الماتىدا تاعى دا تۇرعىن ءۇيدى قوسارلاپ ساتۋ بويىنشا جانجال ءورشىپ تۇر. IRIS تۇرعىن ءۇي كەشەنىنەن تاۋنحاۋستاردى تولىق تولەگەن 28 وتباسى (جالپى سوماسى 1،359 ملرد تەڭگەدەن استام) ۇيلەرىنىڭ ءۇشىنشى تۇلعالارعا قايتا رەسىمدەلگەنىن جانە بانككە كەپىلگە بەرىلگەنىن ءبىلدى. ەندى ساتىپ الۋشىلارعا ءوز مۇلكىن قايتا ساتىپ الۋ ۇسىنىلىپ وتىر. بۇعان دەيىن «تاۋ-كوكتەم» (قازىرگى Silver Hills) تۇرعىن ءۇي كەشەنىندە وسىنداي جاعداي بولعان، وندا ۇلەسكەرلەر 20 جىل بويى پاتەر دە، اقشا دا الا الماي ءجۇر، دەپ حابارلايدى infohub.kz سايتى.
جاڭا نارازىلىقتىڭ سەبەبى – قاراعايلى شاعىن اۋدانىنداعى IRIS تۇرعىن ءۇي كەشەنىنىڭ 28 وتباسىنىڭ تاريحى. ساتىپ الۋشىلاردىڭ ايتۋىنشا، ولار تاۋنحاۋستاردى قۇرىلىس كەزەڭىندە-اق تولىق تولەپ، قۇرىلىس سالۋشىعا جالپى 1،359 ملرد تەڭگەدەن استام اۋدارعان. ءبىر ءۇيدىڭ قۇنى 44 ملن مەن 70 ملن تەڭگە ارالىعىندا بولعان. قۇرىلىس سالۋشى كەشەندى 2022 جىلى تاپسىرۋعا ۋادە بەرگەن، ءبىراق مەرزىمدەرىن سوزىپ كەلگەن. 2023 جىلدىڭ سوڭى – 2024 جىلدىڭ باسىندا كەيبىر ساتىپ الۋشىلارعا كىلتتەر بەرىلىپ، قابىلداۋ-تاپسىرۋ اكتىلەرىنە قول قويىلىپ، جوندەۋ جۇمىستارىن باستاۋعا رۇقسات ەتىلگەن. وننان استام وتباسى ارلەۋ جۇمىستارىنا اقشا سالىپ، ۇيلەرىنە كوشىپ كىرگەن، الايدا كەشەندە ءالى گاز جانە تولىق اباتتاندىرۋ بولماعان.
م ۇلىكتىڭ باسقا ادامدارعا رەسىمدەلگەنىن تۇرعىندار، ولاردىڭ ايتۋىنشا، 2025 جىلدىڭ مامىرىندا عانا بىلگەن – سوندا كەشەنگە Bank CenterCredit وكىلدەرى كەلگەن. ۇلەسكەرلەردىڭ ادۆوكاتى انار قاتەباەۆانىڭ مالىمدەۋىنشە، 22 ءۇي قۇرىلىس سالۋشىنىڭ اينالاسىنداعى سەگىز ادامعا جازىلىپ، كەيىن بانككە كەپىلگە بەرىلگەن. ساتىپ الۋشىلار وكىلدەرىنىڭ اقپاراتى بويىنشا، وسى م ۇلىك كەپىلىمەن بانك 1،5 ملرد تەڭگەدەن استام نەسيە بەرگەن. ەندى قارجى ۇيىمى كەپىلدىڭ تولىق قۇنىن وتەۋدى تالاپ ەتەدى. ۇلەسكەرلەر ولارعا تولىق تولەگەن ۇيلەرىن قايتا ساتىپ الۋ ۇسىنىلىپ وتىر دەپ ەسەپتەيدى.
