2026 جىلدىڭ ەكىنشى توقسانىندا قازاقستاندىقتاردىڭ جان باسىنا شاققانداعى نومينالدى اقشالاي تابىسى جىلدىق ماندە 14%-عا ءوسىپ، 410 088 تەڭگەگە جەتتى، ال شىعىستار 15،23%-عا ارتىپ، 358 584 تەڭگە بولدى، دەپ حابارلايدى infohub.kz سايتى.
ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنىڭ دەرەكتەرىنە سايكەس، 2026 جىلدىڭ ەكىنشى توقسانىندا حالىقتىڭ اقشالاي تابىسى ورتا ەسەپپەن ادام باسىنا 410 088 تەڭگەنى، ياعني ايىنا 136 696 تەڭگەنى قۇرادى. ءبىرىنشى توقسانمەن سالىستىرعاندا ولار 2،57%-عا ءوستى، ال جىلدىق ماندە ءوسىم 14% بولدى.
سونىمەن قاتار قازاقستاندىقتاردىڭ جان باسىنا شاققانداعى شىعىستارى تابىستان جىلدام وسۋدە. ەكىنشى توقساندا ولار 358 584 تەڭگەنى، ياعني ايىنا 119 528 تەڭگەنى قۇرادى. توقسان ىشىندە ولار 1،61%-عا، ال جىل ىشىندە 15،23%-عا ءوستى.
تابىستى ورتاشا جالاقىمەن شاتاستىرماۋ كەرەك. تابىسقا جالاقى، زەينەتاقى، جاردەماقى جانە اليمەنت سياقتى بارلىق تۇسىمدەر كىرەدى. ول ەلدەگى بارلىق تۇرعىندى، ءتىپتى بالالاردى دا قامتيدى. ال ورتاشا جالاقى رەسمي جۇمىس ىستەيتىن ادامداردىڭ ەڭبەك قىزمەتىنەن تۇسكەن تابىسى بويىنشا عانا ەسەپتەلەدى.
سونداي-اق اعىمداعى جان باسىنا شاققانداعى تابىستاردى تالداۋشىلار رەسمي دەرەكتەرگە ەمەس، حالىققا جۇرگىزىلگەن ساۋالنامالار نەگىزىندە ەسەپتەگەنىن جانە ولاردا قاتەلىك بولۋى مۇمكىن ەكەنىن اتاپ وتكەن ءجون.
تابىسقا اقشالاي تۇسىمدەردىڭ بارلىق ءتۇرى كىرەدى. 410 088 تەڭگە سوماسىنا مىنالار كىرەدى: جالدامالى جۇمىستان تۇسكەن تابىس — 264 871 تەڭگە؛ كاسىپكەرلىكتەن تۇسكەن تابىس — 33 240 تەڭگە؛ زەينەتاقى — 83 022 تەڭگە؛ جاردەماقىلار، اتاۋلى جانە تۇرعىن ءۇي كومەگى — 16 408 تەڭگە؛ تۋىستاردان كومەك جانە اليمەنت — 6 748 تەڭگە؛ باسقا دا تابىستار — 5 799 تەڭگە.
شىعىستارعا كەلەتىن بولساق، مۇندا «ارىستان» ۇلەستى تۇتىنۋ شىعىندارى الادى: ازىق-ت ۇلىك تاۋارلارىنا جان باسىنا ورتا ەسەپپەن توقسانىنا 180 969 تەڭگە، ال ازىق-ت ۇلىك ەمەس تاۋارلارعا 70 103 تەڭگە جۇمسالادى. تاعى 74 176 تەڭگە اقىلى قىزمەتتەرگە جۇمسالادى. سونداي-اق شىعىستارعا اليمەنت پەن تۋىستارعا كومەك، سالىقتار، تولەمدەر، سونداي-اق قارىزدار مەن كرەديتتەر كىرەدى.
تابىس قۇرىلىمىندا 64،6%-دى جالدامالى جۇمىستان تۇسكەن جالاقى (264،9 مىڭ تەڭگە) قۇرايدى. شىعىستاردىڭ نەگىزگى بابى ازىق-ت ۇلىك تاۋارلارى بولىپ قالا بەرەدى — بارلىق شىعىننىڭ 50،5%-ى (181،0 مىڭ تەڭگە).
تابىس پەن شىعىس سومالارى شىنايى ەمەس كورىنۋى مۇمكىن، الايدا بۇل جاعداي ولاردى ەسەپتەۋ تاسىلىنە بايلانىستى. ماسەلەن، بۇل كورسەتكىشتەردى انىقتاۋ كەزىندە ەلدىڭ بارلىق حالقى ەسكەرىلەدى. مىسالى، جاردەماقىلار مەن الەۋمەتتىك كومەككە بار بولعانى 16 408 تەڭگە تيەسىلى بولدى. مۇنداي كورسەتكىش تالداۋشىلار تولەمدەردىڭ جالپى سوماسىن الىپ، ونى ەشقانداي تولەم تاعايىندالماعانداردى دا قوسا، ەلدىڭ بارلىق حالقىنا بولگەندىكتەن شىقتى. ءدال وسىنداي ەرەجە شىعىستارعا، مىسالى، كرەديتتەر مەن سالىقتارعا دا قاتىستى — جالپى سوما بارلىق ازاماتقا، ءتىپتى بالالار مەن مۇنداي تولەمدەرى جوق ادامدارعا دا بولىنەدى.
سونىمەن قاتار قازاقستاندىقتاردىڭ شىعىستارىنىڭ نەگىزگى بابى ازىق-ت ۇلىك تاۋارلارى بولىپ قالا بەرەدى — بارلىق شىعىننىڭ 50،5%-ى. بۇل الەمدىك ولشەممەن وتە كوپ: كوپتەگەن دامىعان ەلدەردە بۇل كورسەتكىش ادەتتە 15%-دان تومەن، ال ازيا مەن افريكانىڭ ەڭ كەدەي ەلدەرىندە ول ءجيى 50%-دان اسادى.
بۇعان دەيىن ءبىز قازاقستاندا كەدەيلىك دەڭگەيى قالاي وزگەرگەنى تۋرالى ايتقان بولاتىنبىز.