Indonezıanyń Flores aralynda bolǵan joıqyn jer silkinisinen keıin myńdaǵan adam áli de kómek kútýde. Dúısenbide el táýelsizdiginiń 81 jyldyǵyn toılaǵan kezde, kem degende 54 adam qaza taýyp, ondaǵan adam jaraqat alyp, júzdegen úı men ǵımarat qıraǵan. Kóptegen turǵyn kúndi qurbandardy joqtaýmen, jaqyndaryn izdeýmen jáne áli de oqshaýlanǵan eldi mekenderge kómek jetkizilýin kútýmen ótkizdi, dep habarlaıdy infohub.kz saıty.
Senbi kúni Shyǵys Nýsa Tengara provınsıasynda bolǵan jer silkinisi kezinde 1300-den astam úı zaqymdanyp, onyń 250-ge jýyǵy Flores aralynyń ózinde tolyq qıraǵan. Ulttyq apattardy basqarý agenttiginiń málimetinshe, 5 myńǵa jýyq adam ýaqytsha baspanaǵa ornalasyp, 135 adam jaraqat alǵan. Provınsıa gýbernatory jeksenbi kúni 14 kúndik tótenshe jaǵdaı rejımin jarıalady.
AQSh geologıalyq qyzmetiniń derekteri boıynsha, jer silkinisi senbi kúni tańǵy 6-ǵa jýyq ýaqytta 10 shaqyrym tereńdikte bolǵan. Sýnamı qaýpi týraly eskertý jarıalanyp, keıin alynyp tastalǵanda, turǵyndar úreılenip qashqan. Bılik 995-ten astam keıingi dúmpýlerdi tirkegen, alaıda olardyń tek 46-sy ǵana turǵyndarǵa sezilgen.
Flores aralynda myńdaǵan adam qıraǵan úılerdiń qasynda brezent shatyrlar astynda túnep, keıingi dúmpýlerdiń qaýpine baılanysty ashyq aspan astynda uıyqtady. Associated Press fototilshisi araldaǵy jappaı qıraǵandy kórdi: qulaǵan aǵashtar joldardy jaýyp, kóshkinder úlken tastardy tómen qaraı laqtyryp, úıler qıraǵan nemese qatty zaqymdanǵan. Jer silkinisi kezinde ǵımarattar qulaǵanda turǵan kólikter de janshylǵan.
Kóptegen turǵyn úshin bul apat 1992 jyly Flores aralyn sharpyǵan, shamamen 2500 adamnyń ómirin qıǵan joıqyn jer silkinisi men sýnamıdiń aýyr estelikterin qaıta jańǵyrtty.
«Meniń úıim qazir tek qırandy», — deıdi Reo aýylynyń turǵyny, kıim satýshy Rashıd Djafar. Bul aýyl Manggaraı okrýgindegi eń qatty zardap shekken aımaq. «Bizge azyq-túlik, dári-dármek jáne taza sý shuǵyl qajet». Apat aımaǵyna 3500-den astam áskerı jáne polısıa qyzmetkeri jiberilip, 275 tonna kómek jetkizilgen, alaıda logıstıkalyq qıyndyqtar keıbir zardap shekken eldi mekenderge jetkizýdi baıaýlatyp otyr.
Keıbir kómek jetkizilgenimen, aman qalǵandar tamaq pisirýge arnalǵan jabdyqtar áli qajet ekenin aıtady. «Bizde eshteńe qalmady... Nelikten qoǵamdyq asqana joq?» — deıdi Reodaǵy taǵy bir aýyl turǵyny Marıana Tevaý.
Quramynda 17 myńnan astam araly bar Indonezıa Tynyq muhıtynyń «otty beldeýinde» ornalasqandyqtan, jer silkinisteri men janartaý atqylaýlaryna beıim. Bul — seısmıkalyq jaryqtar men janartaýlardyń taǵa tárizdi doǵasy. 2018 jyly Sýlavesı aralynda bolǵan magnıtýdasy 7,5 jer silkinisi sýnamı týdyryp, 4400-den astam adam qaza tapqan. 2004 jyly Sýmatra jaǵalaýynda bolǵan magnıtýdasy 9,1 jer silkinisi ondaǵan elde shamamen 230 myń adamnyń ómirin qıǵan sýnamı týdyrǵan, onyń 170 myńǵa jýyǵy tek Acheh provınsıasynda qaza tapqan.