2025 جىلدىڭ قاراشاسىندا ساتىپ الۋشىلار پوليسياعا جۇگىندى. ءقازىر قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى اسا ءىرى كولەمدەگى جىمقىرۋ تۋرالى قىلمىستىق ءىستى تەرگەپ جاتىر، ال قۇرىلىس سالۋشى كومپانيانىڭ باسشىسى كاير توپولوۆ ۇستالدى. زارداپ شەككەندەر تەك قۇرىلىس سالۋشىنىڭ عانا ەمەس، سونىمەن قاتار ۇيلەردىڭ نومينالدى يەلەرىنىڭ، باعالاۋشىلاردىڭ، ونىڭ ىسكەر سەرىكتەستەرىنىڭ جانە نەسيە رەسىمدەۋگە قاتىسقان بانك قىزمەتكەرلەرىنىڭ دە ارەكەتتەرىن تەكسەرۋدى تالاپ ەتەدى.
IRIS تۇرعىن ءۇي كەشەنىنىڭ تاريحى – الماتىداعى ادامداردىڭ تۇرعىن ءۇيدى تولىق تولەپ، كەيىن پاتەرلەرىنىڭ باسقا يەلەرگە ءوتىپ كەتكەنىن بىلگەن ءبىرىنشى جاعداي ەمەس. وسىعان ۇقساس جانجال جيىرما جىلعا جۋىق ۋاقىتتان بەرى «تاۋ-كوكتەم» تۇرعىن ءۇي كەشەنىنىڭ اينالاسىندا جالعاسىپ كەلەدى. بۇل كەيىن اياقتالىپ، Silver Hills دەپ اتالىپ، ەكىنشى رەت ساتىلدى. رەميزوۆكا شاعىن اۋدانىنداعى ەليتالىق كەشەننىڭ قۇرىلىسى 2006 جىلى باستالعان. جوبامەن Building Service ج ش س اينالىسقان. كومپانيا الماتىنىڭ بوكتەرىندە 12 ءۇي سالۋعا ۋادە بەرىپ، ۇلەسكەرلەردەن التى ميلليارد تەڭگەدەن استام قاراجات تارتقان. سونىمەن قاتار، قۇرىلىس سالۋشى «نۋربانكتەن» (ول كەزدە راحات اليەۆكە تيەسىلى) جالپى سوماسى 92،5 ميلليون دوللارعا ءتورت نەسيە جەلىسىن اشقان.
تارتىلعان قاراجاتقا قاراماستان، قۇرىلىستى اياقتاۋ مۇمكىن بولمادى. بىرنەشە جىلدان كەيىن جۇمىس توقتاپ، ونداعان وتباسى تولەنگەن پاتەرلەرىنسىز قالدى. كەيبىر ساتىپ الۋشىلار يپوتەكامەن تۇرعىن ءۇي ساتىپ العان جانە ۇلەسكەرلەر وكىلى اندرەي كازناچەەۆتىڭ ايتۋىنشا، ولار كوپ جىلدار بويى – كىرە الماعان پاتەرلەرى ءۇشىن نەسيەلەرىن تولەۋدى جالعاستىرعان.
كەيىنىرەك تەرگەۋ Building Service باسشىلىعىنىڭ قۇرىلىسقا ارنالعان اقشانى شىعارىپ جىبەرگەنىن انىقتادى. ءىس ماتەريالدارىندا مەردىگەرلەرمەن جاسالعان شارتتار بولعان، ولار بويىنشا ايتارلىقتاي سومالار اۋدارىلعان، الايدا جۇمىستاردىڭ ورىندالعانىن راستايتىن قۇجاتتار بولماعان. وسىنداي ەپيزودتاردىڭ ءبىرى تيمۋر كوناكبايەۆ باسقارعان «بتا-ينۆەستسترويگرۋپپ» جشس-مەن بايلانىستى بولعان. 2008 جىلى كومپانيا بەتون جانە قاپتاۋ جۇمىستارى بويىنشا مەردىگەرلىك العان. الايدا ءىس ماتەريالدارىندا ورىندالعان جۇمىستاردىڭ اكتىلەرى مەن تەحنيكالىق قاداعالاۋ قورىتىندىلارى بولماعان، ال مەردىگەرگە اقشا اۋدارىلا بەرگەن. كەيىن كوناكبايەۆ لاۋازىمىنان كەتكەن، ال ءىس ماتەريالدارىنا سايكەس، كومپانيانى ناقتى باسقارۋ يگور جاكوۆقا وتكەن، ءبىراق ادىلەت ورگاندارىندا رەسمي وزگەرىستەر تىركەلمەگەن. اقشالاي ەسەپ ايىرىسۋدان باسقا، ىستە كوناكباەۆقا قۇنى 15 ملن تەڭگە بولاتىن اۆتوكولىك بەرىلگەنى ايتىلعان.
