باتىس قازاقستان وبلىسىنىڭ «ۆەتەريناريالىق دارىگەرلەر» قوعامدىق بىرلەستىگىنىڭ ءتوراعاسى، ۆەتەريناريا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى، پروفەسسور عايسا ابساتيروۆ ۆەتەرينارياداعى انىقتالماعان دياگنوزداردىڭ ءبىرىن شارتتى تۇردە «تاشيموۆ اۋرۋى» دەپ اتاۋدى ۇسىندى. بۇل — اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگىنىڭ ۆەتەريناريالىق باقىلاۋ جانە قاداعالاۋ كوميتەتىنىڭ ءتوراعاسى قازبەك تاشيموۆتىڭ تەگىنە بايلانىستى ايتىلعان ۇسىنىس، دەپ حابارلايدى infohub.kz سايتى.
ابساتيروۆ Facebook-تەگى جاريالانىمىندا قازاقستاندا مال شىعىنى ءجيى تىركەلەتىنىن، الايدا دياگنوزداردىڭ كوبى ناقتى انىقتالماي قالاتىنىن ايتتى. مىسال رەتىندە ول اتىراۋ وبلىسىنداعى جاعدايدى كەلتىردى. ونىڭ ايتۋىنشا، وندا مال شىعىنى شامامەن ەكى جىلعا سوزىلىپ كەلەدى، ءبىراق ءالى كۇنگە دەيىن ناقتى دياگنوز قويىلماعان.
پروفەسسور ەلدىڭ ءارتۇرلى ايماقتارىندا ءىرى جانە ۇساق مالداردا، سونداي-اق اقبوكەندەردە كەزدەسەتىن اۋرۋ جاعدايلارىن جەكە اتاپ ءوتتى. ونىڭ ايتۋىنشا، جانۋارلارعا رينوتراحەيت جانە پاستەرەللەز دياگنوزدارى قويىلعان، ءبىراق بايقالعان بەلگىلەر بۇل اۋرۋلارعا سايكەس كەلمەگەن.
ول حالىقارالىق ساراپشىلاردى تارتۋدى، ەپيزووتولوگيالىق زەرتتەۋلەر مەن زەرتحانالىق تالداۋلار جۇرگىزۋدى، سودان كەيىن دياگنوزداردى رەسمي تۇردە انىقتاپ، ەپيزووتولوگياعا قارسى شارالار كەشەنىن ازىرلەۋدى ۇسىندى.
جاڭا اۋرۋلار تۋرالى ايتا كەلە، ابساتيروۆ ولارعا پايدا بولعان جەرىنە نەمەسە مامانداردىڭ تەگىنە قاراي اتاۋ بەرۋدى ۇسىندى.
«ەگەر بۇل «بەلگىسىز اۋرۋلار» بولسا، ولارعا پايدا بولعان گەوگرافيالىق نۇكتە بويىنشا اتاۋ بەرۋ كەرەك، مىسالى، «كەنۇزەك اۋرۋى»»، — دەپ جازدى ول.
وسىعان ۇقساس، پروفەسسور ۆەتەريناريالىق باقىلاۋ جانە قاداعالاۋ كوميتەتى ءتوراعاسىنىڭ تەگىن دە قولدانۋدى ۇسىندى.
«سول سياقتى، كۆقك ءتوراعاسى ق. تاشيموۆتىڭ سۇحباتىندا ايتىلعان دياگنوزدارعا دا «تاشيموۆ اۋرۋى» دەپ اتاۋ بەرۋ كەرەك»، — دەپ جازدى ابساتيروۆ.
ول ۆەتەريناريادا مامانداردىڭ تەگى مەن گەوگرافيالىق اتاۋلارعا بايلانىستى قويىلعان اۋرۋ اتاۋلارىنىڭ بار ەكەنىن، اتاپ ايتقاندا، مارەك اۋرۋى، يونە اۋرۋى، نيۋكاسل اۋرۋى جانە تەشەن اۋرۋى سياقتى مىسالداردى كەلتىردى.
بۇعان دەيىن «كۋرسيۆ» 2026 جىلى قازاقستاندا مال شارۋاشىلىعىن جەڭىلدەتىلگەن نەسيەلەۋگە 300 ملرد تەڭگەدەن استام قاراجات باعىتتالعانىن جازعان بولاتىن. تاعى 66 ملرد تەڭگە ۆەتەريناريالىق ينفراقۇرىلىمدى سالۋعا جانە جاڭعىرتۋعا، زەرتحانالاردى جابدىقتاۋعا، مامانداندىرىلعان كولىكتى جاڭارتۋعا جانە ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازانى نىعايتۋعا قاراستىرىلعان.
سونىمەن قاتار، ۆەتەريناريا ماماندارىنىڭ جالاقىسىن كوتەرۋگە جانە كادرلىق الەۋەتتى دامىتۋعا 22 ملرد تەڭگە باعىتتالادى. 2025 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا مال شارۋاشىلىعىنىڭ جالپى ءونىم كولەمى 3،8 ترلن تەڭگەنى قۇراپ، 3،3%-عا وسكەن.