Kaşagan sahasını geliştiren yabancı şirketler، 20 Temmuz'a kadar Kazakistan'a 2،3 trilyon tenge çevre cezası ödemek zorunda، aksi takdirde ülke zorla tahsilat prosedürü başlatacak. Bunu، Merkezi İletişim Servisi'ndeki brifingde Adalet Bakan Yardımcısı Daniyel Vaisov duyurdu، infohub.kz sitesi bildiriyor.

Vaisov'a göre، bu çevre mevzuatının ihlaliyle ilgili bir yatırım anlaşmazlığı. Mahkeme kararı yürürlüğe girdi ve 20 Temmuz'a kadar yabancı şirketler cezayı ödemezse، Kazakistan icra takibi başlatacak ve zorla tahsilat önlemleri uygulayacak.

Aynı zamanda، Kaşagan operatörleri Kazakistan'ın eylemlerine uluslararası tahkimde itiraz ediyor. Yükleniciler، Washington'daki Uluslararası Yatırım Anlaşmazlıkları Çözüm Merkezi'ne (ICSID) dava açtı. Şu anda tahkim heyeti oluşturuluyor، tahminen Temmuz sonuna kadar.

Brifingde ayrıca Karaçaganak projesi hissedarlarıyla olan tahkim anlaşmazlığı da ele alındı. Vaisov'a göre bu، Nihai Ürün Paylaşım Anlaşması'nın ticari koşullarının ihlaliyle ilgili. Detaylar gizli، ancak Devlet organları sürecin gidişatından memnun.

Çevresel talepler، 2022 yılında Atırav bölgesi ekoloji departmanı tarafından yapılan denetim sonrası ortaya çıktı. Sahada، izin verilen 773 bin tona karşılık yaklaşık 1،7 milyon ton kükürt depolanmıştı. Bu، 2،356 trilyon tenge cezaya temel oluşturdu. Dava birkaç yıldır sürüyor، mahkeme kararları ve temyizlerle. Haziran 2025'te Yüksek Mahkeme bir kararı bozdu، ardından temyiz mahkemesi usul hataları nedeniyle departmanın işlemini tekrar iptal etti. Eksiklikler giderildikten sonra ceza Ağustos 2025 sonunda yeniden uygulandı.

Mart 2026 sonunda Adalet Bakan Yardımcısı، ilk derece mahkemesinin Kazakistan lehine karar verdiğini، şirketlerin itiraz ettiğini bildirdi. Paralel olarak، Fransa ve Hollanda ile yatırım anlaşmaları kapsamında uluslararası tahkim başlatıldı. Şimdi Kazakistan mahkemesinin kararı yürürlüğe girdi ve şirketler cezayı ödemekle yükümlü.

Şubat 2026'da katılımcı şirketler hükümete karşı uluslararası tahkime dava açtı. North Caspian Operating Company (NCOC)، kükürt yönetimiyle ilgili tüm gereklilik ve izinlere uyduğunu belirterek iddialara katılmıyor.

Kaşagan، son on yıllarda keşfedilen en büyük petrol sahalarından biridir. Hazar Denizi'nin kuzey kesiminde yer alır ve 2016 yılında endüstriyel işletmeye alınmıştır. NCOC'un hissedarları: KMG Kashagan B.V. (%16،877)، Shell Kazakhstan Development B.V. (%16،807)، Total EP Kazakhstan (%16،807)، Agip Caspian Sea B.V. (%16،807)، ExxonMobil Kazakhstan Inc. (%16،807)، CNPC Kazakhstan B.V. (%8،333) ve Inpex North Caspian Sea Ltd. (%7،563). Projeye toplam yatırımın yaklaşık 60 milyar dolar olduğu tahmin ediliyor.