الماتىدا بوتانيكالىق باقتا 72 جىل بويى وسكەن اتاقتى تال قۇلاتىلدى. ب ا ق ماماندارى اعاشتىڭ نەلىكتەن الىنىپ تاستالعانىن ءتۇسىندىردى، دەپ حابارلايدى infohub.kz سايتى.
الماتى بوتانيكالىق باعىنىڭ Instagram-پاراقشاسىندا حابارلانعانداي، 16 ماۋسىمدا قاتتى جەل ەڭ تانىمال تالداردىڭ ءبىرىن زاقىمداپ، ءدىڭنىڭ ۇزىندىعى 10 مەتردەن اساتىن ءىرى بولىگى سىنعان. «قۇلاعان كەزدە قورشاۋ مەن جاياۋ جۇرگىنشىلەر جولىنىڭ ءبىر بولىگى زاقىمدانعان. باقىتىمىزعا وراي، كەلۋشىلەردىڭ ەشقايسىسى زارداپ شەككەن جوق. مامانداردىڭ اعاشتى ەگجەي-تەگجەيلى تەكسەرۋى ەلەۋلى جاسقا بايلانىستى وزگەرىستەردىڭ بار ەكەنىن كورسەتتى. ءدال وسى جاسىرىن اقاۋلار جەلدىڭ ەكسترەمالدى جۇكتەمەسىمەن قوسىلىپ، سىنۋعا اكەلدى»، — دەپ ءتۇسىندىردى باقتا.
ماسەلە 1954 جىلدان بەرى باقتا ءوسىپ كەلە جاتقان ۆاۆيلون تالى (Salix babylonica) تۋرالى بولىپ وتىر. اعاش قاراعاندىدان شىبىقتار ارقىلى اكەلىنگەن جانە جەتى ونجىلدىقتان استام ۋاقىت بويى بوتانيكا جانە فيتوينترودۋكسيا ينستيتۋتىنىڭ عىلىمي كوللەكسياسىنىڭ بولىگى، سونداي-اق باقتىڭ ەڭ تانىمال كورىكتى جەرلەرىنىڭ ءبىرى بولعان.
«تال ساندىك كورىنىسىن ساقتاعانىنا قاراماستان، تەكسەرۋ ىشكى زاقىمداردى انىقتادى: ءدىڭنىڭ تۇبىندە تەرەڭ قۋىس، قابىقتىڭ قابىرشاقتانۋى، ءدىڭ زيانكەستەرىنىڭ زاقىمداۋى جانە وزەگىنىڭ ءشىرۋى. ەسكى اعاشتار ءۇشىن سىرتقى ءتۇرى ءارقاشان ولاردىڭ ناقتى ىشكى جاعدايىن كورسەتە بەرمەيدى. (...) كوميسسيانىڭ قورىتىندىسى بويىنشا تالدىڭ قالعان بولىگى اۆاريالىق جاعدايدا دەپ تانىلىپ، كەنەتتەن قۇلاۋ ءقاۋپىن ءتوندىردى»، — دەپ قوستى بوتانيكالىق باقتا.
اعاشتى ارنايى شارالارمەن ءقاۋىپسىز ساقتاپ قالۋ مۇمكىن بولماعانى، ال ودان ءارى پايدالانۋ ادامداردىڭ ءومىرى مەن دەنساۋلىعىنا ءقاۋىپ توندىرگەنى اتاپ ءوتىلدى. «وسىعان بايلانىستى ونى قۇلاتۋ تۋرالى شەشىم قابىلداندى. 2026 جىلعى 31 تامىزدا ۆاۆيلون تالى تولىعىمەن قۇلاتىلدى، ونىڭ ءقاۋىپسىز پايدالانۋ مەرزىمى جاسقا بايلانىستى وزگەرىستەرگە بايلانىستى اياقتالدى»، — دەپ حابارلادى باقتا.
ءبىراق بۇل اعاشتىڭ تاريحى جالعاسۋدا. 2022 جىلى-اق ەسكى تالدىڭ قاسىنا جاس تال وتىرعىزىلعان بولاتىن. مامانداردىڭ مالىمەتىنشە، بۇگىندە ول ايتارلىقتاي نىعايىپ، بەلسەندى ءوسۋ كەزەڭىندە تۇر. تال-مۇراگەر ءوزىنىڭ الدىڭعىسىنىڭ تاريحىن جالعاستىرىپ، ۋاقىت وتە بوتانيكالىق باقتىڭ جاڭا سيمۆولى مارتەبەسىنە يە بولادى.