Qazaqstanda memlekettik jáne jaldamaly turǵyn úıdi, sondaı-aq jeńildikti ıpotekalyq nesıelerdi bólýdiń jańa erejeleri engizilýde. Qoljetimdi kólemniń keminde 70 paıyzy jekelegen jeńildikti sanattarǵa qarastyrylady. Bul rette turǵyn úı alý úshin bir ǵana jeńildikti mártebe jetkiliksiz bolady: bılik tabysty, otbasy quramyn jáne kezektilikti eskeredi, dep habarlaıdy infohub.kz saıty.
Jańa normalarǵa sáıkes, komýnaldyq turǵyn úı men ákimdikter jeke menshik ıelerinen jaldaıtyn páterlerdiń keminde 20 paıyzy jetim balalarǵa jáne ata-anasynyń qamqorlyǵynsyz qalǵan balalarǵa beriledi. Taǵy keminde 50 paıyzy áleýmettik osal sanattarǵa, onyń ishinde Uly Otan soǵysynyń ardagerlerine jáne olarǵa teńestirilgen adamdarǵa, basqa memleketter aýmaǵyndaǵy urys qımyldarynyń ardagerlerine, birinshi jáne ekinshi toptaǵy múgedektigi bar adamdarǵa, múgedek balalary bar otbasylarǵa, jesirler men jesirlerge, kópbalaly otbasylarǵa jáne kópbalaly analarǵa arnalǵan. Bul topqa otbasynda birinshi nemese ekinshi toptaǵy múgedektigi bar adam nemese múgedek balasy bar kezekte turǵandar da kiredi. Dál osyndaı úlester turǵyn úı qurylys jınaqtary júıesi arqyly jeńildikti ıpotekalyq nesıeler boıynsha turǵyn úı bólý kezinde de qoldanylady.
Alaıda jeńildikti sanatqa jatatyndyqtyń ózi páterge kepildik bermeıdi. Ótinish berýshi turǵyn úıge muqtajdar esebinde turýy jáne belgilengen talaptarǵa sáıkes kelýi tıis.
Negizgi krıterılerdiń biri tabys bolady. Komýnaldyq nemese jaldamaly turǵyn úı berý kezinde sońǵy alty aıdaǵy eńbek jáne kásipkerlik qyzmetten túsken tabystar eskeriledi. Úsh jáne odan da kóp adamnan turatyn otbasy úshin tabys árbir otbasy múshesine eki eń tómengi kúnkóris deńgeıinen aspaýy tıis. Eki adamnan turatyn otbasy úshin lımıt bir adamǵa 3,5 eń tómengi kúnkóris deńgeıin, jalǵyz azamat úshin – 5,5 eń tómengi kúnkóris deńgeıin quraıdy.
2026 jyly eń tómengi kúnkóris deńgeıi 50 851 teńgeni quraıdy. Bul úsh jáne odan da kóp adamnan turatyn otbasyndaǵy bir adamǵa shaqqandaǵy shekti tabys shamamen 101,7 myń teńgeni, eki adamnan turatyn otbasyndaǵy bir adamǵa shaqqanda shamamen 178 myń teńgeni jáne jalǵyz ótinish berýshi úshin shamamen 279,7 myń teńgeni quraıdy. Mysaly, tórt adamnan turatyn otbasy úshin jalpy esepke alynatyn tabys aıyna shamamen 406,8 myń teńgege sáıkes kelýi tıis.
Qajetti bólme sanyn anyqtaý erejeleri de ózgeredi. Jubaılarǵa bir bólme qarastyrylǵan. Bir jynystaǵy otbasy múshelerine eń kóbi eki adamǵa bir bólme ruqsat etiledi. Jubaılardy qospaǵanda, ártúrli jynystaǵy otbasy múshelerine bir bólmege eki adamnan aspaıtyn eseppen jeke bólmeler berilýi tıis. Jekelegen sozylmaly aýrýlardyń aýyr túrleri bar adamdar men múgedek balalary bar otbasylar úshin qosymsha jeke bólme qarastyrylǵan. Mundaı alań artyq dep eseptelmeıdi. Qajetti mólsherdegi páter bolmaǵan jaǵdaıda, otbasyǵa kishirek turǵyn úı usynylýy múmkin, biraq tek olardyń kelisimimen.
Bólmelerdi bólýdi retteıtin normalar 2026 jylǵy 14 qyrkúıekten bastap qoldanysqa enedi. Buıryqtyń negizgi bóligi alǵashqy resmı jarıalanǵannan keıin on kúntizbelik kún ótken soń kúshine enedi.