InfoHub Logo

Қазақстаннан сиыр етін экспорттау кезінде бұрын құн төмендетіліп, «көлеңкелі» есеп айырысулар болғаны айтылуда. Жаңа тексерулер мен реттеулер бағаның өсуіне әкелді.

Бұл туралы Infohub.kz ақпарат агенттігі хабарлайды.

Қазақстанда сиыр етінің экспорттық бағасы орта есеппен бір килограмына 7,1 долларға жетті. Бұл шамамен 3,5 мың теңгені құрайды. Бұл туралы Мясной союз мәлімдеді.

Экспорт көлемі мен бағыттары

Ұлттық статистика бюросының дерегінше, өткен жылдың 11 айында Қазақстан 29,4 мың тоннадан астам жаңа немесе салқындатылған ірі қара мал етін (ИҚМ) экспорттады. Негізгі бағыттар – Қырғызстан, Тәжікстан, БАӘ, Катар және АҚШ болды. Өзбекстан ең ірі сатып алушы болып қала берді – 28,2 мың тонна, бағасы шамамен 4 доллар.

Мұздатылған еттің экспорты 1,9 мың тоннаны құрады, оның 1,6 мың тоннадан астамы Тәжікстанға тиесілі. Қырғызстан, Өзбекстан және Қытайға шағын партиялар жіберілді. Орташа баға 1,99 доллар болды.

Импорт және бағаның өсу себептері

Сонымен қатар, Қазақстан Беларусьтен 5,2 мың тоннадан астам жаңа немесе салқындатылған ИҚМ етін және Ресейден 42,3 тонна ет импорттады. Орташа баға 4,5 доллардан асты. Мұздатылған ет 9,3 мың тоннадан астам импортталды, бағасы 4,7 доллардан жоғары болды. Негізгі жеткізушілер – Беларусь (6,1 мың тонна), Украина (1,38 мың тонна) және Ресей (1,28 мың тонна). Сондай-ақ, Бразилия, Парагвай, Уругвай және Қырғызстаннан да ет әкелінді.

Трансформация және болашақ

Сарапшылардың айтуынша, статистика келісімшарттарда көрсетілген деректер негізінде жасалады. Кейбір жағдайларда салық пен баждарды оңтайландыру үшін құн төмендетілген. Мәселен, «Қазақстан Мясной одағы» ЗТБ бас директоры Мақсут Бақтыбаевтың айтуынша, егер тараптар етті 3 мың теңгеге сатып алуға келіссе, бірақ импорттаушы қосымша 20% салық төлеуі керек болса, жалпы баға тым жоғары болады. Сондықтан салық жүктемесін азайту үшін келісімшартта 1,5 мың теңге көрсетіліп, қалғаны бөлек есептелген.

Қазіргі уақытта саланы жаңғырту, мәмілелердің ашықтығын арттыру және нақты келісімшарттық құнды бекіту жұмыстары жүргізілуде. Нәтижесінде, орташа экспорттық баға 7,1 долларға жетті.

Естеріңізге сала кетейік, Қазақстаннан ИҚМ етін шығаруға тыйым 2026 жылдың 30 маусымына дейін ұзартылды. Ауыл шаруашылығы министрлігі бұл шара толық циклді өндірушілерді қолдауға және сыртқы сауда операцияларының ашықтығын арттыруға бағытталғанын түсіндірді. Сонымен қатар, мемлекет басшысының тапсырмасымен 2026–2030 жылдарға арналған мал шаруашылығын дамытудың кешенді жоспары әзірленді. Бұл құжат мал басын көбейтуге, өнімділікті арттыруға және саланың экспорттық әлеуетін кеңейтуге бағытталған жаңа мемлекеттік қолдау тетіктерін көздейді.