جاز مەزگىلىندە نارەستەلەر مەن سابيلەردىڭ تازا اۋادا بولۋى دەنساۋلىق ءۇشىن ماڭىزدى، ءبىراق ىستىق كۇندەرى اتا-انالار ساقتىق شارالارىن ۇمىتپاۋى كەرەك. ىستىقتا بالالاردىڭ قاۋىپسىزدىگىن قالاي قامتاماسىز ەتۋگە بولادى؟ اتالعان ماسەلە بويىنشا ماماندار ءبىرقاتار كەڭەس ۇسىنادى، - دەپ حابارلايدى infohub.kz سايتى.
ادام ارەكەتىنەن تۋىنداعان كليماتتىڭ وزگەرۋى ىستىق تولقىندارىن ۇزارتىپ، كۇشەيتۋدە. اقش-تىڭ كوپ بولىگى وتكەن اپتادا ىستىق كۇمبەزىن باستان كەشىردى. كاليفورنيا شتاتىنداعى رەدي بالالار دەنساۋلىعى ورتالىعىنىڭ پەدياترى دوكتور كەترين ۋيليامسوننىڭ ايتۋىنشا، بۇل وزگەرىستەر نارەستەلەردى قورعاۋ ماسەلەسىن وزەكتى ەتەدى. «ءبىز سابيلەردەگى سۋعا باتۋ مەن تۇنشىعۋ تۋرالى ءجيى ايتامىز، ەندى ىستىقتان بولاتىن زيان دا قاۋىپتەر قاتارىنا قوسىلۋدا»، - دەيدى ول.
بالالار نەگە ىستىققا بەيىم؟ ولار ەرەسەكتەرگە قاراعاندا از تەرلەيدى، مەتابوليزمى جوعارى بولعاندىقتان تەز قىزادى. توتەنشە ىستىقتا دەنە بەتىنىڭ ماسساعا قاتىناسى ۇلكەن بولعاندىقتان جىلۋدى كوبىرەك سىڭىرەدى. سونداي-اق بالالار كوبىنەسە دالادا ۇزاق ۋاقىت وتكىزەدى. اتا-انالار ىستىقتان بولاتىن اۋرۋ بەلگىلەرىنە مۇقيات بولۋى كەرەك. ەگەر نارەستە جىلاماسا نەمەسە دىمقىل جايالىقتارى سيرەك بولسا، بۇل سۋسىزدانۋدى كورسەتۋى مۇمكىن. سابيلەرگە سۇيىقتىقتى جيىرەك، ازداپ بەرۋ كەرەك. شارشاۋ، تەرىنىڭ قىزارۋى - بالانىڭ سالقىنداۋ ءۇشىن ءۇزىلىس الۋ قاجەتتىگىن بىلدىرەدى. ۋيليامسون اشۋشاڭدىقتىڭ دا ىستىقتان بولۋى مۇمكىن ەكەنىن ايتادى.
قاۋىپسىزدىك كەڭەستەرى: كۇننىڭ ەڭ ىستىق ۋاقىتىندا سىرتقا شىقپاۋ، بالاعا كەڭ، اشىق ءتۇستى كيىم كيگىزۋ، كۇننەن قورعايتىن كرەم جاعۋ، جەتكىلىكتى سۇيىقتىق بەرۋ. قاربىز، قۇلپىناي سياقتى سۋعا باي جەمىستەر - ىستىقتا تاماشا تاعام. ميچيگان ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ دەنساۋلىق ساقتاۋ ورتالىعى موتت بالالار اۋرۋحاناسىنىڭ پەدياترى دوكتور دەبرا لەنگلۋا: «ەگەر سىزگە ىستىق بولسا، سابيىڭىزگە ودان دا ىستىق»، - دەيدى. لەنگلۋا اتا-انالارعا نارەستەلەر مەن سابيلەردىڭ ىستىقتا سىرتتا بولۋ ۋاقىتىن شەكتەۋگە كەڭەس بەرەدى، ءبىراق ۇيدە مۇلدەم وتىرۋدى قاجەت دەپ سانامايدى.
اربانى كورپە نەمەسە باسقا جامىلعىمەن جابۋعا بولمايدى. بۇل اۋە اينالىمىن بوگەپ، جىلۋدى جينايدى، ناتيجەسىندە اربا ءىشىنىڭ تەمپەراتۋراسى كوتەرىلەدى. ونىڭ ورنىنا كۇنقاعار قولدانىڭىز. ۋيليامسون بالانى كۇيدىرۋى مۇمكىن مەتالل بولشەكتەردى تەكسەرۋگە كەڭەس بەرەدى.
بالانى كولىكتە قالدىرۋعا بولمايدى. كولەڭكەدە جانە تەرەزەلەرى اشىق تۇرسا دا، كولىك ءىشىنىڭ تەمپەراتۋراسى قىسقا ۋاقىتتا كۇرت كوتەرىلۋى مۇمكىن. اقش ۇلتتىق جول قوزعالىسى قاۋىپسىزدىگى باسقارماسىنىڭ مالىمەتىنشە، 2025 جىلى كولىكتە قىزىپ كەتۋدەن 31 بالا قايتىس بولدى. اگەنتتىك اتا-انالارعا ارتقى ورىندىققا ءاميان نەمەسە باسقا جەكە زاتتى قالدىرۋ، ەسكەرتپە جازۋ نەمەسە الدىڭعى ورىندىققا ويىنشىق قويۋ ارقىلى بالانى ۇمىتپاۋعا كەڭەس بەرەدى. ەگەر ىستىق كۇنى كولىككە ورالساڭىز، بالا وتىرعىشىنىڭ مەتالل بولىكتەرىنىڭ قىزىپ كەتپەگەنىن تەكسەرىڭىز. ءىشىن سالقىنداتۋ ءۇشىن كۇنقاعار قولدانىپ، كونديسيونەردى الدىن الا قوسىڭىز. كولىكتى سالقىنداتۋ ءۇشىن ساراپشىلار تەرەزەلەردى 10-20 سەكۋندقا اشىپ، كونديسيونەردى جۇمىس ىستەتۋگە كەڭەس بەرەدى.