Ońtústik Afrıkanyń Iohannesbýrgtegi basty áýejaıynda ótken beısenbide joıylyp bara jatqan totyqustardyń jumyrtqalary dep kúdiktengen 50 jumyrtqa tárkilendi — al keıbiri qazirdiń ózinde jarylyp, balapan shyqty.
Orman sharýashylyǵy, balyq sharýashylyǵy jáne qorshaǵan orta departamentiniń (DFFE) málimetinshe, 50 jastaǵy Taıland azamaty olardy qol júginde alyp júrgen «qoldan jasalǵan ınkýbator sómkesinde» kontrabanda jasamaq bolǵan degen kúdikpen ustaldy.
Qutqarylǵan jumyrtqalardyń kóbi sátti jarylyp, balapandar qazir «tiri qalý múmkindigin arttyrý úshin» «qarqyndy» kútim alyp jatyr, dep qosty vedomstvo.
Eger kináli dep tanylsa, jabaıy tabıǵat kontrabandashysyna 10 mıllıon rendke ($626,000, £461,000) deıin aıyppul salynýy nemese 10 jylǵa deıin bas bostandyǵynan aıyrylýy, nemese ekeýi de qoldanylýy múmkin.
Alǵashqy tergeýler jumyrtqalardyń Jabaıy faýna men floranyń joıylyp bara jatqan túrlerimen halyqaralyq saýda týraly konvensıada (CITES) qorǵalatyn totyqus túrine jatatynyn kórsetti.
Ustaý DFFE, «Jasyl skorpıondar» — qorshaǵan ortany qorǵaý jónindegi arnaıy bólimshe — jáne polısıanyń ártúrli bólimsheleriniń birlesken operasıasynan keıin júzege asty.
Qorshaǵan orta mınıstri Devıd Maınıer barlyq qatysqan agenttikterdi quttyqtap, «zańsyz jabaıy tabıǵat kontrabandasyna bizdiń tabıǵı muramyzdy úılestirilgen qorǵaý arqyly ǵana qarsy turýǵa bolady» dedi.
Ol ásirese astana Pretorıadaǵy Ulttyq zoologıalyq baqtyń arnaıy qyzmetkerlerine alǵys bildirip, olar «tárkilengen jumyrtqalardy ınkýbasıalaý jáne balapandarǵa arnaıy kútim jasaý úshin tynymsyz eńbek etip jatyr» dedi.
Ótken beısenbidegi ustaý shilde aıynda 23 jastaǵy Taıland azamatynyń ustalýynan keıin boldy, ol da Iohannesbýrgtegi OR Tambo halyqaralyq áýejaıynda 418 totyqus jumyrtqasyn kontrabandalamaq bolǵan.
Bul ustaýlar transulttyq jabaıy tabıǵat kontrabandasy jelileriniń kúrdelene túskenin kórsetip, «úılestirilgen, barlaýǵa negizdelgen quqyq qorǵaý sharalarynyń mańyzdylyǵyn» rastady, dedi DFFE.
Totyqus jumyrtqalaryn zańsyz jınaý jáne kontrabandalaý «jabaıy qustar popýlásıasy men janýarlar ál-aýqatyna eleýli qaýip tóndiredi», dep qosty ol.
Sheneýnikter mundaı jumyrtqalardyń jıi qoldan jasalǵan ınkýbatorlarda jáne damyp kele jatqan embrıondar men balapandardyń ál-aýqatyna qaýip tóndiretin jaǵdaılarda kontrabandalanatynyn túsindirdi.
Jabaıy tabıǵat kontrabandasy Ońtústik Afrıkada — álemdegi eń bıologıalyq ártúrli elderdiń biri — úlken qaýip bolyp qala beredi, óıtkeni qylmystyq jeliler halyqaralyq qara naryqta satý úshin pilder men pangolınder sıaqty janýarlardy jıi nysanaǵa alady.
Bul qaýippen kúresý úshin el alty jyl buryn memlekettik ınstıtýttar, quqyq qorǵaý organdary, tabıǵatty qorǵaý organdary, keden qyzmetkerleri, prokýrorlar men halyqaralyq seriktester arasyndaǵy yntymaqtastyqty kúsheıtýge baǵyttalǵan jańa strategıa qabyldady, osylaısha zańsyz jabaıy tabıǵat saýdasyna qatysy bar qylmystyq jelilerdi joıýǵa tyrysady.