يگور جاكوۆ 2020 جىلى سوتپەن ۇلەسكەرلەردىڭ قاراجاتىن جىمقىرعانى ءۇشىن كىنالى دەپ تانىلىپ، التى جىلعا باس بوستاندىعىنان ايىرىلدى. الايدا تۇرعىن ءۇي كەشەنىنىڭ تاريحى مۇنىمەن اياقتالمادى. قۇرىلىس توقتاعاننان كەيىن اياقتالماعان عيمارات پەن جەر كرەديتورلارعا ءوتتى. 2017 جىلدىڭ سوڭىندا Building Service نىساندى JA Collection Company كوللەكتورلىق كومپانياسىنا 50 ملن تەڭگەگە بەردى. سول كۇنى كوللەكتورلىق اگەنتتىك ونى «كوك بايتەرەك» جشس-نە 56 ملن تەڭگەگە قايتا ساتتى. مامىلەنىڭ ەرەكشەلىگى – تولىق دەرلىك سالىنعان تۇرعىن ءۇي كەشەنى قۇجاتتاردا اياقتالماعان قۇرىلىس ماتەريالدارى رەتىندە وتكەن. ال ۇلەسكەرلەر وكىلدەرى سىلتەمە جاساعان تاۋەلسىز ساراپتاما نىساندى كەمىندە 4،5 ملرد تەڭگەگە باعالاعان.
كەيبىر ۇلەسكەرلەر جاڭا ينۆەستور قۇرىلىستى اياقتاپ، ولارعا تولەنگەن پاتەرلەردى بەرەدى دەپ ۇمىتتەندى. كەلىسسوزدەردەگى نەگىزگى تۇلعالاردىڭ ءبىرى زاڭگەر يۋري كۋۆشيننيكوۆ بولدى. بۇرىن ول العاشقى قۇرىلىس سالۋشىمەن داۋلاردا الدانعان ساتىپ الۋشىلاردىڭ مۇددەسىن ءبىلدىرىپ، ادامدارعا تۇرعىن ءۇي الۋعا ۋادە بەرىلگەن كەزدەسۋلەرگە قاتىسقان. كەيىن كۋۆشيننيكوۆ اياقتالماعان نىساندى قايتا ساتىپ العان «كوك بايتەرەك» ءجشس-نىڭ باسشىسى بولدى. جاڭا يەسى قۇجاتتاردى قايتا رەسىمدەپ، قۇرىلىستى اياقتاپ، كەشەننىڭ اتاۋىن Silver Hills دەپ وزگەرتتى. 2023 جىلدىڭ ناۋرىزىندا تۇرعىن ءۇي كەشەنى رەسمي تۇردە پايدالانۋعا بەرىلدى. الايدا پاتەرلەر باستاپقى ۇلەسكەرلەرگە بەرىلمەدى. جاڭا يەسى Building Serviceء-تىڭ ساتىپ الۋشىلار الدىنداعى مىندەتتەمەلەرى وعان اۋىسپاعانىن مالىمدەدى. وسىدان كەيىن اياقتالعان كەشەندەگى پاتەرلەر جاڭا كليەنتتەرگە ساتىلا باستادى.
وسىلايشا، سول م ۇلىك ەكى رەت ساتىلدى: الدىمەن 2000-جىلداردىڭ ورتاسىندا «تاۋ-كوكتەم» ۇلەسكەرلەرىنە، سودان كەيىن Silver Hills برەندىمەن جاڭا ساتىپ الۋشىلارعا. العاشقى ينۆەستورلار پاتەرلەرىنسىز جانە سالعان قاراجاتىنىڭ كوپ بولىگىن قايتارا الماي قالدى.
