ХХ ғасырдың басында император ІІ Николайдың «Сөз, жеке тұлғаның бостандығы, жиындар мен қоғамдық ұйымдардың бостандығы» деген Манифесіндегі жазуымен орыс революциясы қазақ даласын...
Жыртқыштар — сүтқоректілердің бір отряды. Австралия (тек жерсіндірілген түрлері ғана бар) мен Антарктидадан басқа құрлықтардың барлығында кең таралған. Қазақстанда 5 тұқымдасы (ит, аю, жанат,...
Жәнібек (т.ж.б. - 1357 ж.) — Алтын Орда Ұлы хандарының бірі (1342 - 1357 жж.), Өзбек ханның кіші баласы. Жәнібек билік жүргізген алғашқы төрт жыл өте ауыр болды. Себебі осы кезде Қытайдан бас...
Жапырақ — жоғары сатыдағы өсімдіктердің фотосинтез, газ алмасу, буландыру, қор жинау, көбею қызметтерін атқаратын өсу мүшесі. Ол негізгі өркеннің жанама бұтақтарының қысқаруынан пайда болады....
Жәндіктер, насекомдар — буынаяқтылар типіне жататын омыртқасыз жануарлар класы. Қазба қалдықтары девон кезеңінен белгілі. Филогенетикалық шығу тегі көп аяқтыларға жақын, арғы тегі сақиналы құ...
Жалаңтөс баһадүр Сейітқұлұлы (1576-1656) — қазақтың әйгілі батыры, аса көрнекті қолбасшы, Самарқанның әмірі. Туып өскен жері — Сырдарияның төменгі ағысы. Топырақ бұйырған жері — С...
Жәңгір хан (1801-1845) — Бөкей Ордасының соңғы ханы, Әбілхайыр ханның шөбересі, Нұралы ханның немересі, Бөкей ханның ұлы. Генерал-майор, Шын аты — Жиһангер. 1815 жылы әкесі мұрагерлік с...
Жүгері, маис — астық тұқымдасына жататын бір жылдық шөптесін өсімдік. Алғаш Орталық және Оңтүстік Америкада таралған. Мексикада біздің заманыздан бұрынғы 5200 жылы шамасында ертедегі майя мен...
Жүсіпбек Аймауытұлы (1889-1931) Павлодар облысының Баянауыл ауданында өмірге келді. Әкесі Аймауыт, атасы Дәндебай шаруа адамдары еді. Жүсіпбек өзі сауатты, жан-жақты өнер иесі болған. Керекудегі ек...
Жабы, жабы жылқысы — байырғы қазақ жылқысының бір түрі. Қазақстанның оңт.-батыс және оңт.-шығысында өсіріледі. Денесі ірі, басы дөрекілеу, мойны қысқа, омыраулы, кеудесі кең, жоны жалпақ сауы...
Еділ Мыңзықұлы (Аттила) қаған батыстағы Ғұн (сиуңну) империясының аты аңызға айналған әйгілі билеушісі, адамзат тарихында өзіндік орыны бар тарихи ірі тұлға. Оны Еуропа тарихшылары «Аттила&ra...
Есет Көкіұлы (1667-1749) — қазақ халқының жоңғар басқыншыларына қарсы күресте есімі елге танылған әйгілі батырларының бірі. Шыққан тегі Кіші жүздің Жетіруының ішіндегі тама руынан. Әбілқайыр ...
Саңырауқұлақтар патшалығы — Mycota (Fungi). Бұл патшалықтың организмдері әртүрлі топтардан тұрады, оларға клеткалық қабықтың вегетативтік күйде қозғалмау, сору арқылы (адсорбция) қоректенудің...
Жоғары сатыдағы өсімдіктер құрамына енетін өсімдіктер, оларды жиі жапырақсабақтылар деп атайды, өйткені олардың денесі сабаққа, жапыраққа және тамырға бөлінген. Бұдан басқа оларды ұрықтылар деп те ...
Малды құнды азықтандыруда минералдық заттарға көп көңіл бөлу керек, өйткені қысқы рациондарда көбіне бұл заттар жетіспей жатады. Минералдық заттар деп макро және микроэлементтерді айтады. Макроэлем...
Егіншілік — 1) ауыл шаруашылық дақылдарынан тұрақты, сапалы, мол өнім алу үшін жерді өңдеп баптау тәсілдерінің жүйесі. Ежелгі арийлердің (біздің заманымыздан бұрынғы 2-1 мыңжылдықтар), сақтар...
Ешкі — мүйіз қуыстылар тұқымдасына жататын жұп тұяқты, кұйіс қайыратын жануар. Үй ешкілерінің бастапқы тегіне ешкілердің жабайы екі түрі (безоар ешкісі, иір мүйізді ешкі), сондай-ақ жойылып к...
Белгілі бір ағзаның қалыпты қызметі оны құраушы жасушалардың тыныс тіршілігіне байланысты. Ағза қызметіне талап артқанда, жасуша оргенеллаларында молекулалық деңгейдегі бейімделу үдеістері жүріп, с...
Мен Припять өзенін бойлай пароходпен Чернобыль деген жерден Киевке қайтып келе жаттым. Жазда мен Чернобыль түбінде, отставкадағы генерал Левковичтің қараусыз қалған мекен-жайында тұрдым. Менің сыны...
Арада талай заман өтті, бірақ құба шөл тағы да өзін еске түсірді.
Мәскеуден мен Каспий теңізінің егжей-тегжейлі картасын қолыма түсірдім де оның сусыз, құрғақ шығыс жағалауын ұзақ уақыт кезіп жүрдім (әрине, қиялыммен).
(хикаят)
Кескіндеме қарау мен көруге үйретеді (бұлар әр түрлі және өте сирек сәйкес келетін заттар). Соның арқасында кескіндеме балаларда ғана болатын сезімді, жанды күйінде мұнтаздай етіп сақтайды.
1921 жылдың қысында мен Одессада, "Альшванг және компанияның" бұрынғы дүкенінде тұрып жаттым. Мен жасырын түрде, бұқпантайлап, оның екінші қабаттағы киім өлшеп пішетін жайға орналастым.