InfoHub Logo

Almaty qalasynyń Bostandyq aýdanynda tehnogendik sıpattaǵy tótenshe jaǵdaı rejımi jarıalandy. Bul sheshimge «Alma» turǵyn úı kesheni men Kókshoqy yqshamaýdanyndaǵy birneshe úılerde pıtelik sýdyń uzaq ýaqyt boıy bolmaýy sebep boldy. Bılik muny halyqtyń qalypty ómir súrýine qaýip tóndiretin jaǵdaı dep túsindirip, turǵyndardyń kóptegen ótinishterin negizge aldy.

Bul týraly Infohub.kz aqparat agenttigi habarlaıdy.

«Sheberler aýyly» sýsyz qaldy

Kókshoqy – úsh qabatty úıler men jeke sektordan turatyn shaǵyn aýdan. 1986 jyly munda Qazaqstannyń túkpir-túkpirinen halyqtyq qolóner sheberleri kóshirilgen bolatyn. Búginde bul jerde olardyń otbasylary, kópbalaly analar men qarttar turady. Alaıda, ásem tabıǵaty men taza taý aýasymen tanymal bul mekende sý tapshylyǵy – burynnan kele jatqan másele.

Turǵyndar alǵash qonys aýdarǵanda ınfraqurylym múldem bolmaǵan. Olar óz kúshterimen bulaqtan qubyr júrgizip, aqsha jınap, or qazǵan. «Bárin óz kúshimizben jasadyq. Bul – úlken eńbek edi», – deıdi jergilikti turǵyndar.

Búginde 40 jylǵa jýyq ýaqyt ótse de, sý júıesi áli de ózgerissiz qalyp otyr. Bulaq sýy azaıǵan, tutynýshylar sany artqan. Turǵyndardyń aıtýynsha, burynǵy qubyrlarǵa jańa nysandar da qosyla bastaǵan.

«Qysta bul – apat»

Kóptegen otbasylarda jas balalar bar. Sondyqtan sýdy arnaıy ydystarmen tasýǵa, qolmen kir jýýge, tipti balalardy basqa jaqqa jýyndyrýǵa májbúr. Jaǵdaıdy ortalyq jylý júıesiniń joqtyǵy odan ári qıyndatady. Úılerdegi gaz qazandary tek sý bolǵanda ǵana jumys isteıdi. Eger sý bir táýlikten artyq bolmasa, jylý júıesi óshedi.

«Biz jylýsyz qalamyz. Qysta bul – apat», – deıdi turǵyndar. Birneshe jyl buryn bılik burǵylaý uńǵymasyn qazýǵa ýáde bergen. Jumystar bastalǵanymen, merdiger jumysyn toqtatyp, joba aıaqsyz qalǵan. Sodan beri jańa uńǵyma týraly aıtylyp júrgenimen, nátıjesiz.

«Biz múmkin emesti surap otyrǵan joqpyz»

Turǵyndardyń aıtýynsha, keıde yqshamaýdanǵa sý tasıtyn kólik keledi, biraq sý nebári birneshe saǵatqa ǵana jetedi. Eger sý birneshe kún bolmasa, adamdar bulaqqa túsýge májbúr – qysta bul óte qaýipti. «Bizdi bir ákimdikten ekinshisine jiberedi. Jyl saıyn máseleni sheshemiz dep ýáde beredi, biraq eshteńe ózgermeıdi», – deıdi almatylyqtar.

Bul yqshamaýdanda balalar oıyn alańy salynyp, jaryq ornatylǵanymen, eń basty másele áli sheshimin tappaı otyr. «Sý – tirshilik. Olsyz bári toqtaıdy: úı, jylý, turmys. Biz tek adamsha ómir súrgimiz keledi», – deıdi turǵyndar.

Ákimdik ne deıdi?

Almaty qalasy ákimdiginiń baspasóz qyzmeti habarlaǵandaı, tótenshe jaǵdaı rejımin engizýge adam densaýlyǵyna qaýip tónýi jáne qalypty turmys jaǵdaılarynyń buzylýy sebep bolǵan. Mundaı mártebe burǵylaý uńǵymalaryn qazý, sorǵy stansıalaryn salý jáne jelilerdi jańǵyrtý sıaqty rásimderdi jedeldetýge múmkindik beredi. Bılik bul máseleniń aýdan ákiminiń baqylaýynda ekenin jáne turǵyndardyń ótinishteri belgilengen tártippen qaralatynyn málimdedi.

Nelikten bul mańyzdy?

Kókshoqynyń bul oqıǵasy elimizdegi eń iri qalada da bazalyq ınfraqurylym máseleleriniń ózekti ekenin kórsetedi. Sýdyń joqtyǵy tikeleı densaýlyqqa, otbasy shyǵyndaryna jáne ómir sapasyna áser etedi. Buǵan deıin Almatyda 2015 jyly Naýryzbaı aýdanynda sel júrgennen keıin tótenshe jaǵdaı rejımi engizilgen bolatyn. Sol kezdegi shuǵyl sharalar tabıǵı apattyń saldaryn joıýǵa kómektesken edi. Endi tótenshe jaǵdaı rejımi komýnaldyq másele boıynsha jarıalanyp otyr, bul máseleni turǵyndar ondaǵan jyldar boıy kútip keledi.