ساۋىسقان مەن كوكەك
ساۋىسقان مەن كوكەك
ەرتەدە ساۋىسقان مەن كوكەك ءبىر ورماندى مەكەندەپتى. ولار ۇيالارى بولماي، اعاشتىڭ بۇتاقتارىن پانالاپ كۇنەلتىپتى. كوكەك كۇندە ەرتە تۇرىپ الىپ: «ۇيا كەرەك»، «ۇيا كەرەك»، - دەپ، كورشىلەرىنىڭ مازاسىن كەتىرەدى. ءبىر كۇنى ساۋىسقان كورشىسىنە:
– ەكەۋىمىز بىرىگىپ بىرىك ۇيا ىستەيىك. اۋەلى ساعان، سودان كەيىن ماعان سالارمىز، - دەيدى.
كوكەك:
– مەنىڭ ۇيا سالاتىن قۋاتىم دا، قۇرالىم دا جوق. «كەرەك، كەرەك» دەپ قاقساي بەرسەم، قۇستىڭ ءبارى اعايىنىم، كوپ بولىپ كومەكتەسىپ، ۇيا سالىپ بەرەر، - دەپ كەلىسپەيدى.
ساۋىسقان كوكەكتىڭ كومەگىن كۇتپەي – اق، ۇيا سالۋعا كىرىستى. ول ۇياسىنىڭ قابىرعالارىن جاس بۇتاقتارمەن تاسپالاپ، بەرىك ەتىپ ءوردى. ونى شىممەن، وسىمدىك تامىرلارىمەن مىقتاپ بايلانىستىردى. ءىشى – تىسىن ساز بالشىقتارمەن سىلادى. كىشكەنتاي بۇتاقتاردان قۇراستىرىپ، قاقپالى ەسىك جاسادى. ۇيانىڭ استىنا مامىقتان توسەك توسەدى. ال كوكەكتىڭ «كەرەك، كەرەك» دەپ قاقساي – قاقساي داۋسى قارلىعىپ، ءتىلى ساقاۋ بولدى. ول كەيىنگى جىلداردا «كەرەك» دەگەندەگى «ر» - دى ايتا الماي، «كەرەك» دەۋدىڭ ورنىنا «كولەك، كولەك» دەيدى. سوندىقتان جۇرت ونى كەكەتىپ «كوكەك» دەپ اتايتىن بولدى. سول كوكەكتىڭ كۇنى بۇگىنگە دەيىن وزىمدىكى دەگەن ۇياسى دا، ءۇيىشى دە جوق.
ەرتەدە ساۋىسقان مەن كوكەك ءبىر ورماندى مەكەندەپتى. ولار ۇيالارى بولماي، اعاشتىڭ بۇتاقتارىن پانالاپ كۇنەلتىپتى. كوكەك كۇندە ەرتە تۇرىپ الىپ: «ۇيا كەرەك»، «ۇيا كەرەك»، - دەپ، كورشىلەرىنىڭ مازاسىن كەتىرەدى. ءبىر كۇنى ساۋىسقان كورشىسىنە:
– ەكەۋىمىز بىرىگىپ بىرىك ۇيا ىستەيىك. اۋەلى ساعان، سودان كەيىن ماعان سالارمىز، - دەيدى.
كوكەك:
– مەنىڭ ۇيا سالاتىن قۋاتىم دا، قۇرالىم دا جوق. «كەرەك، كەرەك» دەپ قاقساي بەرسەم، قۇستىڭ ءبارى اعايىنىم، كوپ بولىپ كومەكتەسىپ، ۇيا سالىپ بەرەر، - دەپ كەلىسپەيدى.
ساۋىسقان كوكەكتىڭ كومەگىن كۇتپەي – اق، ۇيا سالۋعا كىرىستى. ول ۇياسىنىڭ قابىرعالارىن جاس بۇتاقتارمەن تاسپالاپ، بەرىك ەتىپ ءوردى. ونى شىممەن، وسىمدىك تامىرلارىمەن مىقتاپ بايلانىستىردى. ءىشى – تىسىن ساز بالشىقتارمەن سىلادى. كىشكەنتاي بۇتاقتاردان قۇراستىرىپ، قاقپالى ەسىك جاسادى. ۇيانىڭ استىنا مامىقتان توسەك توسەدى. ال كوكەكتىڭ «كەرەك، كەرەك» دەپ قاقساي – قاقساي داۋسى قارلىعىپ، ءتىلى ساقاۋ بولدى. ول كەيىنگى جىلداردا «كەرەك» دەگەندەگى «ر» - دى ايتا الماي، «كەرەك» دەۋدىڭ ورنىنا «كولەك، كولەك» دەيدى. سوندىقتان جۇرت ونى كەكەتىپ «كوكەك» دەپ اتايتىن بولدى. سول كوكەكتىڭ كۇنى بۇگىنگە دەيىن وزىمدىكى دەگەن ۇياسى دا، ءۇيىشى دە جوق.
-
ەرىككەن حان ءبىر كۇنى حالىقتى جيناپ اپ: «كىمدە - كىم جالتىر مۇزدىڭ ۇستىندە ەكى كورپەمەن ءتۇنى بويى ۇسىمەي شىقسا، سوعان ءومىر بويى جەتەرلىك التىن بەرەمىن. ال ءبىر جەرىن ۇسىك شالسا، ول ءولىم جازاسىنا بۇيى...
