tengrinews.kz
- 23 ناۋ. 2026 09:00
- 24
ناۋرىز اۋعانستاندا تىيىم سالىندى: كوكتەم مەرەكەسىنەن ايىرىلعان ەلدىڭ تاريحىندا مۇنداي جاعداي بۇرىن دا بولعان
قازاقستان مەن ورتالىق ازيا ەلدەرىندە ناۋرىز تويلانىپ جاتقاندا، افگانيستاندا كوكتەمگى تەڭەلۋ كۇنى عاسىرلار بويى تويلانىپ كەلگەنىنە قاراماستان، ءقازىر تىنىش. بىرنەشە جىل بۇرىن 21 ناۋرىز رەسمي كۇندەر تىزىمىنەن الىنىپ تاستالىپ، كوكتەمنىڭ باستى مەرەكەسى قالىپتى جۇمىس كۇندەرىنە اينالدى. ەلدە مۋزىكاعا، اندەرگە جانە ايەلدەردىڭ قاتتى كۇلكىسىنە تىيىم سالىنعان، سوندىقتان ادامدار بۇرىنعىداي تابيعات اياسىنا شىعۋدى قويدى.
بۇل تۋرالى Infohub.kz اقپارات اگەنتتىگى حابارلايدى.
تاليبتەر بيلىگىنىڭ سالدارى
تاليبتەر بيلىككە كەلگەننەن كەيىن افگانيستاندا ناۋرىز رەسمي مەرەكە بولىپ سانالماي، ەلدىڭ جاريا ومىرىنەن ءىس جۇزىندە جوعالدى. 21 ناۋرىز مەملەكەتتىك كۇندەر تىزىمىنەن الىنىپ، مەرەكەگە بايلانىستى بۇقارالىق تويلار، مۋزىكا مەن تابيعاتقا شىعۋلار توقتاتىلدى.
دەگەنمەن، كوپتەگەن اۋعاندىقتار ناۋرىزدى جىلدىڭ ەڭ سۇيىكتى جانە جارقىن كۇندەرىنىڭ ءبىرى رەتىندە ەسكە الادى. ولار وتباسىمەن بىرگە تويلاپ، پيكنيك ۇيىمداستىرىپ، ءداستۇرلى تاعامدار دايىنداپ، جاڭا كيىمدەر كيىپ، ءبىر-بىرىن قۇتتىقتايتىن.
ەتنيكالىق توپتار ءۇشىن ماڭىزى
ناۋرىز، اسىرەسە، افگانيستان اۋماعىنداعى تاجىكتەر، وزبەكتەر جانە باسقا دا حالىقتار ءۇشىن ماڭىزدى بولدى. بۇرىن مەرەكەلەۋدىڭ باستى ورتالىقتارىنىڭ ءبىرى مازاري-شاريف قالاسى بولعان. مۇندا قاسيەتتى تۋدى كوتەرۋ ءراسىمى جانە كوپ كۇندىك حالىقتىق ويىن-ساۋىقتار وتەتىن.
ەل استاناسى كابۋل مەن باسقا قالالاردا دا وتباسىلىق داستارحان جايىپ، كەپتىرىلگەن جەمىستەردەن جاسالعان تاعامدار ازىرلەپ، جاڭا ءومىردىڭ باستالۋىن سەزىنۋ سياقتى داستۇرلەر بولعان.
قازىرگى جاعداي
الايدا، بۇگىندە مەرەكەنىڭ كەيبىر ەلەمەنتتەرى ساقتالعان جەرلەردە دە، كوپتەگەن تىيىمدار مەن اۋىر ەكونوميكالىق جاعدايعا بايلانىستى تويلاۋلار الدەقايدا تىنىش وتۋدە. بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمىنىڭ مالىمەتىنشە، حالىقتىڭ 75 پايىزى تۇراقتى تۇردە وزدەرىن قامتاماسىز ەتە المايدى.
تاريح قايتالاندى
ناۋرىزدىڭ افگانيستاندا تىيىمعا ۇشىراۋى ءبىرىنشى رەت ەمەس. 1990 جىلداردىڭ سوڭىندا تاليبتەردىڭ العاشقى بيلىگى كەزىندە دە ونى «يسلامدىق ەمەس» مەرەكە رەتىندە تىيىم سالعان بولاتىن. 2001 جىلى رەجيم قۇلاعاننان كەيىن ول قوعامدىق ومىرگە تەز ورالىپ، قايتادان كەڭىنەن اتالىپ ءوتتى.
مادەنيەتتىڭ بەرىكتىگى
اۋعانستان ازاماتتارىنىڭ ايتۋىنشا، بۇل مەرەكەنى تولىعىمەن جويۋ مۇمكىن ەمەس، سەبەبى ول جەرگىلىكتى حالىقتاردىڭ مادەنيەتى مەن ادامداردىڭ جادىنا تەرەڭ ءسىڭىپ قالعان.
ماتەريالدا ورتالىق ازيادا دا وسىنداي جاعدايدىڭ بولعانى ەسكە سالىندى. كەڭەس وداعى كەزىندە ناۋرىزعا تىيىم سالىنعانىمەن، اقىرى قايتا ورالدى.
-
يران اسكەريلەرى كاتارداعى زاۋىتتارعا شابۋىل جاساۋ كەزىندە امەريكاندىق "پاتريوت" اۋە قورعانىس جۇيەلەرىن اينالىپ وتەتىن زىمىرانداردى قولداندى. بۇل تۋرالى Financial Times باسىلىمى حابارلادى.
-
Nowruz، once a vibrant spring celebration in Afghanistan، has been officially removed from public life. Discover the history of bans and its resilience.