Kazakistan, devlet borcunun net faiz ödemelerine tüm kamu harcamalarının %11,1'ini ayırıyor; bu da ülkenin gayri safi yurt içi hasılasının %3,8'ine denk geliyor. Bu oranla ülke, Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) ülkelerinin ortalama seviyesini (%4,9) ve hatta Amerika Birleşik Devletleri'ni (%10,7) belirgin şekilde geride bırakıyor; oysa Kazakistan'ın devlet borcunun kendisi dünyanın en düşükleri arasında yer alıyor: GSYİH'nın yaklaşık %22'si. Bu bilgileri infohub.kz sitesi aktarıyor.
Bu sonuçlara ekonomist Andrey Çebotarev, Telegram kanalı Finance.kz'de OECD'nin 2025 yılına ait net faiz giderleri — yani devletin faiz gelirleri düşüldükten sonra borçlanmalara yaptığı ödemeler — verilerini analiz ederek ulaştı.
OECD verilerine göre bütçe harcamaları içinde borç ödemelerinin payına göre ilk 10 ülke şöyle sıralanıyor: ABD — %10,7, İtalya — %10,1, Yunanistan — %9,6, Brezilya — %9,5, Portekiz — %8,5, Birleşik Krallık — %8,1, Meksika — %7,5, Kanada — %6,8, Kolombiya — %6,8, Hindistan — %6,6. OECD ülkeleri ortalaması ise %4,9.
Ekonomistin belirttiğine göre bu denli yüksek ödemelerin ana nedeni, fon temininin pahalılığı ve borçlanma portföyünün yapısında yatıyor.
Çebotarev, "Dünyanın en düşükleri arasında yer alan GSYİH'nın %22'si oranındaki devlet borcuyla bütçenin %11'ini ödüyoruz! Çok pahalı borçlanıyoruz. Portföyün yapısı bize borcun büyüklüğünden daha çok zarar veriyor" diye yazıyor.
Uzman, OECD sıralamasının temel sorunun borçlanma miktarında değil, bunların nasıl yönetildiğinde olduğunu açıkça doğruladığını vurguluyor. Yüksek borçlanma maliyeti, ülkenin diğer kritik alanlarından finansmanı çekip alıyor.
Finance.kz yayınında, "Alacaklılara giden her bir faiz puanı, okullara, yollara veya sağlık hizmetlerine gitmeyen paradır" deniliyor.
Çebotarev'e göre borç maliyeti yüksek ülkeler kısır bir döngüye girme riski taşıyor: borçlanmaların ödenmesi yeni krediler gerektiriyor, bu da yükümlülükleri daha da artırıyor.
Uzman, "GSYİH büyümesi ya da sancılı bir bütçe konsolidasyonu olmadan bu döngüden çıkmak neredeyse imkânsız" diye özetliyor.
Daha önce "Kursiv" gazetesi, Kazakistan'ın devlet garantili borçlar dahil toplam devlet borcunun 1 Temmuz 2026 itibarıyla 40,9 trilyon tengeye ulaştığını yazmıştı. Gösterge ikinci çeyrekte 1,84 trilyon tenge, yani %4,7 arttı.


