Oralda tergeý nusqasy boıynsha qylmystyq top quryp, kameralastarynan «alym» jınaǵan sottalǵandar sot aldyna keldi, dep habarlaıdy infohub.kz.
Jazasyn ótep jatqan alty er adamǵa qatysty qylmystyq is qylmystyq ister jónindegi mamandandyrylǵan aýdanaralyq sotqa joldandy. Olardyń biri, sqemany uıymdastyrýshy dep sanalatyn, sot prosesine qatysýdan bas tartty.
Aıyptalýshylar Qylmystyq kodekstiń birneshe aýyr baptary boıynsha aıyptalýda: uıymdasqan qylmystyq top qurý jáne ony basqarý, alym alý, alaıaqtyq, ózin-ózi óltirýge deıin jetkizý, qujattardy jalǵandaý jáne densaýlyqqa zıan keltirý. İsti sýdıa Raıgúl Amangeldınova qaraıdy.
Aıyptaý aktisi boıynsha, aıyptalýshylardyń biri Qazaqstannyń qylmystyq áleminde jetekshi orynǵa ıe jáne sottalǵandar arasynda berik bedelge ıe.
2015 jyly sot ony zańsyz oıyn bıznesin uıymdastyrǵany úshin 16 jylǵa bas bostandyǵynan aıyrdy. Bul onyń birinshi sottylyǵy emes edi, jáne ol qylmystyq sýbmádenıetti jáne kameralastarǵa áser etý tásilderin jaqsy biletin. 2023 jyly ol Oral mekemesine kelip, qysqa merzimde óz erejelerin engizdi.
Prokýror Dına İztleýovanyń oqýynsha, ol «baqylaýshylar» dep atalatyn ınstıtýtty uıymdastyryp, baǵynyshtylyq tártibin anyqtap, sybaılastar arasynda rólder men mindetterdi bólip, turaqty uıymdasqan qylmystyq top qurdy. Sol jyly jazasyn óteý úshin taǵy bes sottalýshy keldi. Uıymdastyrýshy kolonıada jaıly bolý úshin jeke tabys kózine ıe bolýdy sheshti. Ol ózin bas «baqylaýshy» etip taǵaıyndady, sondaı-aq «jaqyndaryn» jáne «sekachtardy» taǵaıyndady.
Ekeýi óndiristik aımaqtar men sottalǵandarǵa beriletin zattardy «baqylaýshy» etip taǵaıyndaldy, onda negizgi qarjy aǵyndary shoǵyrlanǵan. Úsheýine «sekach» róli tıdi — olar buıryqtardy sózsiz oryndaıtyn belsendi sybaılastar boldy. Óz qyzmetinen túsken kiristi olar týystary men basqa sottalǵandarǵa rásimdelgen bank kartalaryna aldy.
Barlyǵy sottalýshylar 2023-2025 jyldar aralyǵynda jasalǵan toǵyz qylmys epızodynda kórinedi.
Tergeý málimetinshe, alǵashqy qurban kolonıaǵa jańa kelgen sottalýshy boldy. UQT músheleri onyń anasynyń Oralda jumys istep turǵan dúkeni bar ekenin bilip, ózderiniń materıaldyq jaǵdaıyn jaqsartýdy sheshti. Olar er adamnan aqsha talap etip, uryp-soǵýmen jáne azaptaýmen qorqytty. Jábirlenýshi qorqyp, kelisti. Ol anasynan aqsha surady, anasy ár ýaqytta ulyna 1,5 mıllıon teńge aýdardy.
Sonymen qatar, banda ony kondısıoner men iPhone 15-ti nesıege rásimdeýge májbúr etti. Tehnıkany tómen baǵaǵa satyp, aqshany UQT múshelerine aýdardy. Qysymǵa shydamaǵan jábirlenýshi birneshe ret ózin-ózi óltirýge tyrysyp, sońynda polısıaǵa aryz jazýǵa májbúr boldy.
Kelesi qurban Aqtóbede úıin jaqynda satqan basqa sottalýshy boldy. UQT músheleri onyń aqshasyna ıe bolýdy sheshti. Olar jańa kelgenge shartty túrde merziminen buryn bosatýǵa kómektesetinderine ýáde berdi. Senip, ol 1,1 mıllıon teńge tóledi.
Top odan jáne onyń týystaryna fızıkalyq zorlyq kórsetemiz dep qorqytyp, aqsha talap etýdi jalǵastyrdy. Dálel retinde ony uryp-soqty. Týystary UQT múshelerine taǵy birshama soma berdi. Barlyq zıan 6 mıllıon teńgeni qurady.
Jábirlenýshi prokýratýraǵa shaǵym túsirdi, biraq qylmyskerler ony aryzyn qaıtaryp alýǵa májbúr etip, shartty túrde merziminen buryn bosatýǵa ýáde berdi. Keıin olar er adamǵa SHJB týraly jalǵan sot qaýlysyn usyndy. Ol kúdiktenip, qaıtadan aryz jazdy.
Taǵy bir tutqynǵa da tıdi, ony UQT músheleri aıyptaý jasady dep kúdiktendi. Ony uryp-soǵyp, 1 mıllıon teńge talap etti.
Tergeý nusqasy boıynsha, aldaýdyń qurbany tek tutqyndar ǵana emes, qarapaıym qazaqstandyqtar da boldy. Qylmyskerler ártúrli alańdarda jalǵan habarlandyrýlar ornalastyryp, sengish azamattardyń qaltasyn qaqty. Zıan mıllıondaǵan teńgeni qurady.
Buzýshylyqqa jol bergen kolonıa qyzmetkerleri mekemede jumys istemeıdi, olarǵa qatysty sotqa deıingi tergeý júrgizilýde.