InfoHub Logo

Алматыдағы трамвай депосының тағдыры он жылдан бері белгісіз күйінде қалып отыр. 2015 жылы екі ірі жол апатынан кейін тоқтатылған трамвай қозғалысы қаланың көшелерінен мүлдем жоғалып кетті. Кейін бұл шешімді халықтың трамвайды пайдаланбауымен байланыстырды. Алайда, трамвайды қайтару туралы әңгімелер әлі күнге дейін толастар емес.

Бұл туралы Infohub.kz ақпарат агенттігі хабарлайды.

Трамвайды қайтару жоспары және депоның жағдайы

2025 жылы «Алматыгенплан» ғылыми-зерттеу институты трамвайды Төле би көшесіне қайтару және оны әуежайға дейін ұзарту жоспарын жариялады. Бұл жоба аясында бұрынғы трамвай депосын қоғамдық орынға, яғни саябақ, мұражай, фудкорт және шығармашылық алаңдары бар орталыққа айналдыру көзделген болатын.

Алайда, он жылға жуық уақыт өтсе де, бұл аумақ әлі күнге дейін қаңырап бос тұр. Тек бір ғимаратты жастар орталығы иеленген. Қазіргі таңда депо аумағында қираған қабырғалар, құрылыс қалдықтары, ескі рельстер мен қаңырағандық белгілері көз үйретеді. Кейбір жерлерде аумақтың қорғанысы нашар, ашық қақпа арқылы ішке кіруге болады.

Алдағы жоспарлар мен ресми жауап

Алматы қаласының құрылыс басқармасы бұл нысан бойынша көпфункционалды қоғамдық орталық салуға мемлекеттік сараптаманың оң қорытындысы бар екенін хабарлады. Алайда, жұмыстың басталу мерзімі мен жобаның құны туралы нақты ақпарат берілмеді. Бұл жағдай, әдеттегідей, жоспарлардың қағаз бетінде қалып қоятынын көрсетсе керек.

Алматыдан трамвайлар неге алынып тасталды?

Алматыда трамвай қозғалысы 1937 жылы ашылған. 1990 жылдардың ортасынан бастап трамвай маршруттары қысқара бастады. Соңғы екі маршрут – төртінші және алтыншы – 2015 жылғы бірнеше жол апатынан кейін тоқтатылды. Атап айтқанда, 21 қыркүйекте Шевченко мен Масанчи көшелерінің қиылысында тежегіші істен шыққан трамвай 17 көлікті соғып, бес адам зардап шеккен. Үш аптадан кейін Сейфуллин мен Макатаев көшелерінің қиылысында тағы бір осындай апат болды.

2015 жылдың қазан айында қала әкімдігінің шешімімен трамвай депосының жұмысы тоқтатылды. Сол кезде қалада 14 трамвай болғаны, оның сегізі №4, алтауы №6 бағытында жүргені айтылды. Бұл көліктер күніне орта есеппен төрт мың жолаушы тасымалдаған.

2017 жылы трамвай жолдарын бөлшектеп, 77 миллион теңгеге сату жоспарланған. 2018 жылы тағы 30 шақырым рельсті бөлшектеу көзделді. Сол кездегі Алматы қаласының әкімі Бауыржан Байбек трамвайлардың халыққа қажетсіз болғанын айтқан еді: «Трамвайларға ешкім мінбеді. Бізде бар болғаны екі бағыт қалған еді, оларға да күніне алты трамвай ғана шығатын. Алты трамвайға ешкім мінбеді. Бірақ жабыла бастағанда, бәрі «трамвайлар қайда кетті?» деп сұрай бастады».

2018 жылы Алматыдан 13 трамвай вагоны Өскемен қаласына 118 миллион теңгеге сатылды. Ал соңғы үш трамвай вагоны 2,2 миллион теңгеге металл сынығы ретінде сатылып кетті. Олар депо орнында салынатын қоғамдық кеңістіктің көркі болуы да мүмкін еді.

Кейіннен бұл аумаққа қонақ үй салу жоспары да айтылды. Бірақ қала әкімдігі бұл жердің үш учаскеге бөлінгенін, оның бірі жеке меншікте екенін түсіндірді. 2021 жылы инвесторлар Depo Evolution Park жобасынан бас тартты. 2022 жылы қала әкімі Ерболат Досаев 2023 жылдан бастап шығармашылық орталықтың құрылысы басталатынын уәде етті. Ал 2024 жылы құрылыс жұмыстарының 2025 жылдың соңына дейін аяқталуы жоспарланған болатын.

Қазіргі таңда Қазақстанда трамвай тек үш қалада – Павлодар, Теміртау және Өскемен қалаларында ғана бар.