وقۋ جىلىنىڭ جاقىنداۋىنا بايلانىستى الاياقتار اتا-انالار مەن وقۋشىلارعا بەلسەندى تۇردە شابۋىل جاساي باستادى. قىلمىسكەرلەر 1 قىركۇيەككە دايىندىق اياسىنداعى ابىگەردى پايدالانىپ، مەكتەپ فورماسىن، كەڭسە تاۋارلارىن جانە ەلەكترونيكانى كۇدىكتى تومەن باعامەن ساتىپ الۋدى ۇسىنادى، دەپ حابارلايدى infohub.kz سايتى.
تانىمال سەناريلەردىڭ ءبىرى — جالعان ينتەرنەت-دۇكەندەر قۇرۋ. مۇنداي سايتتاردا ساتىپ الۋشىعا ءتيىمدى تاۋارلار ۇسىنىلادى، سودان كەيىن ونى جالعان تولەم بەتىنە اۋىستىرادى. وندا ەنگىزىلگەن بانك كارتاسىنىڭ دەرەكتەرى مەن راستاۋ كودتارى بىردەن قىلمىسكەرلەرگە قولجەتىمدى بولادى.
ءبىراق مەكتەپ تاقىرىبىن الاياقتار تەك ينتەرنەت-دۇكەندەردە عانا ەمەس پايدالانادى. ولار اتا-انالارعا نەمەسە بالالارعا قوڭىراۋ شالىپ، مەكتەپ قىزمەتكەرلەرى، سىنىپ جەتەكشىلەرى نەمەسە قابىلداۋ كوميسسياسىنىڭ وكىلدەرى رەتىندە تانىستىرا الادى. ءارتۇرلى سىلتاۋلارمەن الاياقتار SMS-تەن كود الۋعا، ءقاۋىپتى سىلتەمەگە وتۋگە نەمەسە بوگدە سايتتا دەرەكتەردى راستاۋعا تىرىسادى.
كەيدە الداۋ ناعىز پسيحولوگيالىق سپەكتاكلگە اينالادى. ءبىرىنشى قوڭىراۋدان كەيىن الاياقتار بايلانىستى جالعاستىرىپ، جاڭا بايلانىس سەبەپتەرىن ويلاپ تابادى. بالالارعا قاتىستى قىلمىسكەرلەر ولاردى وتباسى ءۇشىن ىقتيمال قيىندىقتارمەن قورقىتىپ، كىنا مەن قورقىنىش سەزىمىن تۋدىرۋى مۇمكىن. ناتيجەسىندە بالا نەمەسە ەرەسەك ادام جاعدايدى سىني تۇرعىدان باعالاي الماي، الاياقتاردىڭ تالاپتارىن ورىنداي باستايدى.
الاياقتاردىڭ باستى قارۋى — اسىعىستىق. ولار ادەيى شەشىمدى دەرەۋ قابىلداۋ كەرەك دەگەن سەزىم تۋدىرادى، جاقىندارىمەن كەڭەسۋدى تىيىم سالادى جانە باس تارتۋدىڭ سالدارىمەن قورقىتادى.
ساراپشىلار قىسىمدى، اقشانى تەز اۋدارۋ، SMS-تەن كودتى ايتۋ نەمەسە بەلگىسىز سىلتەمەگە ءوتۋ تالاپتارىن سويلەسۋدى توقتاتۋعا جانە اقپاراتتى مەكتەپتىڭ نەمەسە ۇيىمنىڭ رەسمي ارنالارى ارقىلى ءوز بەتىنشە تەكسەرۋگە ەلەۋلى سەبەپ رەتىندە قابىلداۋعا كەڭەس بەرەدى.
قوسىمشا قورعانىس رەتىندە ءارتۇرلى سەرۆيستەرگە بىرەگەي قۇپياسوزدەر قۇرۋ، قاجەتسىز اككاۋنتتاردى جويۋ جانە الەۋمەتتىك جەلىلەر مەن مەسسەندجەرلەردە ورنالاستىرىلاتىن جەكە اقپارات كولەمىن شەكتەۋ ۇسىنىلادى.
ساراپشىنىڭ ايتۋىنشا، تەك تەحنولوگيالار جەتكىلىكسىز. ءتىپتى ەڭ زاماناۋي قورعانىس جۇيەلەرى ادامدى الەۋمەتتىك ينجەنەريادان تولىق قورعاي المايدى. الاياقتارعا قارسى تۇرۋدىڭ ەڭ جاقسى جولى — تەحنيكالىق قاۋىپسىزدىك قۇرالدارىن اسىقپاۋ، اقپاراتتى قايتا تەكسەرۋ جانە بوگدە ادامدارعا قۇپيا دەرەكتەردى حابارلاماۋ ادەتىمەن ۇيلەستىرۋ.