قۇرىلىس توقتاعاننان كەيىن ۇلەسكەرلەردىڭ ءبىر بولىگى مەن ءىرى ينۆەستورلار تۇرعىن ءۇي-قۇرىلىس كووپەراتيۆىنە بىرىگىپ، نىساندى اياقتاۋ ماسەلەسىن ءوز بەتىنشە شەشۋگە تىرىستى. وسىدان كەيىن ولار مەن يگور جاكوۆ اراسىندا جاڭا جانجال تۋىندادى. بۇرىنعى قۇرىلىس سالۋشى كەيبىر قاتىسۋشىلار تولەمسىز پاتەر الۋعا جانە جوبانى ءىس جۇزىندە يەمدەنۋگە تىرىسقانىن ايتتى. الايدا قىلمىستىق ءىس ماتەريالدارى، بۋحگالتەرلىك قۇجاتتار مەن ساراپتاما قورىتىندىلارى وسى ينۆەستورلاردىڭ كەم دەگەندە ءبىر بولىگىنىڭ Building Service كاسساسىنا اقشا سالعانىن كورسەتتى.
اتاپ ايتقاندا، ىستە كاسىپكەر جانە الماتى قالالىق ءماسليحاتىنىڭ بۇرىنعى دەپۋتاتى گالىم ساديبەكوۆ اتالادى. قۇجاتتار بويىنشا، 2006 جىلدان 2009 جىلعا دەيىن ول سەنىمدى ادامدارى ارقىلى بىرنەشە پاتەردى، اۆتوتۇراق ورىندارىن جانە قويمالاردى تولىق تولەگەن. جەكە م ۇلىك پاكەتتەرىنىڭ قۇنى 118،6 ملن، 72،8 ملن جانە 40،7 ملن تەڭگەنى قۇراعان. كومپانيا كاسساسىنا اقشانىڭ تۇسكەنىن 2019 جىلعى 8 قازانداعى ەكونوميكالىق ساراپتاما قورىتىندىسى راستادى. Building Serviceء-تىڭ بۇرىنعى بۋحگالتەرى بەتپە-بەت كەزدەسۋلەر مەن سوتتا اقشانىڭ قابىلدانىپ، «1س» بازاسىندا كورسەتىلگەنىن ايتتى. سونىمەن قاتار، ءىس ماتەريالدارىندا باسقا دا مامىلەلەر اتالعان. مىسالى، كاسىپكەر ساگياتۋللا سارسەنوۆ پەن ونىڭ قارىنداسىنا باسقا قۇرىلىس جوباسى بويىنشا جەكە ەسەپ ايىرىسۋ اياسىندا جالپى قۇنى شامامەن ەكى ميلليون دوللار بولاتىن ءۇش پاتەر بەرىلگەن. ءىس ماتەريالدارىنا سايكەس، بۇل پاتەرلەر ءۇشىن اقشا تىكەلەي «تاۋ-كوكتەم» جوباسىنىڭ كاسساسىنا تۇسپەگەن.
2025 جىلدىڭ ساۋىرىندە الماتىدا Building Service ءىسى بويىنشا ەكىنشى پروسەسس اياقتالدى. ايىپتالۋشىلار لاۋازىمىندا يگور جاكوۆ، مۇرات نۇرعازييەۆ، ۆالەري داۋرەنبەكوۆ جانە ءاليا قورعانوۆا بولدى. سوت ولاردى سەنىپ تاپسىرىلعان م ۇلىكتى يەمدەنۋ نەمەسە ىسىراپ ەتۋدە كىنالى دەپ تانىدى. الايدا وسى پروسەسس بويىنشا ەشكىم ناقتى جازا المادى. داۋرەنبەكوۆ قايتىس بولۋىنا بايلانىستى جاۋاپكەرشىلىكتەن بوساتىلدى، قالعاندارى – ەسكىرۋ مەرزىمىنىڭ وتۋىنە بايلانىستى. كەيبىر جابىرلەنۋشىلەرگە سوت ماتەريالدىق زالالدى وتەۋدى تاعايىندادى. الايدا باستاپقى ۇلەسكەرلەردىڭ كوپشىلىگى ءالى دە شامامەن 20 جىل بۇرىن قۇرىلىسقا سالعان پاتەرلەرىن دە، اقشاسىن دا الا الماي وتىر. ناقتى جازانى بۇرىن تەك يگور جاكوۆ – 2020 جىلعى ۇكىم بويىنشا – العان بولاتىن.
