قازاقستان مەملەكەتتىك قارىز بويىنشا تازا پايىزدىق شىعىستارعا بارلىق مەملەكەتتىك شىعىستىڭ 11،1%-ىن باعىتتايدى، بۇل ەلدىڭ جالپى ىشكى ءونىمىنىڭ 3،8%-ىنا تەڭ. بۇل كورسەتكىش بويىنشا رەسپۋبليكا ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىق جانە دامۋ ۇيىمى ەلدەرىنىڭ ورتاشا دەڭگەيىنەن (4،9%) جانە ءتىپتى امەريكا قۇراما شتاتتارىنان (10،7%) ايتارلىقتاي وزىپ وتىر، الايدا قازاقستاننىڭ مەمقارىزى الەمدەگى ەڭ تومەندەردىڭ ءبىرى — ءجىو-نىڭ شامامەن 22%-ى، دەپ حابارلايدى infohub.kz سايتى.

وسىنداي تۇجىرىمدى ەكونوميست اندرەي چەبوتاريەۆ ءوزىنىڭ Finance.kz Telegram-ارناسىندا ەىدۇ-نىڭ 2025 جىلعى تازا پايىزدىق شىعىستار — ياعني مەملەكەتتىڭ پايىزدىق كىرىستەرىن شەگەرگەندەگى قارىز تولەمدەرى — تۋرالى دەرەكتەرىن تالداي وتىرىپ جاسادى.

ەىدۇ دەرەكتەرى بويىنشا بيۋدجەت شىعىسىنداعى قارىز تولەمدەرىنىڭ ۇلەسى بويىنشا ۇزدىك وندىق بىلاي كورىنەدى: اقش — 10،7%، يتاليا — 10،1%، گرەكيا — 9،6%، برازيليا — 9،5%، پورتۋگاليا — 8،5%، ۇلىبريتانيا — 8،1%، مەكسيكا — 7،5%، كانادا — 6،8%، كولۋمبيا — 6،8%، ءۇندىستان — 6،6%. ەىدۇ ەلدەرى بويىنشا ورتاشا كورسەتكىش 4،9%-دى قۇرايدى.

ەكونوميست اتاپ وتكەندەي، مۇنشالىقتى جوعارى تولەمدەردىڭ باستى سەبەبى — قاراجات تارتۋدىڭ قىمباتتىعى مەن قارىز پورتفەلىنىڭ قۇرىلىمىندا.

«ءجىو-نىڭ 22%-ى كولەمىندەگى مەمقارىزبەن، الەمدەگى ەڭ تومەندەردىڭ ءبىرى بولا تۇرا، بيۋدجەتتىڭ 11%-ىن تولەيمىز! ءبىز وتە قىمبات قارىز الامىز. پورتفەلدىڭ قۇرىلىمى بىزگە قارىزدىڭ ءوز مولشەرىنەن دە قاتتى سوققى بەرەدى»، — دەپ جازادى چەبوتاريەۆ.

ساراپشى ەىدۇ رەيتينگى باستى ماسەلە قارىز سوماسىندا ەمەس، ونى قالاي باسقاراتىنىندا ەكەنىن ايقىن راستايتىنىن اتاپ ءوتتى. قىزمەت كورسەتۋدىڭ جوعارى قۇنى ەلدىڭ باسقا دا اسا ماڭىزدى سالالارىنىڭ قارجىلاندىرىلۋىن تارتىپ الادى.

«كرەديتورلارعا كەتەتىن ءاربىر پايىزدىق تارماق — مەكتەپتەرگە، جولدارعا نەمەسە دەنساۋلىق ساقتاۋعا جۇمسالمايتىن اقشا»، — دەلىنگەن Finance.kz جاريالانىمىندا.

چەبوتارەۆتىڭ پىكىرىنشە، قارىز قۇنى جوعارى ەلدەر تۇيىق شەڭبەرگە تاپ بولۋ قاۋپىنە ۇشىرايدى: قارىزعا قىزمەت كورسەتۋ جاڭا قارىزداردى تالاپ ەتەدى، بۇل مىندەتتەمەلەردى ودان ءارى ۇلعايتادى.

«ءجىو ءوسىمىنسىز نەمەسە اۋىر بيۋدجەتتىك كونسوليداسياسىز بۇل شەڭبەردەن شىعۋ ءىس جۇزىندە مۇمكىن ەمەس»، — دەپ قورىتىندىلايدى ساراپشى.

بۇعان دەيىن «كۋرسيۆ» قازاقستاننىڭ مەملەكەتتىك كەپىلدىكتەر بويىنشا قارىزىن قوسا العاندا، جيىنتىق مەملەكەتتىك جانە مەملەكەت كەپىلدىك بەرگەن قارىزى 2026 جىلعى 1 شىلدەگە 40،9 ترلن تەڭگەگە جەتكەنىن جازعان بولاتىن. ەكىنشى توقساندا كورسەتكىش 1،84 ترلن تەڭگەگە، ياعني 4،7%-عا ءوستى.