2021 j. 2 qazan
Кәрім Мыңбаев
Кәрім Мыңбайұлы (1906-1948) — өсімдік өсіру саласындағы қазақтың көрнекті ғалымы, Қазақ Ғылым академиясының корреспондент-мүшесі, биология ғылымдарының докторы. Ол Қарағанды облысында дүниеге...
2021 j. 2 qazan
Каспий тілтістісі
Каспий тілтістісі — дөңгелек ауыздылар класының өкілі. Балықтәрізді жануардың ұзындығы 55 см, салмағы 200 г дейін. Ауызы түтік тәрізді, көптеген мүйізді тістері болады, оны сорғыш ретін...
2021 j. 1 qazan
Жұмекен Нәжімеденов
Нәжімеденов Жұмекен Сабырұлы — қазақ ақыны, жазушы.
2021 j. 1 qazan
Жұмат Тұрғынбайұлы Шанин
Жұмат Тұрғынбайұлы Шанин (1892, Желтау маңы, қазіргі Павлодар облысы, Баянауыл ауданы, — 26.2.1938, Алматы қаласының маңы) — режиссер, драматург, актер, қазақтың ұлттық профессионалды т...
2021 j. 1 qazan
Жайық Кәгенұлы Бектұров
Журналист, жазушы, Қарағанды қаласының құрметті азаматы Жайық Кәгенұлы Бектұров 1912 жылы 10 маусымда Ақмола уезінің Моншақты болысында (қазіргі Астана облысы, Алексеев ауданы, “Үрпі” а...
2021 j. 1 qazan
Жүсіпбек Аймауытұлы
Жүсіпбек Аймауытұлы (1889-1931) Павлодар облысының Баянауыл ауданында өмірге келді. Әкесі Аймауыт, атасы Дәндебай шаруа адамдары еді. Жүсіпбек өзі сауатты, жан-жақты өнер иесі болған. Керекудегі ек...
2021 j. 1 qazan
Мұғалімдерге сыйлық жасауға бола ма — министрлік түсінік берді
Еліміздің Білім және ғылыми министрлігі ұстаздарға сыйлық жасаудың заңдылығына қатысты ресми түсініктеме берді.
2021 j. 1 qazan
Жұпар
Сирек, таралу аймағы тарылып, саны кемуде. Жайық өзенінің жайылмасында, Еділдің атырауы мен Үй, Тобыл, Обаған және Тоғызақ өзендерінің жайылмаларында кездеседі, су өсімдіктеріне бай жайылма көлдер,...
2021 j. 1 qazan
Жүсіп Баласағұн
Жүсіп Баласағұн (XI ғ.) — аса көрнекті ақын, философ, адам жанын терең түсіне білген данышпан. Ол Карахандар мемлекетінің саяси және мәдени орталығы — Баласағүн қаласында дүниеге келген...
2021 j. 1 qazan
Жылқы
Жылқы — тақ тұяқтылар отрядының бір тұқымдасы. Қазба қалдықтары біздің заманымыздан бұрынғы жеті мың жылдан бұрын-ақ Азия мен Еуропада қолға үйретілгендігін дәлелдейді. Жылқы тұқымдасы есек, ...
2021 j. 1 qazan
Жошы хан кесенесі
Қазақстан жерінде қайталанбас бітімді тарихи ескерткіштер өте көп. Соның ішінде тарихи тағдырымен, сәулеттік-көркемдік бітімімен айрықша көз тартатындардың бірі — Жошы хан күмбезі. Күмбез Жез...
2021 j. 1 qazan
Жеті Жарғы
Бізге түгел болмаса да келіп жеткен қазақ әдет-ғұрып құқығының ірі жинақтарының бірі — Тәуке ханның "Жеті Жарғы" заңы. Бірақ бізге бұл заң жинағының XIX ғасырда Г. Спасский мен А.И....
2021 j. 1 qazan
Жүгері
Жүгері, маис — астық тұқымдасына жататын бір жылдық шөптесін өсімдік. Алғаш Орталық және Оңтүстік Америкада таралған. Мексикада біздің заманыздан бұрынғы 5200 жылы шамасында ертедегі майя мен...