ۇلەسكەرلەر اراسىندا رۋستام بايالييەۆ ەسىمدى ادامنىڭ رولىنە قاتىستى جەكە سۇراقتار تۋىندادى. باياليەۆتىڭ تەگى سوت ماتەريالدارى مەن پروسەسس قاتىسۋشىلارىنىڭ ايعاقتارىندا بىرنەشە رەت اتالدى. ءبىر سوت شەشىمىندە بايالييەۆ «كوك بايتەرەك» ءجشس-نىڭ قۇرىلتايشىلارىنىڭ ءبىرى دەپ اتالعان، ءبىراق اشىق تىركەۋ دەرەكتەرى مۇنى راستاماعان. باسقا قۇجاتتا ول ۇلەسكەرلەردىڭ ءبىرى رەتىندە كورسەتىلگەن. جابىرلەنۋشىلەردىڭ وكىلى اندرەي كازناچەيەۆ بۇل رۋستام بايالييەۆ پەن جوعارى مەملەكەتتىك لاۋازىمداردى اتقارعان شەنەۋنىكتىڭ ءبىر ادام ەكەنىن ايتتى. ونىڭ ايتۋىنشا، بايالييەۆ ۇلەسكەرلەرمەن كەزدەسۋلەرگە قاتىسىپ، ءوزىن ينۆەستور رەتىندە تانىستىرىپ، قۇرىلىس اياقتالعاننان كەيىن ادامداردىڭ پاتەرلەرىن الاتىنىنا ۋادە بەرگەن. جابىرلەنۋشىلەر تەرگەۋ مەن سوتتان باياليەۆتى جاۋاپقا تارتۋدى جانە ونىڭ نىساندى بەرۋدەگى ىقتيمال ءرولىن تەكسەرۋدى بىرنەشە رەت سۇراعان. پروسەسس قاتىسۋشىلارىنىڭ ايتۋىنشا، ءتيىستى ءوتىنىشحاتتار نە قابىلدانباعان، نە ناتيجەسىز قالعان. ءبىر جاعدايدا، ۇلەسكەرلەردىڭ سوزىنشە، تەرگەۋشى باياليەۆتىڭ ورنالاسقان جەرىن ماجبۇرلەپ جەتكىزۋ ءۇشىن انىقتاي الماعانىن حابارلاعان. سونىمەن بىرگە، ماتەريالداردا اتالعان ادام مەن پرەزيدەنت اكىمشىلىگىنىڭ بۇرىنعى قىزمەتكەرى ءبىر ادام ەكەنىن رەسمي تۇردە راستاۋ مۇمكىن بولمادى.
باياليەۆتىڭ نىسانمەن بايلانىسى سوتتاردا بىرنەشە رەت ايتىلدى: قۇرىلىس سالۋشى يگور جاكوۆ بايالييەۆ كۋۆشيننيكوۆپەن بىرگە قورقىتۋ ارقىلى ونى اياقتالماعان نىساندى بەرۋگە ماجبۇرلەگەنىن مالىمدەدى؛ ۇلەسكەرلەر ءبىراۋىزدان باياليەۆتىڭ ولاردان «ينۆەستيسيالاۋعا» كەدەرگى جاساماۋدى ءوتىنىپ، بارلىق سالىمشىلار پاتەرلەرىن الاتىنىنا ۋادە بەرگەنىن ايتتى؛ جابىرلەنۋشىلەردىڭ قولىندا اۋديو جازبا بولعان، وندا «كوك بايتەرەك» ج ش س وكىلدەرى مەن بايالييەۆ رەتىندە تانىلعان ادام الماتى پروكۋرورىنا بارىپ، قاجەتتى ادامداردى الاياقتىق ءۇشىن تۇرمەگە وتىرعىزباۋدى جانە ولاردى بوساتۋ تۋرالى قاۋلى شىعارۋدى سۇراعانىن تالقىلاعان.
