Qazaqstanda turǵyn úıdi tabıǵı apattardan mindetti saqtandyrý engizilmek. Jyldyq jarna 2 myńnan 20 myń teńgege deıin, al saqtandyrý jaǵdaıy kezinde tólem jarnadan 500 ese kóp bolady, dep habarlaıdy infohub.kz saıty.
«Saqtandyrý naryǵyn 2030 jylǵa deıin damytý baǵdarlamasy» aıasynda azamattardyń tirkelgen turǵyn úıin jer silkinisinen, sý tasqynynan (selden) jáne orman órtinen mindetti saqtandyrýdy engizý usynylýda. Tıisti ózgerister QR Qarjy naryǵyn retteý jáne damytý agenttigi (QR QNRDA) ázirlegen baǵdarlama jobasynda qamtylǵan. Polıs azamattarǵa eń joıqyn tabıǵı apattar kezinde kepildi qarjylyq qoldaý kórsetýge arnalǵan. Salystyrý úshin: qazir iri tabıǵı apattardan keıin turǵyn úıdi qalpyna keltirý negizinen búdjet nemese azamattardyń jeke qarajaty esebinen júzege asyrylady. Bul rette apattyq táýekelder aýqymy men shyǵyndardyń joǵary shoǵyrlanýymen erekshelenedi, sondyqtan ujymdyq saqtandyrý men qaıta saqtandyrýdy qajet etedi.
«Túrkıa, Ispanıa jáne Fransıanyń halyqaralyq tájirıbesin eskere otyryp, apat qaýpi joǵary aımaqtarda júıeni kezeń-kezeńimen engizý usynylady. Birinshi kezeńde ol úsh aımaqta pılottyq rejımde iske qosylady, sodan keıin ony eldiń 16 aımaǵyna taratý josparlanýda», – dep atap ótti QR QNRDA.
Derekkózde atap ótilgendeı, jyldyq saqtandyrý jarnasyn halyq úshin qoljetimdi deńgeıde belgileý josparlanýda – naqty aımaqtaǵy táýekel deńgeıine baılanysty shamamen jylyna 2 myńnan 20 myń teńgege deıin. Saqtandyrý jaǵdaıy bastalǵan kezde tólem tólengen jarnanyń 500 eselengen mólsherin quraıdy jáne oqıǵa rastalǵannan keıin bes kún ishinde júzege asyrylady. Mysaly, 2 myń teńge jarna kezinde tólem 1 mln teńgeni, 20 myń teńge jarna kezinde – 10 mln teńgeni quraıdy.
«Birinshi kezeńde qarajat zardap shekkenderdiń birinshi kezektegi shyǵyndaryn jabýǵa arnalady. Bolashaqta qarajat jınaqtalǵan saıyn zaqymdalǵan turǵyn úıdi qalpyna keltirýge nemese jańa turǵyn úı satyp alýǵa múmkindik beretin tólemderge kóshý múmkindigi qarastyrylýda. Júıeniń turaqtylyǵyn qamtamasyz etý úshin Mindetti turǵyn úı saqtandyrý qory qurylady. Ol mindetti jarnalardy jınaıdy, rezervterdi qalyptastyrady, tólemderdi uıymdastyrady jáne apattyq táýekelderdi qaıta saqtandyrady», – dep habarlaıdy QR QNRDA.
Sonymen qatar, erikti jyljymaıtyn múlikti saqtandyrýdyń barlyq sharttaryna apattyq táýekelderdi qamtýdy qosý usynylady. Saqtandyrý syılyqaqysynyń bir bóligin saqtandyrý uıymdary qaıta saqtandyrý aıasynda qorǵa aýdarady. Nátıjesinde, erikti polısi bar turǵyn úı ıesi de óz saqtandyrý uıymynyń ótemaqysyna qosymsha qordan belgilengen tólemdi ala alady.
«Úsh jyldyq keıinge qaldyrylǵan kezeń qarastyrylady, onyń ishinde qor aksıonerlik kapıtal men qaıta saqtandyrý syılyqaqylary esebinen qarajat jınaqtaıdy. Ol aıaqtalǵannan keıin turǵyn úı ıeleri jyl saıyn mindetti saqtandyrý jarnalaryn tóleı bastaıdy jáne olardyń turǵyn úıleri tabıǵı apattardan zaqymdalǵan jaǵdaıda qor saqtandyrý tólemderin júzege asyrady. Reforma turǵyn úıdi tabıǵı apattardan qarjylyq qorǵaýdyń turaqty júıesin qurýǵa, zardap shekkenderge kómek kórsetýdi jedeldetýge jáne tótenshe jaǵdaılardyń saldaryn joıý kezinde memlekettik búdjetke júktemeni azaıtýǵa múmkindik beredi», – dep atap ótilgen derekkózde.