depositphotos.com
دەپوزيت اشۋشىلاردى ساقتاندىرۋ: بانكتەگى اقشاڭىزدىڭ ءبىر بولىگىنەن ايىرىلۋىڭىز مۇمكىن
ەلىمىزدەگى بانكتەردە دەپوزيتتەرى بار ازاماتتار ءۇشىن ماڭىزدى جاڭالىق بار. دەپوزيتتەردى اۆتوپرولونگاسيالاۋ فۋنكسياسى پايىزدىق تابىستىڭ ءبىر بولىگىنەن ايىرىلۋ ءقاۋپىن تۋدىرۋى مۇمكىن. بۇل تۋرالى قازاقستاننىڭ دەپوزيتتەرگە كەپىلدىك بەرۋ قورى (كفگد) حابارلادى.
بۇل تۋرالى Infohub.kz اقپارات اگەنتتىگى حابارلايدى.
اۆتوپرولونگاسيا قالاي جۇمىس ىستەيدى؟
اۆتوپرولونگاسيا دەگەنىمىز – ءسىزدىڭ بانكتىك كەلىسىمشارتىڭىزدا كورسەتىلگەن دەپوزيتتىڭ مەرزىمى اياقتالعاننان كەيىن، بانككە بارماي-اق، اۆتوماتتى تۇردە جاڭا مەرزىمگە ۇزارتىلۋى. الايدا، بۇل پروسەسس كەلىسىمشارت شارتتارىنا بايلانىستى ءارتۇرلى ناتيجەلەرگە اكەلۋى مۇمكىن.
دەپوزيت مەرزىمى اياقتالعاندا ەكى ءتۇرلى جاعداي ورىن الۋى مۇمكىن:
كفگد كەلىسىمشارتتى الدىن الا مۇقيات وقىپ شىعۋعا كەڭەس بەرەدى. كەلىسىمشارتتا اۆتوپرولونگاسيانىڭ بار-جوعىن، ونى قانشا رەت قولدانۋعا بولاتىنىن جانە ۇزارتىلعاننان كەيىن پايىز مولشەرلەمەسىنىڭ وزگەرۋى مۇمكىن ەكەنىن تەكسەرىپ الۋ قاجەت.
ءقاۋىپ قانشالىقتى ۇلكەن؟
2026 جىلدىڭ ءساۋىر ايىندا تەڭگەمەن جاسالعان دەپوزيتتەردىڭ تورتتەن ءۇشى (73%) بۇرىنعى پايىزدىق مولشەرلەمەسىن ساقتاپ قالعان. ال قالعان 27%-ىندا مولشەرلەمە وزگەرگەن. كەيبىر جاعدايلاردا جاڭا دەپوزيت اشۋ تيىمدىرەك بولعانى بايقالدى. مىسالى، 6 ايلىق جيناق دەپوزيتتەرىندە اۆتوپرولونگاسيا كەزىندەگى ورتاشا مولشەرلەمە 18% بولسا، جاڭادان اشىلعان دەپوزيتتەردە بۇل كورسەتكىش 20%-عا جەتكەن. بۇل جاڭادان اشقان جاعدايمەن سالىستىرعاندا 2%-عا از تابىس.
الايدا، كفگد بانكتەر بۇل دەپوزيتتەردى جاڭا كليەنتتەرگە ۇسىنبايتىن بولسا، ۇزارتىلعان دەپوزيتتەردىڭ مولشەرلەمەسى تومەندەۋى مۇمكىن ەكەنىن ەسكەرتەدى. سوندىقتان، مۇنداي جاعدايدا ەسكى دەپوزيتتى جاۋىپ، بانك ۇسىناتىن جاڭا ونىمدەرگە اۋىسۋ ۇسىنىلادى.
دەپوزيتتەن تۇسەتىن تابىستى قالاي ساقتاۋعا بولادى؟
قازىرگى تاڭدا قازاقستاندىق بانكتەر 3-6 اي مەرزىمگە جىلدىق 20-20،5% دەيىنگى مولشەرلەمەمەن جيناق جانە مەرزىمدى دەپوزيتتەردى ۇسىنىپ وتىر. ەگەر ءسىز دەپوزيتىڭىزدىڭ مەرزىمى اياقتالعاننان كەيىن اقشانى بىردەن العىڭىز كەلسە، اۆتوپرولونگاسيانىڭ قوسىلعان-قوسىلماعانىن الدىن الا تەكسەرىپ الىڭىز. قاجەت بولسا، ونى بانك قوسىمشاسى ارقىلى نەمەسە بولىمشەدە ءوشىرىپ تاستاۋعا بولادى.
