Bangkok. Qytaı bıligi AQSH-qa qarsy birqatar ekonomıkalyq sharalar qoldanysqa engizdi. Atap aıtqanda, amerıkandyq kompanıalarǵa dron eksportyna baqylaý ornatylyp, alty amerıkandyq uıymmen saýda jasaýǵa tyıym salyndy. Bul — Vashıngtonnyń sońǵy shekteýlerine jaýap retinde jasalyp otyrǵan qadam, dep habarlaıdy infohub.kz saıty.
Álemdegi eki iri ekonomıka arasyndaǵy shıelenis, Qytaı tóraǵasy Sı Szınpınniń qyrkúıekte AQSH-qa sapary kútilip turǵan tusta, áli de basylǵan joq. Buǵan deıin Sı Szınpın men AQSh prezıdenti Donald Tramp mamyr aıynda Beıjińde kezdesip, ekijaqty qarym-qatynastyń jylyǵany baıqalǵan edi. Alaıda Qytaıdyń Saýda mınıstrligi bul sanksıalardyń AQSH-tyń sońǵy áreketterine jaýap ekenin málimdedi. Atap aıtqanda, AQSh Federaldyq baılanys komısıasynyń qytaılyq drondardy ımporttaýǵa tyıym salýy jáne İshki qaýipsizdik departamentiniń 43 qytaılyq kompanıany «Uıǵyr eńbegin májbúrlep paıdalanýdyń aldyn alý týraly» zańnyń tizimine engizýi týraly aıtyldy.
Mınıstrlik málimdemesinde: «Bul sharalar eki el basshylary qol jetkizgen mańyzdy kelisimderdi óreskel buzady jáne Qytaıdyń zańdy quqyqtary men múddelerine eleýli nuqsan keltiredi. Qytaıǵa qajetti qarsy sharalar qoldanýdan basqa amal qalmady», — delingen. Mınıstrlik Qytaıdyń ustamdylyq tanytyp otyrǵanyn atap ótip, AQSH-ty Qytaıǵa qarsy sharalardy toqtatyp, «qate áreketterin» qoıýǵa shaqyrdy. Sondaı-aq, eger AQSh jańa shekteýler engizetin bolsa, qosymsha sanksıalar qoldanylatynyn eskertti.
Beıjiń endi eki maqsatta qoldanylatyn (azamattyq jáne áskerı) eksporttyq baqylaý tizimine engen ushqyshsyz ushý apparattaryn, olardyń negizgi komponentterin jáne tıisti tehnologıalardy eksporttaýǵa ár jaǵdaı boıynsha jeke ruqsat talap etedi. Alty amerıkandyq uıymǵa, onyń ishinde Applied DNA Sciences, Inc. jáne «Qytaıdaǵy adam quqyqtary» úkimettik emes uıymyna Qytaı aýmaǵyndaǵy kez kelgen uıymdarmen saýda nemese ózge de qyzmetpen aınalysýǵa tyıym salyndy.
Mınıstrlik sondaı-aq ımporttalatyn baspa baǵdarlamalyq qamtamasyz etý men keńse jabdyqtarynyń ulttyq qaýipsizdikke yqtımal áserin zerttep jatyr, biraq zardap shekken kompanıalardy atamady. Memlekettik naryqty retteý ákimshiliginiń jańa erejesi boıynsha, qytaılyq uıymdar úshin CCC sertıfıkattaýyn júrgizetin amerıkandyq kompanıalar budan bylaı bul sertıfıkattardy bere almaıdy. CCC sertıfıkaty elektrondyq ónimderdiń qaýipsizdik standarttaryna sáıkestigin rastaıdy. Jańa ereje sertıfıkattalǵan elektronıka óndirýshilerin AQSH-tan tys aýdıtorlardy jaldaýǵa nemese osyndaı sertıfıkattaý úshin basqa da amerıkandyq emes ýákiletti organdarǵa júginýge mindetteıdi.
Jeltoqsan aıynda AQSh Federaldyq baılanys komısıasy jańa qytaılyq drondardy ımporttaýǵa tyıym salǵan bolatyn, keıin bul tyıym keıbir úlgilerge ruqsat berý úshin qaıta qaraldy. Ótken aptada komısıa ulttyq qaýipsizdikke tónetin qaterdi alǵa tartyp, shetelde jasalǵan gýmanoıdty robottar men qýat túrlendirgishterin ımporttaýǵa tyıym saldy. Bul sharalar is júzinde Qytaıǵa baǵyttalǵan.