Avstralıanyń Ortalyq banki turǵyn úı baǵasynyń quldyraýy men paıyz mólsherlemesiniń ósýine qaramastan, otbasylardyń qarjylyq jaǵdaıy turaqty ekenin málimdedi. Alaıda jahandyq jasandy ıntellekt ınvestısıalyq býmasynyń kenetten kúıreýine el de qarsy tura almaıdy dep eskertti, dep habarlaıdy infohub.kz saıty.

Ortalyq banktiń qarjylyq turaqtylyq jónindegi kezekti sholýy — qarjy júıesine jylyna eki ret beriletin baǵa — «jahandyq qarjylyq turaqtylyqqa tónetin qaterlerdiń arta túskenin» kórsetti.

Bul eskertý banktiń bıylǵy baǵanyń keń aýqymdy quldyraýyna qaramastan, 100 qaryz alýshynyń bireýinen azy úıiniń qunynan qymbat qaryzǵa batqanyn esepteýimen qatar keldi.

«Keıbir otbasylar qıyndyq kórip jatqanymen, qatań qarjylyq daǵdarysqa tap bolǵan nemese bereshegi bar ıpotekalyq qaryz alýshylardyń boljamdy úlesi ázirge tómen kúıinde qalyp otyr. Buǵan eńbek naryǵynyń turaqtylyǵy men qaryz alýshylardyń jınaqtary men menshikti kapıtalynyń qory tirek bolyp otyr», — delingen baıandamada.

Ortalyq banktiń qaryz alýshylardyń 1%-dan azy «teris kapıtalǵa» tap boldy degen baǵasyna mynadaı eskertý qosyldy: úı qunyna jýyq mólsherde nesıe alǵan jaqynda satyp alýshylardyń ıpotekasy úıiniń naryqtyq qunynan asyp ketý yqtımaldyǵy joǵary.

Ortalyq banktiń aıtýynsha, buǵan memlekettiń 5% turǵyn úı kepildigi baǵdarlamasyn paıdalanǵandar da kiredi. Alaıda dálelder osy qaryz alýshylardyń tólemderinen qalyp qoıý úlesi «shekteýli» kúıinde qalǵanyn kórsetip otyr.

Ortalyq bank tipti turǵyn úı baǵasy 20% quldyraǵannyń ózinde ıpotekalardyń shamamen 5%-y ǵana teris kapıtalǵa batady dep eseptedi. Bul kóptegen úı ıeleriniń jyldar boıy aıtarlyqtaı qun ósimine qol jetkizgenin dáleldeıdi.

«Eger qaryz alýshylar nesıesin tóleýge qabiletti bolsa, teris kapıtal bereshektiń oryndalmaýyna ákelýge jetkiliksiz. Mundaı otbasylardyń basym kópshiligi úshin bul jaǵdaı saqalyp otyr», — delingen baıandamada.

Ortalyq bank jasandy ıntellekt býmasyna degen senimniń joǵalýy «aktıvter baǵasynyń retsiz túzetilýine» ákelýi múmkin jáne «Avstralıanyń da onyń áserinen qorǵalǵan bolýy ekitalaı» dep málimdedi.

Jasandy ıntellektke salynyp jatqan orasan zor qarajatpen qatar, Taıaý Shyǵys pen Ýkraınadaǵy jalǵasyp jatqan eki qaqtyǵys, sondaı-aq «iri derjavalar arasyndaǵy shıelenisken strategıalyq báseke» osy qaterlerdi odan ári kúsheıte túsedi, dedi Ortalyq bank.

Jahandyq korporatıvtik qaryz ben aksıa naryqtaryndaǵy joǵary baǵalaý olardyń «retsiz» túzetýge osal ekenin bildiredi.

«Yqtımal túrtkiniń biri — turaqty jyldam paıda ósimine degen kútýlermen jáne bara-bara tumandy ári aınalmaly sıpat alyp kele jatqan qaryzdyq qarjylandyrý sıklimen kúsheıe túsken jasandy ıntellekt ınvestısıalyq býmasyna degen kózqarastyń ózgerýi bolýy múmkin», — delingen baıandamada.

Ortalyq bank sondaı-aq jasandy ıntellekt kómegimen júzege asýy múmkin kıbershabýyldar qaýpiniń artyp kele jatqanyn jáne jahandyq oblıgasıa naryqtaryndaǵy kenetten satylymnyń bastalýyn eskertti.

«Osy syrtqy faktorlar — Avstralıanyń qarjylyq turaqtylyǵyna tónip turǵan eń basty qaterler», — dep qorytyndylady Ortalyq bank.