قازاقستان ۇلتتىق بانكىنىڭ بازالىق مولشەرلەمەنى تومەندەتۋى ينفلياسيانىڭ باياۋلاعانىن جانە نەسيەلەردىڭ ارزانداعانىن كورسەتەدى، الايدا بۇل تۇرعىن ءۇي نارىعىنا ايتارلىقتاي اسەر ەتپەيدى، دەپ حابارلايدى infohub.kz سايتى.
ق ر ۇلتتىق بانكى قاتارىنان ءۇشىنشى رەت بازالىق مولشەرلەمەنى 16،75%-دان 16،25%-عا دەيىن تومەندەتتى. بۇل شەشىم ينفلياسيالىق كۇتۋلەردىڭ جاقسارۋى (شىلدەدە ولار 13،4%-دان 12،1%-عا تومەندەدى) جانە ماكروەكونوميكالىق بولجامداردىڭ قايتا قارالۋى اياسىندا قابىلداندى. مولشەرلەمەنىڭ تومەندەۋى نەسيەلەردى ارزانداتادى، ءبىراق قۇرىلىس جانە رەنوۆاسيا سالاسىنداعى ساراپشى ديليارا سەيتنۋروۆانىڭ BuildExpert Telegram-ارناسىندا اتاپ وتكەنىندەي، تۇرعىن ءۇي نارىعىندا بۇل وزگەرىس ازىرگە بايقالمايدى.
ساراپشىنىڭ ايتۋىنشا، قازاقستاندا يپوتەكا نەگىزىنەن مەملەكەتتىك باعدارلامالار بويىنشا بەرىلەدى، مىسالى «7-20-25»، «ناۋرىز»، «باقىتتى وتباسى»، ال 31 تامىزدان باستاپ «ۋماي» باعدارلاماسى قوسىلدى. وسى باعدارلامالار بويىنشا مولشەرلەمەلەر تۇراقتى جانە بازالىق مولشەرلەمەگە بايلانىستى ەمەس، سوندىقتان ونىڭ تومەندەۋىنەن پاتەرلەرگە سۇرانىس وزگەرمەيدى.
دەگەنمەن، نەسيە قۇنى قۇرىلىس سالاسى ارقىلى تۇرعىن ءۇي نارىعىنا اسەر ەتۋى مۇمكىن: قۇرىلىس كومپانيالارى ءۇشىن نەسيەلەر نەعۇرلىم ارزان بولسا، سالىنىپ جاتقان تۇرعىن ءۇيدىڭ وزىندىك قۇنى سوعۇرلىم تومەن بولادى. ءبىراق قازىرگى جاعدايدا بازالىق مولشەرلەمەنىڭ تومەندەۋىنىڭ اسەرى جەتكىلىكسىز بولۋى مۇمكىن.
سەيتنۋروۆا بازالىق مولشەرلەمە مەن تۇرعىن ءۇي قۇنىن بايلانىستىراتىن ەكى اسپەكتىنى ءبولىپ كورسەتەدى. بىرىنشىدەن، قۇرىلىسقا ارنالعان نەسيەلەر: ۇلتتىق بانك مولشەرلەمەسى شامامەن 16% بولعاندا، قۇرىلىس سالۋشىلار جىلىنا 20% جانە ودان جوعارى نەسيە الۋعا ءماجبۇر، بۇل ءاربىر شارشى مەتردىڭ وزىندىك قۇنىن ارتتىرادى. ەكىنشىدەن، جوعارى تابىستى دەپوزيتتەر: 16،25% مولشەرلەمە كەزىندە قازاقستاندىقتار اقشانى ينۆەستيسيالىق پاتەرلەرگە سالۋدىڭ ورنىنا سالىمداردا ۇستاۋدى ءجون كورەدى، بۇل ۇلەستىك قاتىسۋ ارقىلى جاڭا قۇرىلىستاردى قارجىلاندىرۋدى ازايتادى.
سوندىقتان بازالىق مولشەرلەمەنىڭ اعىمداعى تومەندەۋى قۇرىلىس جوبالارىنىڭ ەكونوميكاسىنا ايتارلىقتاي اسەر ەتپەيدى. الايدا، ەگەر نارىقتىڭ ونى ءبىر جىل ىشىندە 14،75%-عا دەيىن تومەندەتۋ تۋرالى كۇتۋلەرى ورىندالسا، قۇرىلىس قۇنىنىڭ تومەندەۋىن كۇتۋگە بولادى.
«تامىز ايىندا ينفلياسيا 9،8%-عا دەيىن تومەندەدى. ول وسىنداي بولعانشا، قۇرىلىسقا ارزان اقشا بولمايدى. ەشقانداي جەكە مولشەرلەمەدە دە. بۇل ءىس جۇزىندە نەنى بىلدىرەدى؟ قۇرىلىس قۇنى تومەندەي باستامايدى. قۇرىلىس سالۋشىلار قىمبات قارجىلاندىرۋدى باعاعا قوسا بەرەدى. جاڭا عيماراتتارداعى باعانىڭ تومەندەۋى تۋرالى اڭگىمەلەردى ازىرگە قويا تۇرار ەدىم. مەن مولشەرلەمەگە ارزان يپوتەكا كۇتىپ وتىرعان ساتىپ الۋشى رەتىندە ەمەس، قۇرىلىسقا اقشا قۇنىن ەسەپتەيتىن نارىق قاتىسۋشىسى رەتىندە قارايمىن. بۇرىلىس باستالدى، ءبىراق ارزان اقشاعا ءالى الىس»، — دەپ سانايدى ساراپشى.