- 05 ناۋ. 2024 01:25
- 243
تۋعان ءتىلىم - تىرلىگىمنىڭ ايعاعى
اقتوبە قالاسى، №51 گيمنازياسىنىڭ
3 كلاسس وقۋشىسى گابدۋلليننا دينارا
ءتىلىم مەنىڭ تۇراعىم، مەكەن - جايىم، تىرلىگىم،
ءتىل ارقىلى تانىتام تۋعان ەلدىڭ ىرىلىگىن.
ءتىلىم مەنىڭ پاش ەتەر، قايتا ورالعان شاعىندا،
قازاعىمنىڭ ەلدىگىن، تۇتاستىعىن، بىرلىگىن.
ءىلياس قۇرماش
تۋعان ءتىلىم - اسىل انامنىڭ اسەم ۇنىمەن بويىما سىڭگەن انا ءتىلىم. ءار ادام ءوز اناسىن قالاي قادىرلەپ سىيلاسا، تۋعان ءتىلىن دە سولاي قۇرمەتتەپ، سۇيە ءبىلۋى كەرەك دەپ ويلايمىن.
انا ءتىلىڭ - ارىڭ بۇل،
ۇياتىڭ بوپ تۇر بەتتە.
وزگە ءتىلدىڭ ءبارىن ءبىل،
ءوز ءتىلىڭدى قۇرمەتتە،- قادىر مىرزا ءالي اتامىزدىڭ وسى ولەڭ جولدارى ناقىل ءسوز بوپ كەتتى. بۇل ولەڭنەن كوپ نارسەنى بايقاۋعا بولادى. انا ءتىلدى ارعا، ۇياتقا تەڭەپ تۇر. «وزگە ءتىلدى ءبىلۋ - ماقساتىڭ، ال ءوز انا ءتىلىڭدى قۇرمەتتەۋ - مىندەتىڭ»، – دەيدى اقىن اتا.
ماعجان جۇمابايەۆ اتامىز «قازاق ءتىلى» ولەڭىندە:
ەرلىك، ەلدىك، قايرات، ب ا ق، اردىڭ
جاۋىز تاعدىر جويدى ءبارىن نە باردىڭ.
التىن كۇننەن باعاسىز ءبىر بەلگى بوپ،
نۇرلى جۇلدىز، بابام ءتىلى، سەن قالدىڭ!- دەپ جىرلايدى. ياعني، قازاق حالقىنىڭ باسىنان ءار ءتۇرلى جىلداردا اشارشىلىق، ۇلت¬ - ازاتتىق قوزعالىس، جاۋگەرشىلىك، وتارشىلدىق سەكىلدى قيىن زامان ءوتتى، ءبىراق حالقىمىز قايىسپاي، ۇلت بولىپ امان قالدى. باباسىنان قالعان التىن مۇراسى ءتىلىن ۇمىتپادى.
باتىر اتالار، قايسار اعا - اپالارىمىز ءومىردىڭ قيىن وتكەلدەرىنەن ۇلتىمىزدى اداستىرماي الىپ شىقتى. ءسويتىپ، كوپتەن اڭساعان، بارشا حالىق ارمان ەتكەن تاۋەلسىزدىككە دە قولىمىز جەتتى.
تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ كوگىندە كوك بايراعىمىز جەلبىرەدى، ءار ازاماتىنىڭ جۇرەگى ءانۇراندى ايتتى، بارشا حالىق تۋعان ءتىلى – قازاق تىلىمەن قايتا تابىستى.
ءابدىلدا تاجىبايەۆ اتامىز:
تۋعان ءتىلىم – تىرلىگىمنىڭ ايعاعى،
ءتىلىم باردا ايتىلار سىر ويداعى.
وسسە ءتىلىم، مەن دە بىرگە وسەمىن،
وشسە ءتىلىم، مەن دە بىرگە وشەمىن،- دەيدى. ياعني، تۋعان ءتىلىم ارقىلى ىشتەگى سىرىمدى، اقيقات شىنىمدى ايتا الامىن، ويىمدى انىق جەتكىزەمىن، تۋعان ءتىلىم وسسە دە، وشسە دە حالقىمەن بىرگە بولادى. ءبىراق، مەنىڭ ءتىلىم وشپەيدى، سەبەبى قازاق ەلى ەگەمەندىك الدى، قايتا جاندى. ەلىمىزدىڭ بىرلىگىنىڭ، تىرلىگىنىڭ، بوستاندىعىنىڭ دالەلى، ايعاعى – تۋعان ءتىلىم!