ساراپشىلاردىڭ ايتۋىنشا، ەگەر جيناق دەپوزيتى اۆتوماتتى تۇردە ۇزارتىلسا، ونى مەرزىمىنەن بۇرىن جابۋ كەزىندە اقشانى بىردەن الۋ مۇمكىن بولمايدى. بۇل جاعدايدا اقشانى الۋ ءۇشىن كەم دەگەندە 30 كۇن كۇتۋگە تۋرا كەلەدى.
ءقازىر جيناقتارىڭىزدى قايتا قاراۋعا ۋاقىت كەلدى مە؟
مامانداردىڭ پىكىرىنشە، قازىرگى ۋاقىت – جيناقتارىڭىزدى ساراپتاۋعا قولايلى كەزەڭ. وتكەن جىلى تەڭگەدەگى دەپوزيتتەر ينفلياسيادان اقشانى ساقتاپ قانا قويماي، ودان دا جوعارى تابىس اكەلدى. ءبىر جىل بۇرىن اشىلعان ورتاشا نارىقتىق مولشەرلەمەمەن تەڭگەدەگى دەپوزيتتەر ينفلياسيادان 4،8% ارتىق تابىس بەرگەن. ال 3-6 ايلىق مەرزىمگە اشىلىپ، كەيىن نارىقتىق مولشەرلەمەمەن ۇزارتىلعان دەپوزيتتەر جىلىنا ورتا ەسەپپەن 18،5% نەمەسە ينفلياسيادان 8،1% ارتىق تابىس اكەلگەن.
دەپوزيت مولشەرلەمەلەرى ۋاقىت وتە كەلە تومەندەۋى مۇمكىن. سوندىقتان قازىرگى ۋاقىتتا دەپوزيت اشۋ نەمەسە بار دەپوزيتىڭىزدى تولىقتىرۋ – ءتيىمدى شەشىم. بۇل بولاشاقتا بانكتەر مولشەرلەمەلەردى تومەندەتسە دە، تۇراقتى تابىس الۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
الايدا، 2 جىل جانە ودان ۇزاق مەرزىمگە اشىلاتىن ۇزاق مەرزىمدى دەپوزيتتەرگە قاتىستى ەرەكشەلىكتەر بولۋى مۇمكىن. ۇلتتىق بانكتىڭ ينفلياسيا بويىنشا ورتا مەرزىمدىك جوسپارى – 5%. ەگەر ۇزاق مەرزىمدى دەپوزيتتىڭ مولشەرلەمەسى وسى كورسەتكىشكە جاقىن بولسا، مەرزىم سوڭىنداعى ناقتى تابىس تومەن بولۋى ىقتيمال.
قازىرگى ۋاقىتتا بانكتەر كوبىنەسە قىسقا مەرزىمدى، ياعني شاعىن مەرزىمگە ارنالعان دەپوزيتتەر ارقىلى كليەنتتەردى تارتۋعا تىرىسادى. ال ۇزاق مەرزىمدى جيناقتاردى ءتيىمدى باسقارۋ ءۇشىن سالىمشىلار وزدەرى شارتتاردى مۇقيات تاڭداپ، مولشەرلەمەلەردى بەلسەندى تۇردە قاداعالاپ وتىرۋى قاجەت.
بۇعان دەيىن قازاقستاندا دەپوزيت نارىعىنىڭ ءوسىپ كەلە جاتقانى تۋرالى حابارلاعان بولاتىنبىز. حالىقتىڭ سالىمدارى 28 تريلليون تەڭگەگە جەتتى، ال كەيبىر دەپوزيتتەردىڭ مولشەرلەمەسى جىلدىق 20%-عا جۋىقتايدى. قازاقستاندىقتار جوعارى تابىس الۋ ءۇشىن جيناقتارىن تەڭگەگە اۋدارىپ، مەرزىمدى دەپوزيتتەردى ءجيى تاڭدايدى.