Kaspı qubyrjoly konsorsıýmynyń (QTK) teńiz termınaly men oǵan irgeles aýdanda taǵy eki tankerge shabýyl jasaldy. Onyń bireýi «Teńizshevroıl» kompanıasy úshin qazaqstandyq munaı tıep jatqan edi. Bul Qazaqstan syrtqy ister mınıstriniń AQSh memlekettik hatshysymen telefon arqyly sóıleskennen keıin oryn aldy. Áńgime barysynda QTK aınalasyndaǵy jaǵdaı talqylandy... dep habarlaıdy infohub.kz saıty.
QTK málimdeýinshe, Marshall araldarynyń týymen júzetin NIFFOS SIFNOS tankeri, júk jóneltýshi «Teńizshevroıl» JSHS (Chevron) munaıyn tasymaldap, VPÝ-3 shyǵarmaly aılaq qurylǵysynda tıeý kezinde ushqyshsyz ushaqtardyń shabýylyna ushyraǵan. Oqıǵa 30 shildege qaraǵan túni boldy. Shabýyldan keıin palýbada munaı qabyldaý manıfoldtary tusynda órt shyqty. Órtti tanker ekıpajy QTK-nyń úsh kómekshi kemesiniń qatysýymen sóndirdi. Konsorsıým qyzmetkerleri men merdiger uıymdar arasynda zardap shekkender joq, munaı tógilýine jol berilmedi. Ekıpajǵa medısınalyq kómek jáne evakýasıa qajet bolmady.
Taǵy bir shabýyl teńiz termınalynan alty teńiz mıli qashyqtyqta boldy: Men aralynyń týymen júzetin MARATHI tankeri termınalǵa munaı qabyldaý úshin bet alǵan kezde shabýylǵa ushyrady. Termınalda munaı tıeý toqtatyldy, alaıda munaı qubyry obektileri qalypty rejımde jumys istep tur.
QTK málimdeýinshe, bul shabýyldar Qazaqstan men konsorsıýmnyń basqa sheteldik aksıonerleriniń, onyń ishinde AQSh Memlekettik departamenti arqyly da, halyqaralyq energetıkalyq ınfraqurylym obektilerine kúsh qoldanbaýǵa shaqyrǵan úndeýlerine qaramastan boldy. Budan birneshe saǵat buryn Qazaqstan syrtqy ister mınıstri Ermek Qosherbaev AQSh memlekettik hatshysy Marko Rýbıomen telefon arqyly sóılesken edi. Áńgime barysynda QTK aınalasyndaǵy jaǵdaı negizgi taqyryptardyń biri boldy.
Eske salaıyq, QTK 20 shildede teńiz termınaly mańyndaǵy tankerge kezekti ushqyshsyz ushaq shabýylynan keıin munaı tıeýdi toqtatqan bolatyn. 19 shildede VPÝ-1 jáne VPÝ-3 aılaqtarynda tıeý kezinde eki tanker shabýylǵa ushyrady: ASIA (Lıberıa týymen, «Teńizshevroıl» munaıy) jáne NISSOS IOS (Marshall araldary týymen, «Kashagan B.V.» jáne «Maten Petroleým» kompanıalarynyń munaıy). 17 shildede ExxonMobil kompanıasy jaldaǵan Nordic Zenith tankerine shabýyl jasaldy. QTK Qazaqstan munaıynyń negizgi eksporttyq baǵyty bolyp tabylady — onyń úlesine elimizdegi munaı eksportynyń 80%-dan astamy tıesili.
QTK aksıonerleri: Reseı — 24%, «QTK Kompanı» (JSHS) — 7%, «QazMunaıGaz» UK — 19%, Kazakhstan Pipeline Ventures LLC — 1,75%, Chevron Caspian Pipeline Consortium Company — 15%, «Lýkoıl Interneshnl Gmbh» — 12,5%, Mobil Caspian Pipeline Company — 7,5%, Rosneft-Shell Caspian Ventures Limited — 7,5%, BG Overseas Holdings Limited — 2%, Eni International N.A. N.V. S.ar.l. — 2% jáne Oryx Caspian Pipeline LLC — 1,75%.