Ǵalymdar tirkeletin gravıtasıalyq tolqyndar fonynyń Ǵalamnyń alǵashqy kezeńinde gıpotetıkalyq qarańǵy juldyzdardyń asa massıvti qara tesikterge aınalýynan paıda bolǵanyn boljady, dep habarlaıdy infohub.kz.
Kolgeıt ýnıversıtetiniń zertteýshileri Sohan Ghodla men Kosmın Ilı púlsarlar arqyly tirkeletin tómen jıilikti gravıtasıalyq-tolqyndyq fonnyń tabıǵatyn zerttedi. Olardyń dereginshe, bul ǵaryshtyq gýil 13 mıllıard jyl buryn paıda bolǵan qara tesikterdiń qosylýynan keletin sıgnaldardy qamtýy múmkin.
Ǵalymdar alǵashqy qara tesikter asa massıvti qarańǵy juldyzdardyń syǵylýynan paıda bolatyn senarıdi qarastyrdy. Mundaı gıpotetıkalyq nysandar ǵarysh tarıhynyń alǵashqy kezeńinde ómir súrip, temperatýrany ıadrolyq sıntez emes, qarańǵy materıa energıasy esebinen ustap turǵan. Olar qara tesikke aınalmas buryn massasy Kúnnen mıllıon ese artyq bolýy múmkin edi.
Modeldeý kórsetkendeı, qarańǵy juldyzdardyń muragerleri baıqalatyn fonnyń edáýir bóligin nemese tipti basym bóligin quraı alady. Al gaz bulttarynyń tikeleı syǵylýynan paıda bolǵan qara tesikter sırek kezdesip, sıgnalǵa az úles qosady. Bul jumys qarańǵy materıa men ǵaryshtyq tańnyń dáýirin zertteýdiń jańa tásilin ashady.