Batys Qazaqstan oblysy,
Bókeı Ordasy aýdany, Han Ordasy aýyly
Jáńgir han atyndaǵy jalpy bilim beretin orta mektebiniń
tarıh pániniń muǵalimi Almýrzına Gýlmıra Joldıbaevna

Taqyryby: Qańlylar týraly derekter. Arheologıalyq eskertkishter
Sabaqtyń maqsaty:
Bilimdilik: Oqýshylarǵa qańlylardyń ejelden kele jatqan qazaq taıpalarynyń biri ekenin, qazaq halqynyń qalyptasýyna úles qosqanyn, óz kezinde belgili memleket bolyp, kóptegen eldermen dıplomatıalyq, saýda, mádenı qatynastar jasaǵanyn, óziniń uzaq tarıhynda óz zamanyna laıyq jetilip, damyǵanyn ashyp kórsetý. Jáne tirek - syzba arqyly túsindire otyryp berik bilim qalyptastyrý.
Damytýshylyq: Oqýshylardyń ózderin qalyptastyra otyryp, ótken sabaqtardaǵy oqıǵalardy
búgingi sabaqtarda kezdesken oqıǵalarmen salystyrý, uqsastyqtary men aıyrmashylyǵyn Venn dıagramsy boıynsha tapqyzý, oqýshylardy suraqtar men tapsyrmalardy sheshýge qatystyra otyryp, ózdiginen qorytyndy jasaýǵa úıretý arqyly oı - órisin damytý.
Tárbıelik: Oqýshylarǵa qańlylardyń ejelden beri adamzat jınaǵan tájirıbege ózindik úles qosqanyn ashyp kórsete otyryp, elimizdiń ótken tarıhyna qurmetpen qaraýǵa tárbıeleý.
Sabaqtyń túri: Aralas sabaq
Sabaqtyń ádisi: Ózdigimen jumys uıymdastyrý, tirek syzba arqyly túsindirý, toppen jumys júrgizý ádisi.
Kórnekiligi: QR kartasy, «Qańlylar» kartasy, sózjumbaqtar, slaıd, ınteraktıvti karta

Sabaqtyń barysy:
İ Uıymdastyrý
İİ. Jańa oqý materıalyn meńgerý
İİİ. Úı tapsyrmasyn tekserý
İV. Qorytyndylaý.

Jańa sabaq jospary.
1. Qańlylar týraly derekter
2. Arheologıalyq eskertkishter
3. Qańlylardyń jerleý dástúri
Sabaqtyń maqsaty men túrimen oqýshylardy tanystyryp ótkennen keıin, qazaq dalasynda meken etken taıpalardy eske túsirý úshin saıahat jasaımyz

• Qańlylar b. z. b. İİİ - İİ ǵasyrlar b. z - dyń V ǵasyry aralyǵynda ómir súrgen.

• B. z. b. İİ myńjyldyq Qytaı bıleýshisi Batys elderge elshiler jiberedi, maqsaty - el men tanysý, saýda baılanysyn jasaý. Sol elderdiń biri qańlylar. Qańlylar týraly tek Qytaı derekterinen kezdesedi.

• Qytaı tarıhshysy Syma Sán «Tarıh jazbalarynda» kóshpelilerdiń ómiri men turmysyn sıpattap jazǵan.

• B. z. b 46 - 36 jyldary qańlylardyń Qytaıǵa qarsy turǵan ǵundarǵa kómektesken ǵalymdar anyqtap otyr.

• Qytaı derekteri boıynsha, qańly taıpalar odaǵynyń 120 myń tútini (otbasy) nemese shamamen 600 myń adamy, 120 myńǵa deıin jaýyngerler bolǵan.

• Qańly memleketiniń shekaralary osy kúnge Ózbekstan Respýblıkasynyń astanasy Tashkent qalasy turǵan jerden asyp, bir sheti Qarataý bókterlerinen bastalyp, Talas ózenine deıin sozylǵan.

Qańlylar myna elder men ekonomıkalyq, mádenı, saıası baılanys jasaǵan
1. Qytaı
2. Syrtqy baılanysy Rım
3. Kýshan memleket

• Qańly taıpalarynyń eń negizgi atamekeni Syrdarıa ózeniniń orta aǵysy, astanasy
Bıtán. Jazba derekteri boıynsha qańly elin han bılegen.
• Qańly eli óz ishinen bes bólikke bólinip, ár ıelikti kishi handar basqarǵan.
• Kishi handar Uly hanǵa baǵynǵan.
• Kishi handarǵa baǵynatyn rý, taıpalardy kósemder basqarǵan.
• Kósemderdiń laýazymy muragerlik jol men ákeden balaǵa berilgen.

Arheologıalyq eskertkishter
• Qaýynshy Tashkent tóńiregi
• Otyrar - Qarataý Syrdarıa ózeniniń orta aǵysynda Qarataý betkeılerinde
• Jetiasar Aral teńiziniń shyǵys jaǵy, Qýańdarıa boıy

Oqýlyqtaǵy sýretter boıynsha áńgime qurastyrý:
1. Kók – Mardan qalasynyń orny.
2. Qysh ydystar, qola buıymdar.

Jańa sabaqty bekitý tapsyrmalary:

İ tapsyrma Úısinderdiń sharýashylyǵy
............................................

İİ tapsyrma Úısinderdiń aınalysqan kásip túrleri
•....................................................

İİİ tapsyrma Tolyqtyr
Úısinderdiń turmysynda.................................. mańyzy zor boldy. Jetisýdyń tabıǵaty olarǵa kóp........... ustaýǵa múmkindik berdi. Olardyń........... men............. aralary onsha qashyq emes edi.....-....... shaqyrym shamasynda boldy.
Qytaı jazbalarynda úısinder “........................... de,.............................. de, aınalyspaıdy, tek oty mol, sýy mol jerlerge................... birge kóshedi de, júredi delingen. Úısinderdiń bir bóligi kóshpeli ómir súrdi ári............................ de shuǵyldandy.
Úısinderde teri óńdeý kásibi jaqsy damyǵan. Odan kúndelikti turmysqa qajetti buıymdar,................... jasap,...............,.....................,....................,..........................., tikti. Ydystardy áıelder........................... jasaǵan.

Tolyq nusqasyn júkteý
Slaıdyn júkteý