كۆەبەكتىڭ سەپاراتيستىك پارتياسىنىڭ جەتەكشىسى سەيسەنبىدە كانادادان تاۋەلسىزدىك تۋرالى رەفەرەندۋمدى دونالد ترامپ اقش پرەزيدەنتى بولىپ تۇرعاندا وتكىزبەيتىنىن مالىمدەدى، دەپ حابارلايدى infohub.kz.

بيلىكتە جوق، ءبىراق 5 قازانعا دەيىن وتەتىن كەزەكتى سايلاۋدا جەڭىسكە جەتۋى مۇمكىن Parti Québécois پارتياسىنىڭ جەتەكشىسى پول سەن-پەر پلاموندون PQ ۇكىمەتى ءبىرىنشى مەرزىمىندە رەفەرەندۋم وتكىزەتىنىن، ءبىراق ترامپتىڭ وكىلەتتىگى اياقتالاتىن 2029 جىلدىڭ 20 قاڭتارىنا دەيىن ەمەس ەكەنىن ايتتى. ول كۆەبەكتىڭ بولاشاعى سياقتى ماڭىزدى ماسەلە ايقىن جانە سابىرلى پىكىرتالاستى قاجەت ەتەتىنىن اتاپ ءوتتى.

«ونى امەريكاندىق ساياساتتىڭ تولقۋلارى دا، بولجاۋعا بولمايتىن پرەزيدەنتتىڭ اشۋ-ىزاسى دا، قورقىتۋ ناۋقاندارى دا بۇرمالاماۋى كەرەك»، — دەدى سەن-پەر پلاموندون. «امەريكا اكىمشىلىگىنىڭ بۇل بولجاۋسىزدىعى ءبىزدىڭ پروسەسكە دە، ۇلت رەتىندەگى بولاشاعىمىز تۋرالى پىكىرتالاستىڭ ساپاسىنا دا زيان تيگىزەدى».

ترامپتىڭ تاريفتەرى جانە كانادانى اقش-تىڭ 51ء-شى شتاتى ەتۋ تۋرالى قايتالانعان مالىمدەمەلەرى كۆەبەكتەگى سەپاراتيستىك ءىستى قيىنداتىپ، كانادالىق ۇلتشىلدىقتى كۇشەيتىپ، كەيبىر فرانسۋز ءتىلدى كۆەبەكتىكتەردىڭ كانادا قۇرامىندا قالۋدى ءقاۋىپسىز دەپ ساناۋىنا سەبەپ بولدى.

سەپاراتيستىك كوڭىل-كۇي البەرتادا دا بايقالۋدا، وندا سايلاۋشىلار 19 قازاندا پروۆينسيانىڭ كانادادان شىعۋ تۋرالى مىندەتتى رەفەرەندۋم وتكىزۋگە قادام جاساۋى كەرەك پە، سونى شەشەدى. سەپاراتيستىك رەفەرەندۋمدار كۆەبەكتە دە، البەرتادا دا قيىنعا سوعادى، ويتكەنى ترامپتىڭ تاريفتەرى مەن 51ء-شى شتات تۋرالى ريتوريكاسى كانادادا قالۋدى جاقتايدى.

«ترامپ اق ۇيدە تۇرعاندا ونى باستاۋ وتە ءقاۋىپتى بولار ەدى»، — دەدى مونرەالداعى ماكگيلل ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ساياساتتانۋ پروفەسسورى دانيەل بەلان. «كۆەبەكتەگى تاۋەلسىزدىكتى قولداۋ شامامەن 30% دەڭگەيىندە، ال PQ-دىڭ ساۋالنامالاردا الدا بولۋى تاۋەلسىزدىكتى قولداۋدىڭ ارتىپ كەلە جاتقانىن بىلدىرمەيدى».

كۆەبەك سايلاۋشىلارى ەگەمەندىكتى ەكى رەت قابىلدامادى، سوڭعى رەت 1995 جىلعى رەفەرەندۋمدا وتە از داۋىس ايىرماشىلىعىمەن. شامامەن 80% فرانسۋز ءتىلدى كۆەبەكتىڭ ءقازىردىڭ وزىندە ايتارلىقتاي اۆتونومياسى بار. 9،1 ميلليون حالقى بار پروۆينسيا ءوز تابىس سالىعىن جينايدى، فرانسۋز تىلدىلەردى قولدايتىن يمميگراسيالىق ساياساتقا يە جانە فرانسۋز تىلىنە اعىلشىن تىلىنەن باسىمدىق بەرەتىن زاڭدارى بار.

Parti Québécois 1960-شى جىلدارى رەنە لەۆەك اتىمەن قۇرىلعان جانە ۇزاق ۋاقىت بويى كۆەبەكتى تاۋەلسىز ەل ەتۋگە ۇمتىلدى. Parti Québécois رەفەرەندۋم وتكىزبەي-اق كۆەبەكتى بىرنەشە رەت باسقاردى، سونىڭ ىشىندە 2012-2014 جىلدارداعى سوڭعى بيلىك كەزەڭىندە. كۆەبەكتىڭ بىرەگەيلىگى 1760-شى جىلداردان بەرى داۋلى بولىپ كەلەدى، سول كەزدە بريتاندىقتار جاڭا فرانسيا دەپ اتالاتىن اۋماقتى تولىق باسىپ الدى.