InfoHub Logo

Қазақстан өңірде алғаш болып қалалық әуе мобильділігінің толыққанды экожүйесін таныстырды. Бұл жүйеге аэротакси, дрон-жеткізушілер және цифрлық навигация кіреді.

Бұл туралы Infohub.kz ақпарат агенттігі хабарлайды.

Алғашқы демонстрациялық ұшу

2026 жылдың 19 мамырында Alatau City-де Қазақстан мен Орталық Азия тарихында тұңғыш рет eVTOL (электр қуатымен тік ұшып-қонатын аппарат) аппаратының демонстрациялық ұшуы өтті. Бұл технология көпшілікке аэротакси ретінде таныс.

Халықаралық серіктестік және инвестиция

Жобаны қазақстандық Alatau Advance Air Group Ltd. (AAAG) жеке компаниясы Қытай, Оңтүстік Корея, Италия және АҚШ-тағы халықаралық серіктестерімен бірлесіп ұйымдастырды. Жоба толықтай жеке инвестициялар есебінен жүзеге асырылуда. Alatau City-де қалалық әуе мобильділігін дамытуға шамамен 300 млн АҚШ доллары көлемінде жеке инвестиция құйылды.

AutoFlight Prosperity: Жаңа буын көлігі

Ұшуға жолаушыларға арналған AutoFlight Prosperity аппараты көтерілді. Бұл аппаратқа 1 ұшқыш және 4 жолаушы сыяды. Ол сағатына 200 км-ге дейінгі жылдамдықты дамытып, бір қуаттаумен 200 км қашықтыққа ұша алады. Lift-and-Cruise схемасы бойынша жұмыс істейтін 13 электр қозғалтқышымен жабдықталған Prosperity атмосфераға зиянды газдарды бөлмейді және дәстүрлі көліктерге қарағанда әлдеқайда тыныш жұмыс істейді. Мәселен, оның дыбыс деңгейі небәрі 65 децибелді құрайды, бұл сауда орталығындағы шу деңгейімен тең.

Қауіпсіздік және болашақ келісімдер

eVTOL жүйелерінің барлық негізгі компоненттері бірнеше деңгейлі резервтік қорғаныспен қамтамасыз етілген. AutoFlight Prosperity аппараты жолаушыларсыз сынақтан өтті. AAAG компаниясы AutoFlight-пен V2000/V5000 сериясындағы 50 eVTOL аппаратын сатып алу туралы меморандумға қол қойды. Серіктестік аясында Қазақстанда маркетинг, сату, оқыту, инфрақұрылым және техникалық қызмет көрсету бойынша кешенді экожүйе құру көзделген.

Төмен биіктіктегі экономика: Жаңа инфрақұрылым

Ұйымдастырушылардың айтуынша, бұл тек демонстрациялық ұшу емес, қалалық әуе мобильділігінің тұтас экожүйесімен таныстыру. Жолаушыларға арналған аэротаксимен қатар, жүк жеткізуге арналған ұшқышсыз жүйелер (Keeta Drone, A2Z) және цифрлық навигациялық платформа (Korea Airports Corporation, Shenzhen Urban Transportation Planning Center) ұсынылды. Бұл компоненттер бірігіп, әлемдік индустрияда «төмен биіктіктегі экономика» деп аталатын жаңа инфрақұрылымдық сала қалыптастырады.

Болашаққа болжам

Morgan Stanley сарапшылары 2040 жылға қарай қалалық әуе мобильділігінің жаһандық нарығы 1–1,5 трлн АҚШ долларын құрайтынын болжайды. McKinsey компаниясы бұл бағытты жаңа қалалық экономиканың негізгі салаларының бірі деп санайды. Инвестиция көлемі 2016 жылғы 40 млн АҚШ долларынан 2025 жылы 6,5 млрд АҚШ долларынан асты.

Индустрия қалыптастыру және мамандар даярлау

«Біздің міндетіміз – технологияны жеткізумен шектелмей, толыққанды индустрия қалыптастыру: инфрақұрылым, инженерлік құзыреттер және қазақстандық мамандар үшін жаңа жұмыс орындарын құру. Alatau City-дің жаңадан салынуы біздің артықшылығымыз, мұнда әуе мобильділігін қаланың жоспарына бастапқы кезеңнен енгізуге мүмкіндік бар», - деді Alatau Advance Air Group Ltd. компаниясының өкілі.

AutoFlight өкілдерінің айтуынша, eVTOL технологияларының даму деңгейі электромобильдердің 10–15 жыл бұрынғы кезеңіне ұқсас. Қазақстан бұл өзгерістерге алғашқы кезеңде қосылып отыр. Alatau City болашақтағы аэротакси жүйелерін тестілеуге арналған маңызды орталықтардың бірі болады деп саналады.

Alatau City Authority (ACA) атқарушы директоры Әлішер Абдықадыров: «Біз үшін маңыздысы – тек ұшудан алған алғашқы әсер емес, сонымен қатар оның болашақтағы үлкен өзгерістерге жол ашуы».

AAAG компаниясы бұл жобаға арналған шамамен 40 нормативтік-құқықтық актіні әзірлеуге қатысуда. Бұл Alatau City-дің өзіндік «Әуе кодексін» қалыптастыруға бағытталған жұмыс. Ұлттық авиациялық заңнамаға енгізілетін түзетулер жобасы қазіргі таңда Мәжіліс қарауында жатыр.