InfoHub Logo

Қазақстанда мобильді аударымдар кеңінен тарағанымен, қателіктер де жиілей түсуде. Егер сіздің шотыңызға бейтаныс адамнан ақша түссе, оны бірден жұмсауға болмайды. Себебі, бұл заң бойынша «негізсіз байығу» болып саналады және қайтарылуы тиіс.

Бұл туралы Infohub.kz ақпарат агенттігі хабарлайды.

Заң не дейді?

ҚР Азаматтық кодексінің 953-бабына сәйкес, ешқандай заңды негізі жоқ қаражат «негізсіз байығу» деп танылады және оны міндетті түрде қайтару керек. Егер сіз ақшаны қайтару туралы талапты елемесеңіз, заңды иесі сотқа жүгіне алады. Онда сіз тек ақшаның толық сомасын қайтарып қана қоймай, сот шығындарын және қарсы тараптың адвокаттарының қызмет ақысын да төлеуге мәжбүр боласыз.

Алаяқтардың айласы

Көбінесе «қате аударым» шын мәнінде кездейсоқ емес, алаяқтардың қылмыстық схемасының бір бөлігі болып шығады. Олар ұрланған ақшаны «жылыту» үшін қарапайым азаматтардың шоттарын пайдаланады. Ең танымал әдістердің бірі – «Үшбұрыш» схемасы.

«Үшбұрыш» схемасы:

«Егер сіз қоңырау шалған адамның айтқанына көніп, ақшаны басқа реквизиттерге аударсаңыз, құқық қорғау органдары сізді қылмысқа ортақ деп есептеуі мүмкін. Ең жақсы жағдайда бұл тергеу кезінде барлық карталарыңыздың бұғатталуына әкеп соғуы мүмкін, ал ең нашар жағдайда қылмыстық жауапкершілікке тартылуыңызға болады», – деп ескертеді мамандар.

Ақшаны қауіпсіз қайтару жолдары

Өзіңізді және шоттарыңызды қорғау үшін киберқауіпсіздік мамандары келесі алгоритмді ұстануға кеңес береді: