Kolýmbıanyń batysynda bolǵan kúshti jer silkinisinen qaza tapqandar sany 111-ge jetti. Taǵy 87 adam jaraqat aldy, al ondaǵan turǵyn úıindi astynda qalýy múmkin, dep habarlaıdy infohub.kz saıty.
Jer silkinisi dúısenbi kúni tańerteń boldy. AQSh Geologıalyq qyzmetiniń málimetinshe, onyń magnıtýdasy 7,4 bolyp, oshaǵy eldiń Tynyq muhıt jaǵalaýyndaǵy Choko departamentindegi San-Hose-del-Palmar qalasynyń mańynda shamamen 107 shaqyrym tereńdikte ornalasqan.
Jer asty dúmpýleri Kolýmbıanyń iri qalalarynda sezildi. Birneshe eldi mekende ǵımarattar qırap, zaqymdandy.
Aldyn ala derekter boıynsha, qaza tapqandardyń eń kóp sany eldiń kofe aımaǵynda ornalasqan batystaǵy Rısaralda departamentinde tirkeldi. Kolýmbıanyń eń iri qalalarynyń biri — Kalıde de aýyr qıraýlar boldy.
«Ǵımarat tolyǵymen qırady. Dybys bomba jarylǵandaı boldy. Bul qorqynyshty edi. Biz, kórshiler, birigip, tiri tizbek quryp jatyrmyz. Bizge aýyr tehnıka qajet. Úıindi astynda kóp adam qaldy», — dedi jergilikti turǵyn Hýan Karlos Osorıo Caracol Television telearnasyna.
Kolýmbıada tótenshe jaǵdaı jarıalandy. Kolýmbıa prezıdenti Abelardo de la Esprıelá tótenshe jaǵdaı jarıalap, bılik adamdardy qutqarý jáne zardap shekken aımaqtarǵa kómek kórsetý úshin barlyq qoljetimdi resýrstardy jumyldyrǵanyn habarlady.
«Eń basty mindet — úıindi astynda qalǵan adamdardy qutqarý», — dedi ol azamattarǵa arnaǵan úndeýinde.
Memleket basshysynyń aıtýynsha, úkimet eń kóp zardap shekken aýdandarǵa gýmanıtarlyq kómek jiberip, qutqarý qyzmetteriniń jumysyn úılestirýde.
Bul jer silkinisi de la Esprıelányń ınaýgýrasıasynan birneshe kún ótken soń jańa ákimshilik úshin alǵashqy iri daǵdarys boldy.
Kolýmbıanyń azamattyq avıasıa basqarmasy Pereıra, Manısales, Kıbdo, Armenıa, Kartago jáne Býenaventýra áýejaılarynda reısterdi ýaqytsha toqtatty. Mamandar termınal ǵımarattaryn, ushý-qoný jolaqtaryn jáne basqa ınfraqurylymdy zaqymdanýǵa tekserýde.
İzdeý-qutqarý jumystary birneshe qalada jalǵasýda. Jergilikti turǵyndar tótenshe qyzmetterge úıindilerdi tazalaýǵa jáne adamdardy izdeýge kómektesýde. Bılik qaza tapqandar sany artýy múmkin ekenin joqqa shyǵarmaıdy, óıtkeni turǵyndardyń bir bóligi áli de qıraǵan ǵımarattardyń astynda qalýy múmkin.
Kolýmbıa seısmıkalyq belsendi aımaqta ornalasqan, onda myńdaǵan usaq jer asty dúmpýleri únemi tirkeledi. Soltústik-Batys ýnıversıtetiniń seısmology Súzan van der Lı qıraý aýqymy jer silkinisiniń joǵary magnıtýdasyna, tektonıkalyq plıtalardyń qozǵalysyna jáne eldiń batys aımaqtaryndaǵy topyraq erekshelikterine baılanysty bolýy múmkin ekenin atap ótti. Onyń aıtýynsha, oshaqtyń aıtarlyqtaı tereńdigine qaramastan, magnıtýdasy 7,4 jer silkinisi jer betinde qatty terbelis týdyrýǵa jetkilikti kúshti boldy.
Buǵan deıin «Kýrsıv» Venesýeladaǵy jer silkinisterinen qaza tapqandar sany 6 124-ke jetkenin, taǵy 60 992 adam zardap shekkenin jazǵan bolatyn. Magnıtýdasy 7,2 jáne 7,5 jer asty dúmpýleri 24 maýsymda shamamen 40 sekýnd aralyqpen boldy, olardan keıin 1,5 myńnan astam aftershok tirkeldi. Dúnıejúzilik banktiń baǵalaýynsha, shyǵyn shamamen 19,6 mlrd dollardy qurady, al eldi qalpyna keltirýge 50 mlrd dollarǵa deıin qajet bolýy múmkin.