2025 جىلدىڭ قاراشاسىندا پرەزيدەنت اكىمشىلىگى Orda.kz سۇراۋىنا جاۋاپ بەردى. ۆەدومستۆو ايماقتىق دامۋ مونيتورينگى ءبولىمىنىڭ مەڭگەرۋشىسى رۋستام باياليەۆتىڭ كورسەتىلگەن كەزەڭدە «استاناەنەرگوسەرۆيس» اق باسقارما ءتوراعاسى، سودان كەيىن پرەزيدەنتتىڭ ءىس باسقارۋشىسىنىڭ ورىنباسارى بولىپ جۇمىس ىستەگەنىن حابارلادى. وسىلايشا اقوردادا ولاردىڭ قىزمەتكەرىنىڭ «كوك بايتەرەك» جشس-نە قاتىسى جوق دەپ مالىمدەدى. رەسمي جاۋاپتا مەملەكەتتىك قىزمەتشىلەرگە كاسىپكەرلىك قىزمەتپەن اينالىسۋعا تىيىم سالىناتىنى دا ەسكە سالىندى. الايدا «استاناەنەرگوسەرۆيس» اق وتە داۋلى ۇيىم. «استاناەنەرگوسەرۆيس» 1999 جىلى قۇرىلعاننان باستاپ 2019 جىلعا دەيىن استانادا ەلەكتر ەنەرگياسىن بولۋدە دەلدال ءرولىن اتقاردى. 2019 جىلى بيلىك اق-نى جويۋ تۋرالى مالىمدەپ، سەبەپ رەتىندە جوعارى شىعىنداردى اتادى. جىلىنا «استاناەنەرگوسەرۆيسكە» شامامەن ميلليارد تەڭگە جۇمسالاتىنى، ونىڭ شامامەن 600 ميلليونى ەڭبەكاقى قورىنا كەتەتىنى انىقتالدى. ءپا جاۋابىنا سايكەس، جويۋ تۋرالى مالىمدەمەلەرگە دەيىن كەمىندە ءتورت جىل بويى رۋستام بايالييەۆ «استاناەنەرگوسەرۆيستىڭ» باسقارما ءتوراعاسى بولعان. Kompra.kz دەرەكتەرىنە قاراعاندا، 2019 جىلى دا، كەيىن دە «استاناەنەرگوسەرۆيس» ءومىر ءسۇرۋىن توقتاتپاعان جانە ءالى كۇنگە دەيىن جۇمىس ىستەيدى. وندا تەك باسشىلار مەن قۇرىلتايشىلار وزگەرگەن. 2019 جىلعى 19 ماۋسىمنان 2025 جىلعى 30 قازانعا دەيىن قۇرىلتايشى «Astana» اكك بولسا، سوڭعى جىلى – قارجى مينيسترلىگىنىڭ مەملەكەتتىك م ۇلىك جانە جەكەشەلەندىرۋ كوميتەتى. ءپا جاۋابىنا قاراعاندا، وسى ۋاقىتتىڭ كوپ بولىگىندە رۋستام بايالييەۆ تە باسقارما ءتوراعاسى بولعان، ويتكەنى پرەزيدەنتتىڭ ءىس باسقارۋشىسى لاۋازىمىنا ول تەك 2024 جىلدىڭ قاڭتارىندا اۋىسقان. 2015 جىلى باياليەۆتىڭ مانساپ جولى 2014 جىلعى جەلتوقساننان 2016 جىلعى ناۋرىزعا دەيىن استانا اكىمىنىڭ ورىنباسارى بولعان نۇرالى اليەۆپەن قيىلىسقان. Orda.kz رەداكسياسى ءبىر ادام تۋرالى ايتىلىپ جاتقانىن راستامايدى. ول تەك ءارتۇرلى قىلمىستىق ىستەردىڭ ماتەريالدارىندا اتالعان تەكتىڭ سايكەس كەلۋىنە نازار اۋدارادى.
