Айналамыздағы әлем неге дәл үш кеңістік өлшеміне және бір ғана уақыт өлшеміне ие? Бұған Сербиядағы Белград университетінің үш физигі математикалық түсініктеме ұсынды, деп хабарлайды infohub.kz сайты.
arXiv порталында препринт ретінде жарияланған зерттеуде ғалымдар кванттық гравитацияның жеңілдетілген моделіне сүйенді. Олар күрделі физикалық күштерді есепке алмай, виртуалды төртөлшемді геометриялық фигуралардың — 4-симплекстердің — кездейсоқ бірігуінен қандай кеңістік-уақыт құрылымы қалыптасатынын тексеру үшін микрәлем геометриясын модельдеді.
Симплекстер үшбұрыштардың көпөлшемді баламасы болып табылады: төртөлшемді элементтер үшөлшемді тетраэдрлерден, жазық қырлардан, бірөлшемді қырлар мен төбелерден тұрады. Зерттеушілер қырларға кездейсоқ ұзындық беріп, төменгі шек ретінде Планк ұзындығын алды. Есептеулер үшін ғалымдар 100 мың элементтен тұратын үш конфигурация жасады: шекарасы бар төртөлшемді шар, шекарасыз тұйық сфера және өзара байланыспаған бөлшектер жиынтығы. Жалпы алғанда алгоритмдер 20 миллиардтан астам есептеу бағасын жүргізді.
Нәтижелер фрагменттердің қырлары нақты сандармен кеңістіктік қашықтық ретінде берілгенде, геометриялық блоктар шамамен 85% жағдайда өздігінен үш кеңістік өлшемі мен бір уақыт өлшемі бар кеңістікке жиналатынын көрсетті. Әрекеттердің шамамен 6%-ы уақытсыз статикалық евклидтік Ғаламды, ал 8%-ы екі кеңістіктік және екі уақыттық осі бар әлемді тудырды. Авторлар Ғаламның пішіні қорытындыға әсер етпегенін атап өтті: кеңістік пен уақыттың бөлінуі жергілікті геометриялық қасиет болып шықты.
Серб ғалымдарының модельдеуі кеңістік-уақыттың іргелі элементтері математикалық симуляциялардың 85%-ында бізге үйреншікті төртөлшемді Ғаламға өздігінен ұйымдасатынын көрсетті, деп жазады ScienceAlert.