رادياسيامەن كوبىنەسە رەنتگەن كابينەتتەرىنىڭ، يادرولىق مەديسينانىڭ نەمەسە اتوم ونەركاسىبىنىڭ قىزمەتكەرلەرى كەزدەسەدى دەپ ويلاۋ قيسىندى. الايدا جاڭا زەرتتەۋدە رادياسياعا بايلانىستى قاتەرلى ىسىكتەن بولاتىن ءولىمنىڭ ەڭ جوعارى ۇلەسى مۇلدەم باسقا ماماندىققا تيەسىلى بولىپ شىقتى... دەپ حابارلايدى infohub.kz.
زەرتتەۋشىلەر 2020–2024 جىلدارى اقش-تا قايتىس بولعان 503 ماماندىقتاعى 12،7 ملن ادامنىڭ دەرەكتەرىن زەرتتەدى. ولار ءارتۇرلى قاتەرلى ىسىك تۇرلەرىنەن بولاتىن ءولىمدى سالىستىرىپ، يونداۋشى ساۋلەلەنۋگە بايلانىستى بولۋى مۇمكىن اۋرۋلاردى بولەك ءبولىپ كورسەتتى. ناتيجەلەر JAMA Internal Medicine جۋرنالىندا جاريالاندى.
تاۋەكەل توبىنا اۆياسيا قىزمەتكەرلەرى ەندى. كۇتپەگەن جەردەن كوشباسشى بولعاندار — بورتسەرىكتەر. ەكىنشى ورىندى ۇشقىشتار الدى. ال ساۋلەلەنۋگە بايلانىستى ەمەس باسقا قاتەرلى ىسىك تۇرلەرى بويىنشا بۇل ماماندىق وكىلدەرىنىڭ كورسەتكىشتەرى ورتاشا بولدى.
بورتسەرىكتەردە رادياسياعا بايلانىستى قاتەرلى ىسىكتەن بولاتىن ءولىم ۇلەسى باسقا ماماندىقتارعا قاراعاندا شامامەن 50%-عا جوعارى بولدى. ۇشقىشتار ءۇشىن بۇل كورسەتكىش شامامەن 36%-عا جوعارى بولدى.
ايتا كەتۋ كەرەك، زەرتتەۋ ۇشقىشتاردىڭ اتومشىلارعا قاراعاندا كوبىرەك رادياسيا الاتىنىن دالەلدەمەيدى، ءتىپتى ماماندىقتاردى ساۋلەلەنۋ مولشەرى بويىنشا رەيتينگ جاساۋعا دا مۇمكىندىك بەرمەيدى. مۇندا تەك رادياسياعا بايلانىستى قاتەرلى ىسىك تۋرالى ءسوز بولىپ وتىر.
عالىمدار مۇنداي ستاتيستيكانىڭ باستى سەبەبى — عارىشتىق ساۋلەلەنۋ دەپ سانايدى. ۇشۋ بيىكتىگىندە اتموسفەرا ادامدى عارىشتاعى جوعارى ەنەرگيالى بولشەكتەردەن جەر بەتىنە قاراعاندا السىزىرەك قورعايدى. ەكيپاج مۇشەلەرى ءار جولى ازداعان مولشەردە يونداۋشى ساۋلەلەنۋ الادى.
جيىنتىق اسەر اۋاداعى ساعات سانىنا، بيىكتىككە جانە باعىتتارعا بايلانىستى. جوعارى ەندىكتەردە دوزا جوعارى بولۋى مۇمكىن.
زەرتتەۋشىلەردىڭ باعالاۋىنشا، ۇشقىشتار مەن بورتسەرىكتەر جىلىنا ورتاشا ەسەپپەن شامامەن 3–6 ميلليزيۆەرت عارىشتىق ساۋلەلەنۋ الادى. بۇل قاراپايىم ومىردە ادام ۇشىرايتىن ورتاشا تابيعي رادياسيالىق فوننان شامامەن 2 ەسە كوپ.
بۇل ءار ۇشۋ دەنساۋلىققا ءقاۋىپتى دەگەندى بىلدىرمەيدى. ماڭىزدىسى — جىلدار بويى جيناقتالعان اسەر. سونىمەن قاتار، تەك ستاتيستيكا دەرەكتەرى بويىنشا بەلگىلى ءبىر ادامداعى قاتەرلى ىسىك ءدال عارىشتىق ساۋلەلەنۋدەن پايدا بولدى دەپ ايتۋعا بولمايدى.
ماسەلە تەك رادياسيادا بولماۋى مۇمكىن. دەنساۋلىققا جۇمىستىڭ باسقا دا ەرەكشەلىكتەرى اسەر ەتەدى: ۋلتراكۇلگىن ساۋلەلەنۋ، ۋاقىت بەلدەۋلەرىنىڭ اۋىسۋى جانە سيركادتىق ىرعاقتاردىڭ بۇزىلۋى، ءجيى تۇنگى اۋىسىمدار، سترەسس.
دەگەنمەن، مۇنداي ماماندىقتار ءۇشىن مەديسينالىق تەكسەرۋلەردەن جۇيەلى تۇردە ءوتىپ، دەنساۋلىعىنا ەرەكشە كوڭىل ءبولۋ وتە ماڭىزدى.
بۇعان دەيىن Kursiv Health الماتى ونكوورتالىعىندا ساۋ تىندەردى ءقاۋىپتى ساۋلەلەنۋدەن قورعايتىن اقىلدى ساۋلەلىك تەراپيا جۇيەسىنىڭ ىسكە قوسىلعانى تۋرالى جازعان بولاتىن.