باستاپقى ساتىپ الۋشىلار پاتەرلەردى قايتارۋعا تىرىسقان كەزدە، ۇلەسكەرلەردىڭ كەيبىر وكىلدەرىنە قاتىستى قىلمىستىق ىستەر قوزعالا باستادى. 2022 جىلدىڭ شىلدەسىندە جەكە سوت ورىنداۋشىسى Silver Hills عيماراتىن بىرنەشە كۇنگە جاۋىپ تاستادى. تەرگەۋ نۇسقاسى بويىنشا، «كوك بايتەرەك» ج ش س جۇمىسىنىڭ توقتاتىلۋىنا بايلانىستى 68 ملن تەڭگەدەن استام زالال كەلتىرىلدى. 2025 جىلدىڭ مامىرىندا سوت ورىنداۋشىسى وكىلەتتىكتەرىن اسىرا پايدالانعانى ءۇشىن كىنالى دەپ تانىلىپ، ەكى جىلعا باس بوستاندىعىن شەكتەۋ جازاسىنا كەسىلدى. كەيىن اپەللياسيالىق ساتى ءىس بويىنشا قايتا ەكونوميكالىق ساراپتاما جۇرگىزۋدى تاپسىردى. ۇلەسكەرلەر وكىلدەرى اندرەي كازناچەيەۆ پەن كسەنيا سافرونوۆاعا قاتىستى دا قىلمىستىق ءىس قوزعالدى. كازناچەيەۆ ايىپتاۋلاردى نەگىزسىز دەپ اتاپ، عيماراتتى تىيىم سالۋ تۋرالى شەشىمدى سوت ورىنداۋشىسى ءوزىنىڭ دەربەس پروسەستىك تۇلعا رەتىندە قابىلداعانىن كورسەتتى. ۇلەسكەرلەردىڭ وزدەرى بۇرىن «كوك بايتەرەك» ج ش س وكىلدەرىنە قاتىستى قىلمىستىق ءىس قوزعاپ، پاتەرلەردى قايتا ساتۋ ءمان-جايلارىن تەكسەرۋدى سۇراعان. الايدا قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى ولاردىڭ ارەكەتتەرىنەن قىلمىس قۇرامىن تاپپاعان.
ناتيجەسىندە، 2006–2009 جىلدارى تۇرعىن ءۇي تولەگەن ادامدار ەشنارسەسىز قالدى. كەشەننىڭ ءوزى اياقتالىپ، پايدالانۋعا بەرىلدى جانە تۇرعىندارمەن تولتىرىلدى، ءبىراق ونداعى پاتەرلەر باسقا ساتىپ الۋشىلارعا تيەسىلى. العاشقى قۇرىلىس سالۋشىنىڭ باسشىلارى كىنالى دەپ تانىلدى، الايدا كوپشىلىگى ەسكىرۋ مەرزىمىنىڭ وتۋىنە بايلانىستى قىلمىستىق جاۋاپكەرشىلىكتەن بوساتىلدى. نىساندى جاڭا يەسىنە بەرۋ مامىلەلەرى كۇشىن جويمادى، ال باستاپقى ۇلەسكەرلەردىڭ پاتەرلەرگە قۇقىعى تانىلمادى. ەندى IRIS تۇرعىن ءۇي كەشەنىنىڭ ساتىپ الۋشىلارى دا وسىنداي مالىمدەمەلەر جاساپ وتىر. «تاۋ-كوكتەم» تاريحىنا قاتىسۋشىلار سياقتى، ولار دا م ۇلىكتى تولىق تولەگەندەرىن، ءبىراق كەيىن تۇرعىن ءۇيدىڭ باسقا ادامدارعا قايتا رەسىمدەلىپ، بانككە كەپىلگە بەرىلگەنىن بىلگەندەرىن ايتادى. ەكى ءىستىڭ ءمان-جايلارى ءارتۇرلى، ال IRIS جاعدايىنا تۇپكىلىكتى قۇقىقتىق باعانى تەرگەۋ مەن سوت ءالى بەرۋى كەرەك. دەگەنمەن ساتىپ الۋشىلار ءۇشىن ناتيجە ازىرگە بىردەي: ادامدار ونداعان ميلليون تەڭگە تولەدى، ءبىراق كىلتتەر مەن قۇجاتتاردىڭ ورنىنا كوپجىلدىق سوت تالقىلاۋلارى جانە ءوز مۇلكىن قايتا ساتىپ الۋ ۇسىنىسىن الدى.


