Ýgandadaǵy Tooro handyǵynda patsha Oıo qaıtys bolǵan soń taq muragerligi máselesinde kelispeýshilik týyndady. Patsha áýleti memlekettik UBC telearnasynyń júrgizýshisi Edvard Rýkıdı Kıdjanganomany jańa monarh retinde jarıalaýǵa qarsylyq bildirdi, dep habarlaıdy infohub.kz saıty.
«Aǵam taq muragerin qaldyrdy, bul anyq aıtylǵan edi», — dedi ol sársenbi kúni túnde jasalǵan málimdemege qatysty otbasy áli de qaıǵyryp jatqanda «abyrjýshylyq pen turaqsyzdyq» týdyrdy dep aıyptap.
Sonymen qatar marqum patshanyń anasy, patshaıym Best Kemıgıza saraıdan patshalyq kúzetshilerdiń shyǵarylyp, áskerlerdiń ornalastyrylǵanyn, bul patsha áýletiniń qozǵalysyn jáne qonaqtardy qabyldaý múmkindigin shektep, jaǵdaıdy «úı qamaýy» dep sıpattaǵanyn málimdedi.
Ol áskerı basshylyqqa jáne Prezıdent Ioverı Mýsevenıge otbasyna qaıǵyrýǵa jáne senbi kúni Oıony tynysh jerleýge múmkindik berýge shaqyrdy.
«Taq úshin kúresip jatqandarǵa aıtamyn: ótinemin, bunyń bárine ýaqyt keledi», — dedi ol. «Ulym patsha Oıony joqtap, jerleıik».
Ýgandanyń batysyndaǵy Fort-Portaldaǵy saraı mańyndaǵy patshalyq qabirlerge myńdaǵan aza tutýshylardyń kelýi kútilýde.
Onyń denesi juma kúni AQSH-tan Ýgandaǵa ákelindi, jerleý rásimine daıyndyq júrip jatyr.
Tooro — Ýgandanyń dástúrli handyqtarynyń biri. Onyń monarhynyń resmı saıası bıligi joq, biraq batys Ýgandada mańyzdy mádenı tulǵa bolyp qala beredi.
Ýganda 1967 jyly dástúrli handyqtaryn joıdy, biraq 1990 jyldary Prezıdent Mýsevenı tusynda qaıta qalpyna keltirildi. Olardyń monarhtary saıası bıleýshiler emes, mádenı kóshbasshylar retinde tanylady.
Oıonyń ulynyń bar ekeni alǵash ret patsha qaıtys bolǵannan keıingi kúnderi Prezıdent Mýsevenı tarapynan jarıalandy, ol bul týraly patshaıym anadan estigenin aıtty.
Basqa egjeı-tegjeıler resmı túrde jarıalanǵan joq, ol buǵan deıin Oıonyń murageri retinde tanystyrylmaǵan.
Bul kelispeýshilik Toorodaǵy taq muragerliginiń kúrdeli jolyn ashty.
Brıtanıa monarhıasynda taq belgilengen muragerlik jelisi boıynsha berilse, Tooroda monarh patshalyq áýlettik rý Babııto ishinen tańdalady.
Handyq astanasy Fort-Portalda ótken baspasóz máslıhatynda patshalyq rýdyń muragerlik komıteti Oıonyń nemere aǵasy ári memlekettik UBC telearnasynyń jańalyqtar júrgizýshisi Kıdjanganomany monarh etip jarıalady.
Rý aqsaqaldary «Omýkama» — Tooro patshasynyń jergilikti tıtýly — bolýǵa laıyq hanzadany tańdaýǵa dástúrli ókilettikteri bar ekenin aıtty.
Muragerlik komısıasy Kıdjanganomany tańdamas buryn «tıisti tekserý, keńes jáne jetkilikti qarastyrý» júrgizgenin, 19 múshesi qaýlyǵa qol qoıǵanyn málimdedi. Kıdjanganoma — hanzada Krıstofer Pol Kıdjanganomanyń uly jáne burynǵy Tooro patshasy Djordj Devıd Rýkıdı III-niń nemeresi.
Muragerlik komıtettiń aıtýynsha, taqqa taǵy bir patshalyq ókili, Ulybrıtanıada turatyn hanzada Djordj Desmond Kamýrası bastapqyda qarastyrylǵan, biraq ol basqa mindettemelerin syltaýratyp bas tartqan.
Taqqa otyrý rásiminiń qashan ótetini ázirge belgisiz, biraq komıtet ol Tooro handyǵynyń dástúrleri men ádet-ǵuryptaryna sáıkes ótetinin aıtty.