5 synyp Qazaqstan tarıhynan áńgimeler
Sabaqtyń taqyryby: Qazaq handyǵynyń qurylýy.
Sabaqtyń maqsaty: Qazaq handyǵynyń qurylý prosesin taldaý, qazaq jerindegi tuńǵysh derbes memlekettiń memlekettik qurylymyn anyqtaý;
Oqýshylardyń logıkalyq oılaý, shyǵarmashylyq qabiletterin shyńdaý úshin oıyndar uıymdastyrý;
Tuńǵysh qazaq memleketiniń negizin qalaǵan qoǵam qaıratkerleriniń eńbegin baǵalaýǵa patrıotızmge, óz Otanyn, elin - jerin qorǵaýǵa tárbıeleý
Sabaqtyń túri: aralas sabaq
Sabaqtyń barysy:
İ. Uıymdastyrý kezeńi
İİ. Úı tapsyrmasyn suraý.
Mońǵol shapqynshylyǵy týraly ne bildik?
Otyrar qalasy qaıda ornalasqan?
Shyńǵysqan bastaǵan monǵoldar qazaq jerine qaı jyly keledi?
İİİ. Jańa sabaq
Qazaq handyǵynyń paıda bolýy Qazaqstan jerinde 14 - 15 ǵǵ. bolǵan áleýmettik - ekonomıkalyq jáne etnıkalyq - saıası prosesterden týǵan zańdy qubylys. Óndirgish kúshterdiń damýy, kóshpeli aqsúıekterdiń ekonomıkalyq qýatynyń artýy, feodaldyq toptardyń táýelsizdikke umtylýy, osy negizde Ábilhaıyr handyǵy men Moǵolstan arasyndaǵy tartystyń órshýi, áleýmettik qaıshylyqtardyń údeýi 15 ǵ. 2 jartysynda bul memleketterdiń quldyrap ydyraýyna aparyp soqtyrdy.
Ásirese Ábilhaıyr (1428 - 1468) Joshy - Shaıban - Dáýlet - Shaıh oǵlannyń uly handyǵy óte nashar edi.
1457 j. Úz - Temir taıshy bastaǵan oırattardan (jaıylym jer izdegen) Túrkistan óńirinde jeńilip qaldy. Masqara aýyr shart jasasyp, oırattar Shý arqyly óz jerlerine ketti. Al Ábilhaıyr óz ulysynda, qatal tártip sharalaryn ornatýǵa kirisedi. Bul halyq buqarasynyń oǵan degen óshpendiligin kúsheıtti. Nátıjesinde halyqtyń jartysy Shyǵys Deshti Qypshaqtan Túrkistan alqaptaryna jáne Qarataý bókterlerinen Jetisýdyń batys óńirine kóship barýlary edi. Ony Jánibek pen Kereı basqardy.
Qazaq handyǵynyń qurylýyna sebep bolǵan taǵy bir jaǵdaı Qypshaq Qobylandy batyrdyń Arǵyn bıi Aqjoldy óltirýi boldy.
1466 jyly Jánibek pen Kereı Qozybasy jerinde Qazaq handyǵynyń negizin qalady.
Tapsyrma berý.
Qazaq handyǵynyń qurylý prosesi
Qazaq handyǵynyń aýmaǵy men halqy
Qazaq handyǵynyń syrtqy saıasaty
İV. Bekitý:
Matematıkalyq oıyn
4000/2 - 532= (Ábilqaıyr hannyń qaıtys bolǵan jyly)
400h3+148= (Moǵolstannyń qurylǵan jyly)
2800+105 - 1500= (Ámir Temirdiń qaıtys bolǵan jyly)
728h2+0= (Qazaq handyǵynyń qurylǵan jyly)
4000+221 - 3000= (Shyńǵysqannyń Orta Azıany jaýlaýdy aıaqtaýy)
500h2+395= (Toqtamys pen Temirdiń sheshýshi shaıqasy)
3800/2 - 91= (QR - nyń Táýelsizdik alǵan jyly)
V. Qorytyndylaý
Biz úshin qaı zamanǵy tarıhymyz bolmasyn qymbat, babalarymyz qurmetti, ásirese qazaq handyǵynyń qurylýy tarıhtaǵy mańyzdy oqıǵa. Qazir ózimiz ómir súrip jatqan Otanymyzdyń irgetasy. «Óz tarıhyn bilmegen halyq, ózin de syılamaıdy» dep Elbasymyz aıtqandaı tarıhty bilý barshamyzdyń paryzymyz.
VI. Úıge
1. Qazaq handyǵynyń qurylýy prosesin syzbaǵa túsirý
2. Atlastaǵy keskin karta tapsyrmasyn oryndaý
3. Kereı men Jánibek handar týraly referat jazý
VII. Baǵalaý
Qazaq handyǵynyń qurylýy
5 synyp Qazaqstan tarıhynan áńgimeler
infohub.kz redaksıasy · 2024 j. 5 naýryz763 qaralym
#qazaq handyǵynyń qurylýy#sabaq jospary#qazaqstan tarıhy 5 synyp
Usynylady
Qazaqtardyń ata-babalary Ámir Temir áskerinen tabyldy
Tarıhshy Leonıd Bobrov Ámir Temir áskerinde qazaqtardyń, ózbekterdiń jáne tájikterdiń ata-babalary qyzmet etkenin aıtty. Tolyǵyraq materıalda.
Алаш Ордабай·17 sağ buryn
Atom bombasy: AQSH-tyń álemdi ózgertken ónertabysynyń zardaby
AQSH-tyń 1945 jyly Hırosıma men Nagasakıge tastaǵan atom bombalarynyń zardaby, kýágerlerdiń eske alýy jáne ıadrolyq qarýdyń qazirgi qaýipteri týraly.
Мұқаш Жадайхан·2026 j. 6 tamyz
Qazaqstan Uly Jibek jolynyń basty baǵytyn qalaı joǵaltty
Tarıhshy Jaqsylyq Sábıtov Toqtamys pen Ámir Temir qaqtyǵysynan keıin Qazaqstannyń Uly Jibek jolynyń basty baǵytynan qalaı aıyrylǵanyn aıtyp berdi.
Алаш Ордабай·2026 j. 5 tamyz
← ArtqaDerekköz: bilimdiler.kz