2021 j. 1 qazan
Жабы жылқысы
Жабы, жабы жылқысы — байырғы қазақ жылқысының бір түрі. Қазақстанның оңт.-батыс және оңт.-шығысында өсіріледі. Денесі ірі, басы дөрекілеу, мойны қысқа, омыраулы, кеудесі кең, жоны жалпақ сауы...
2021 j. 1 qazan
Жоңғар шапқыншылығы
1635 жылы Батыс Монғолиядағы ойраттардың шорос, хошоут, дурвэд, хойт деген төрт тайпасы бірігіп, Жоңғар хандығын құрған. Бұл мемлекеттің негізін Батыр қонтайшы қалаған. Батырдан кейін Сенге, Қалдан...
2021 j. 1 qazan
Жұртшы
Жұртшы — жыртқыш құстар отрядының өкілі. Дене пішіні орташа (қанатының құлашы 150-170 см, салмағы 2 кг), тұмсығының айналасында жалаңаш қызыл терісі бар жыртқыш құс. Ересек жұртшы ақ қауырсын...
2021 j. 1 qazan
Жаяу Мұса Байжанұлы
Жаяу Мұса Байжанұлы (1835-1929) — қазақ халқының әйгілі әнші-композиторы, ақын. Туған жері — Павлодар облысының Баянауыл ауданындағы Жасыбай көлінің жағасы, Ақшоқы алқабы. Шыққан тегі &...
2021 j. 1 qazan
Жыланжегіш қыран
Жыланжегіш қыран — ірі (салмағы 1-1,5 кг), қанатты жыртқыш. Ол үлкен басы, ашық сары үлкен көздері, ұзын көлденең жолақты құйрығы бар, кішілеу қыранға ұқсас құс. Құрсағы ақ түсті, қанаттарыны...
2021 j. 1 qazan
Жыртқыштар
Жыртқыштар — сүтқоректілердің бір отряды. Австралия (тек жерсіндірілген түрлері ғана бар) мен Антарктидадан басқа құрлықтардың барлығында кең таралған. Қазақстанда 5 тұқымдасы (ит, аю, жанат,...
2021 j. 1 qazan
Жәнібек хан
Жәнібек (т.ж.б. - 1357 ж.) — Алтын Орда Ұлы хандарының бірі (1342 - 1357 жж.), Өзбек ханның кіші баласы. Жәнібек билік жүргізген алғашқы төрт жыл өте ауыр болды. Себебі осы кезде Қытайдан бас...
2021 j. 1 qazan
Жанқожа Нұрмұхамедұлы
Жанқожа Нұрмұхамедұлы (1774, қазіргі Қызылорда обл. Қазалы ауд. Арықбұлақ а. — 1860, Қызылқұм) — батыр. Сыр бойы қазақтарының Хиуа, Қоқан хандықтарының езгісіне және Ресей отаршыларына ...
2021 j. 1 qazan
Алаш қозғалысының қайраткері - Ахмет Бірімжановқа 150 жыл
ХХ ғасырдың басында император ІІ Николайдың «Сөз, жеке тұлғаның бостандығы, жиындар мен қоғамдық ұйымдардың бостандығы» деген Манифесіндегі жазуымен орыс революциясы қазақ даласын...
2021 j. 1 qazan
Жалаңтөс баһадүр Сейітқұлұлы
Жалаңтөс баһадүр Сейітқұлұлы (1576-1656) — қазақтың әйгілі батыры, аса көрнекті қолбасшы, Самарқанның әмірі. Туып өскен жері — Сырдарияның төменгі ағысы. Топырақ бұйырған жері — С...
2021 j. 1 qazan
Жәңгір хан
Жәңгір хан (1801-1845) — Бөкей Ордасының соңғы ханы, Әбілхайыр ханның шөбересі, Нұралы ханның немересі, Бөкей ханның ұлы. Генерал-майор, Шын аты — Жиһангер. 1815 жылы әкесі мұрагерлік с...