Indonezıanyń Konstıtýsıalyq soty memlekettik organdardy balaǵattaǵany úshin jaza qarastyratyn qylmystyq kodekstiń baptaryn joıý týraly sheshim qabyldady. Sýdıalar bul normalar sóz bostandyǵyn shekteıdi degen qorytyndyǵa keldi, dep habarlaıdy infohub.kz.
Sot Indonezıanyń jańartylǵan qylmystyq kodeksiniń 240 jáne 241-baptaryn konstıtýsıaǵa qaıshy dep tanydy. Bul sheshim túpkilikti jáne mindetti bolyp tabylady, sondyqtan polısıa men prokýratýra endi joıylǵan normalardy qoldana almaıdy.
Baptardyń biri memlekettik organdardy nemese memlekettik mekemelerdi kópshilik aldynda balaǵattaǵany úshin 18 aıǵa deıin bas bostandyǵynan aıyrýdy kózdegen. Mundaı materıaldardy, onyń ishinde ınternet arqyly taratqany úshin úsh jylǵa deıin bas bostandyǵynan aıyrý qaýpi bolǵan. Eger jarıalanym jappaı tártipsizdikke ákelse, odan da aýyr jaza qarastyrylǵan.
Zań qorǵaýyna úkimet, parlament, Joǵarǵy jáne Konstıtýsıalyq sottar, sondaı-aq basqa da memlekettik qurylymdar ilikken. Normalar 2023 jyly qabyldanǵan qylmystyq kodekske engizilip, 2026 jylǵy 2 qańtardan bastap kúshine engen.
Sýdıalar «balaǵattaý» uǵymy tym keń túsindiriletinin atap ótti. Osyǵan baılanysty quqyq qorǵaý organdary syndy, saıası málimdemelerdi, satırany nemese bılik jumysyna berilgen baǵany qylmys dep sanaı alatyn.
«Memlekettik mekemelerdiń sezimi joq — olardy maqtaýǵa, synaýǵa nemese balaǵattaýǵa bolmaıdy», — delingen sot sheshiminde.
Konstıtýsıalyq sottyń pikirinshe, daýly baptardyń saqtalýy zańdy syn úshin qylmystyq qýdalaý qaýpin týdyryp, azamattardyń óz pikirin jarıa túrde bildirýden bas tartýyna ákelýi múmkin.
Qylmystyq kodekstiń erejelerin tekserý talabymen toǵyz stýdent júgingen. Sot olardyń ótinishin tolyq qanaǵattandyryp, eki bapty da zańdy kúshi joq dep tanydy.
Bloomberg derekterine sáıkes, erejeler kúshine engennen beri olardyń negizinde qozǵalǵan birde-bir qylmystyq is týraly habarlanbaǵan. Sonymen qatar, quqyq qorǵaýshylar Indonezıada bılik synshylaryna qarsy qoldanylýy múmkin basqa da zańdar áli kúshinde ekenin atap ótedi.