3 كلاسس وقۋشىسى گابدۋلليننا دينارا
ءتىلىم مەنىڭ تۇراعىم، مەكەن - جايىم، تىرلىگىم،
ءتىل ارقىلى تانىتام تۋعان ەلدىڭ ىرىلىگىن.
ءتىلىم مەنىڭ پاش ەتەر، قايتا ورالعان شاعىندا،
قازاعىمنىڭ ەلدىگىن، تۇتاستىعىن، بىرلىگىن.
ءىلياس قۇرماش
تۋعان ءتىلىم - اسىل انامنىڭ اسەم ۇنىمەن بويىما سىڭگەن انا ءتىلىم. ءار ادام ءوز اناسىن قالاي قادىرلەپ سىيلاسا، تۋعان ءتىلىن دە سولاي قۇرمەتتەپ، سۇيە ءبىلۋى كەرەك دەپ ويلايمىن.
انا ءتىلىڭ - ارىڭ بۇل،
ۇياتىڭ بوپ تۇر بەتتە.
وزگە ءتىلدىڭ ءبارىن ءبىل،
ءوز ءتىلىڭدى قۇرمەتتە،- قادىر مىرزا ءالي اتامىزدىڭ وسى ولەڭ جولدارى ناقىل ءسوز بوپ كەتتى. بۇل ولەڭنەن كوپ نارسەنى بايقاۋعا بولادى. انا ءتىلدى ارعا، ۇياتقا تەڭەپ تۇر. «وزگە ءتىلدى ءبىلۋ - ماقساتىڭ، ال ءوز انا ءتىلىڭدى قۇرمەتتەۋ - مىندەتىڭ»، – دەيدى اقىن اتا.
ماعجان جۇمابايەۆ اتامىز «قازاق ءتىلى» ولەڭىندە:
ەرلىك، ەلدىك، قايرات، ب ا ق، اردىڭ
جاۋىز تاعدىر جويدى ءبارىن نە باردىڭ.
التىن كۇننەن باعاسىز ءبىر بەلگى بوپ،
نۇرلى جۇلدىز، بابام ءتىلى، سەن قالدىڭ!- دەپ جىرلايدى. ياعني، قازاق حالقىنىڭ باسىنان ءار ءتۇرلى جىلداردا اشارشىلىق، ۇلت¬ - ازاتتىق قوزعالىس، جاۋگەرشىلىك، وتارشىلدىق سەكىلدى قيىن زامان ءوتتى، ءبىراق حالقىمىز قايىسپاي، ۇلت بولىپ امان قالدى. باباسىنان قالعان التىن مۇراسى ءتىلىن ۇمىتپادى.
باتىر اتالار، قايسار اعا - اپالارىمىز ءومىردىڭ قيىن وتكەلدەرىنەن ۇلتىمىزدى اداستىرماي الىپ شىقتى. ءسويتىپ، كوپتەن اڭساعان، بارشا حالىق ارمان ەتكەن تاۋەلسىزدىككە دە قولىمىز جەتتى.
تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ كوگىندە كوك بايراعىمىز جەلبىرەدى، ءار ازاماتىنىڭ جۇرەگى ءانۇراندى ايتتى، بارشا حالىق تۋعان ءتىلى – قازاق تىلىمەن قايتا تابىستى.
ءابدىلدا تاجىبايەۆ اتامىز:
تۋعان ءتىلىم – تىرلىگىمنىڭ ايعاعى،
ءتىلىم باردا ايتىلار سىر ويداعى.
وسسە ءتىلىم، مەن دە بىرگە وسەمىن،
وشسە ءتىلىم، مەن دە بىرگە وشەمىن،- دەيدى. ياعني، تۋعان ءتىلىم ارقىلى ىشتەگى سىرىمدى، اقيقات شىنىمدى ايتا الامىن، ويىمدى انىق جەتكىزەمىن، تۋعان ءتىلىم وسسە دە، وشسە دە حالقىمەن بىرگە بولادى. ءبىراق، مەنىڭ ءتىلىم وشپەيدى، سەبەبى قازاق ەلى ەگەمەندىك الدى، قايتا جاندى. ەلىمىزدىڭ بىرلىگىنىڭ، تىرلىگىنىڭ، بوستاندىعىنىڭ دالەلى، ايعاعى – تۋعان ءتىلىم!