aýlaq bolý úshin qarapaıym erejelerdi saqtaý kerek: jyljymaıtyn múlik úshin – eki jyl (nemese 2026 jyldyń 1 qańtaryna deıin satyp alynǵan bolsa, bir jyl), qazaqstandyq nómirdegi avtokólik úshin – bir jyl. Degenmen, salyq árqashan tólenetin jaǵdaılar bar: komersıalyq jyljymaıtyn múlikti, sheteldegi jyljymaıtyn múlikti jáne krıptovalútany satý kezinde. Krıptovalúta úshin tek paıdany ǵana emes, shyǵyndardy da eskeretin arnaıy erejeler qoldanylady.
Eske salaıyq, turǵyn úıdi satý kezinde ulǵaıtylǵan salyq eseptelýi múmkin: eger tabys tym úlken bolsa, mólsherleme qun ósiminiń 10% - 15% deıin ósýi múmkin. Sondaı-aq, qazaqstandyqtarǵa 2025 jyl úshin múlik salyǵy esepteldi, ony 2026 jyldyń 1 qazanyna deıin tóleý qajet.