InfoHub Logo

Алматыда 28 сәуірден бастап пилоттық режимде алғашқы «төмен шығарындылар аймағы» (Low Emission Zone – LEZ) жұмыс істей бастады. Бұл жоба қалай жұмыс істейтінін және шектеулер кімдерге қатысты болатынын әкімдік түсіндірді.

Бұл туралы Infohub.kz ақпарат агенттігі хабарлайды.

Не болды?

Қазақстандағы алғашқы экоаймақ Богенбай батыр көшесінің оңтүстігінен, Абай даңғылының солтүстігінен, Желтоқсан көшесінің шығысынан және Достық даңғылының батысынан тұратын аумақты қамтыды. Жүйенің операторы болып «Алматы Паркинг» тағайындалды.

Қалалық экология және қоршаған ортаны қорғау басқармасының мәліметінше, жоба әзірше сынақ режимінде жұмыс істеп тұр.

«Жүргізушілер үшін қозғалысты шектеу, айыппұл немесе кіру ақысы қарастырылмаған. Аталған учаскелерде қозғалыс штаттық режимде жүзеге асырылады», – деп хабарлады ведомство.

Жүргізушілерді не күтіп тұр?

Басқарманың хабарлауынша, пилоттық жобаның басты мақсаты – деректер жинау және цифрлық инфрақұрылымды тексеру. Мамандар көлік қозғалысының ауа сапасына әсерін нақты көруі қажет.

Техникалық кезең аясында келесілер жоспарланған:

«Бұл автокөлік иелерін шектеу туралы емес, біз технологияның өзін сынап, датчиктердің ақпаратты қаншалықты дұрыс жинайтынын, жүйелердің қаншалықты жылдам дерек алмасатынын және инфрақұрылымның қаншалықты дайын екенін тексергіміз келеді. Біз болашақта қаламыздағы ауаны нақты деректерге сүйеніп, тек болжамдарға емес, тазартатын сенімді цифрлық іргетас қалап жатырмыз», – деп түсіндірді басқарма.

Сынақ мерзімі 2026 жылдың 31 желтоқсанына дейін жалғасады.

Мәлімет: LEZ дегеніміз не және Алматыға не үшін қажет?

2025 жылғы 30 желтоқсанда Алматы мәслихаты «Атмосфералық ауаны қорғау ережелерін» бекітті. Құжат төрт бағытты қамтиды:

Бұған дейін Алматы қаласы әкімінің орынбасары Алмасхан Сматлаев экологиялық нормаларға сәйкес келетін (Еуро-5 стандартынан төмен емес) автомобильдер ғана LEZ аймақтарында жүре алатынын мәлімдеген болатын. Ереже бұзғандар әкімшілік жауапкершілікке тартылады.

Сонымен қатар, Сматлаев 2026 жылы Алматыға кіру ақылы болмайтынына сендірді. Бұл норманы енгізу үшін Экологиялық кодекске өзгерістер енгізу қажет.

Жобаның хронологиясы

2025 жылдың тамыз айында Алматы мәслихаты «Қала аумағында атмосфералық ауаны қорғау саласындағы арнайы экологиялық талаптарды енгізу туралы» шешім жобасын дайындағаны белгілі болды. Құжатқа сәйкес, төмен экологиялық класты автомобильдердің кіруін шектейтін ережелерді енгізу жоспарланған.

Бұған дейін әкімдік хабарлағандай, Еуро-5 стандартынан төмен автомобильдер қала орталығына кіру үшін ақы төлеуі немесе қатты тұман кезінде мүлдем кіруіне тыйым салынуы мүмкін.

Кейінірек әкімдік бұл жобаның әлеуметтік маңыздылығын түсінетінін және сондықтан оны кезең-кезеңімен енгізетінін нақтылады. Басты мәселе – ақы алынбайтын ұзақ пилоттық кезеңді іске қосу.

Автосарапшы Алексей Алексеевтің пікірінше, билік дұрыс бағыттан бастамауда. Оның ойынша, ауаның ластануының негізгі себептері басқа факторларға байланысты, ал қала орталығына ақылы кіру экологиялық шешімнен гөрі бюджетті толтырудың бір жолы болады.

Бұған дейін ОКҚ-да өткен брифингте қала әкімі Дархан Сатыбалды жаңа бастамалар қоғамдық көлік мәселесі шешілмейінше енгізілмейтінін атап өткен болатын.

Сондай-ақ оқыңыз: [Алматылық жүргізушілерді ақылы кіру енгізілгенге дейін не күтіп тұр: әкімдіктің түсіндірмесі](https://tengrinews.kz/tengriauto/jdt-almatinskih-voditeley-vnedreniya-platnogo-vyezda-595201/)