Tengrinews.kz / مارجان كۋاندىكوۆا
- 19 اقپ. 2026 22:01
- 20
ەكى قازاقستاندىق رەفەرەندۋم تۋرالى ساۋالناما جۇرگىزگەنى ءۇشىن جاۋاپقا تارتىلدى: باس پروكۋراتۋرانىڭ تۇسىندىرمەسى
قازاقستاندا رەسپۋبليكالىق رەفەرەندۋمعا بايلانىستى قوعامدىق پىكىردى زەرتتەۋدىڭ ءتارتىبى تۋرالى باس پروكۋراتۋرا تۇسىنىك بەردى. بۇل تۋرالى Tengrinews.kz سايتىنا سىلتەمە جاساپ، باقىلاۋ ورگانىنىڭ باسپا ءسوز قىزمەتى حابارلادى.
باس پروكۋراتۋرانىڭ مالىمەتىنشە، رەفەرەندۋمدى دايىنداۋ جانە وتكىزۋ كەزىندە قوعامدىق پىكىردى زەرتتەۋ «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى سايلاۋ تۋرالى» كونستيتۋسيالىق زاڭدا بەلگىلەنگەن تالاپتارعا سايكەس جۇرگىزىلۋى ءتيىس.
سايلاۋعا قاتىستى قوعامدىق پىكىردى زەرتتەۋ ناتيجەلەرىن جاريالاعان كەزدە ب ا ق پەن ونلاين-پلاتفورمالار ساۋالنامانى جۇرگىزگەن زاڭدى تۇلعانى، ونى تاپسىرىس بەرگەن جانە تولەگەن تۇلعالاردى، ساۋالناما وتكىزىلگەن ۋاقىتتى، اقپاراتتى جيناۋ ءادىسىن، سۇراقتىڭ ناقتى تۇجىرىمداماسىن، ساۋالناماعا قاتىسقاندار سانىن جانە ناتيجەلەردىڭ قاتەلىك كوەففيسيەنتىن كورسەتۋگە مىندەتتى.
ساۋالناما جۇرگىزۋ قۇقىعى
«ساۋالنامانى قازاقستان زاڭناماسىنا سايكەس تىركەلگەن، قوعامدىق پىكىردى زەرتتەۋدە كەمىندە بەس جىلدىق تاجىريبەسى بار زاڭدى تۇلعالار جۇرگىزۋگە قۇقىلى. ولار ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىن الدىن الا جازباشا حاباردار ەتۋى كەرەك جانە ءتيىستى قۇجاتتاردىڭ كوشىرمەلەرىن قوسا بەرۋى قاجەت»، - دەپ ءتۇسىندىردى باس پروكۋراتۋرا.
ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنا جولداناتىن حابارلامادا ساۋالناماعا قاتىساتىن جانە وسى سالادا جۇمىس تاجىريبەسى بار ماماندار تۋرالى، قوعامدىق پىكىردى زەرتتەۋ جۇرگىزىلەتىن وڭىرلەر تۋرالى، سونداي-اق قولدانىلاتىن تالداۋ ادىستەرى تۋرالى مالىمەتتەر كورسەتىلەدى.
قوعامدىق پىكىردى زەرتتەۋ ناتيجەلەرىن ب ا ق پەن ونلاين-پلاتفورمالاردا جاريالاۋ داۋىس بەرۋ كۇنى قارساڭىنداعى بەس كۇن ىشىندە جانە داۋىس بەرۋ كۇنىندە جۇرگىزۋگە بولمايدى.
سايلاۋ كۇنى داۋىس بەرۋ ورنىندا نەمەسە عيماراتىندا قوعامدىق پىكىردى زەرتتەۋ جۇرگىزۋگە تىيىم سالىنادى.
اكىمشىلىك جاۋاپكەرشىلىك
وسى تالاپتاردى بۇزعانى ءۇشىن اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق كودەكسىنىڭ 120-بابى («سايلاۋمەن بايلانىستى قوعامدىق پىكىردى زەرتتەۋ شارتتارىن بۇزۋ») بويىنشا اكىمشىلىك جاۋاپكەرشىلىك بەلگىلەنگەن.
«بۇگىنگى تاڭدا 4 بۇزۋشىلىق انىقتالدى، ونىڭ ىشىندە رەسپۋبليكالىق رەفەرەندۋممەن بايلانىستى زاڭسىز قوعامدىق پىكىردى زەرتتەۋدىڭ 3 فاكتىسى جانە ءتيىستى رەكۆيزيتتەرسىز وسىنداي ساۋالناما قورىتىندىلارىن جاريالاۋدىڭ 1 فاكتىسى بار. ەكى جاعدايدا ساۋالنامانى جەكە تۇلعالار، ال باسقا جاعدايدا ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىن الدىن الا حاباردار ەتپەگەن زاڭدى تۇلعا جۇرگىزگەن»، - دەپ حابارلادى باقىلاۋ ورگانى.
اتالعان فاكتىلەر بويىنشا ەكى ازامات پەن ءبىر زاڭدى تۇلعا ايىپپۇل تۇرىندە اكىمشىلىك جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلدى (جەكە تۇلعالارعا 15 اەك نەمەسە 64 875 تەڭگە، زاڭدى تۇلعالارعا 30 اەك نەمەسە 129 750 تەڭگە).
«سونداي-اق، ءبىر باسىلىمنىڭ مەنشىك يەسى زاڭدا كوزدەلگەن مىندەتتى رەكۆيزيتتەرسىز قوعامدىق پىكىردى زەرتتەۋ ناتيجەلەرىن جاريالاعانى ءۇشىن اكىمشىلىك جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلدى»، - دەپ تولىقتىردى باس پروكۋراتۋرا.
وسىعان بايلانىستى باس پروكۋراتۋرا ازاماتتاردى، قوعامدىق ۇيىمداردى جانە باق-تى رەسپۋبليكالىق رەفەرەندۋمدى دايىنداۋ جانە وتكىزۋ كەزىندە قولدانىستاعى زاڭنامانى قاتاڭ ساقتاۋعا شاقىرادى.
كونستيتۋسيا بويىنشا رەفەرەندۋم
11 اقپاندا كونستيتۋسيالىق كوميسسيا مۇشەلەرى پرەزيدەنت توقايەۆقا ەلدىڭ جاڭا كونستيتۋسياسىنىڭ جوباسى بويىنشا جۇمىس ناتيجەلەرىن ۇسىندى. كەيىننەن مەملەكەت باسشىسى كونستيتۋسيالىق رەفورما بويىنشا رەفەرەندۋم وتكىزۋ تۋرالى جارلىققا قول قويدى. جارلىققا سايكەس، قازاقستاندا كونستيتۋسيالىق رەفورما بويىنشا رەفەرەندۋم 15 ناۋرىزدا وتەدى. بۇل جەكسەنبى.