InfoHub Logo

استانا مەن الماتى قالالارىندا تۇراتىن قازاقستاندىقتار سوڭعى ۋاقىتتا كوممۋنالدىق قىزمەتتەرگە تولەنەتىن شوتتاردىڭ كۇرت وسكەنىنە شاعىمدانۋدا. الەۋمەتتىك جەلىلەردە بۇل ماسەلە قىزۋ تالقىلانىپ، تۇرعىندار وزدەرىنىڭ تولەم قۇجاتتارىن جاريالاپ جاتىر. جاعدايعا قاتىستى تابيعي مونوپوليالاردى رەتتەۋ كوميتەتى (تمرك) رەسمي تۇسىنىكتەمە بەردى.

تۇرعىنداردىڭ ايتۋىنشا، جىل باسىنداعى ءبىرىڭعاي ەسەپتەۋ ورتالىعىنىڭ شوتتارىندا جىلىتۋعا ارنالعان تولەمدەر الدىڭعى ايلارمەن سالىستىرعاندا ءبىر جارىم-ەكى ەسەگە ارتقان. بۇل تۋرالى رەداكسياعا دا حابارلامالار كەلىپ تۇسكەن.

تۇرعىنداردىڭ شاعىمدارى

مىسالى، استاناداعى كەيبىر تۇرعىن ءۇي كەشەندەرىندە پاتەرلەردىڭ ءبىر بولىگى جالپى ءۇيدىڭ ەسەپتەگىشى بويىنشا، ال ەكىنشى بولىگى شارشى مەترىنە 195 تەڭگە ەسەبىمەن نورماتيۆ بويىنشا تولەگەنى تۋرالى اقپارات تارادى. بۇل جاعداي تۇرعىندار اراسىندا تۇسىنىسپەۋشىلىك تۋدىردى.

كوميتەتتىڭ جاۋابى

تابيعي مونوپوليالاردى رەتتەۋ كوميتەتىنىڭ باسپا ءسوز قىزمەتى مالىمدەگەندەي، قازىرگى ۋاقىتتا ەلەكترمەن جابدىقتاۋ، جىلۋمەن جابدىقتاۋ، سۋمەن جابدىقتاۋ جانە سۋ بۇرۋ سياقتى رەتتەلەتىن كوممۋنالدىق قىزمەتتەرگە تاريفتەردى كوتەرۋگە موراتوريي جاريالانعان. وسى كەزەڭدە تاريفتەردى قايتا قاراۋ نەمەسە كوتەرۋ جۇرگىزىلگەن جوق.

كوميتەت وكىلدەرىنىڭ ايتۋىنشا، جەلتوقسان 2025 جىل مەن قاڭتار 2026 جىلعا ارنالعان جىلۋ اقىسى جالپى ءۇي ەسەپتەگىشتەرىنىڭ ناقتى كورسەتكىشتەرى بويىنشا ەسەپتەلگەن. بۇل سومالار پاتەر اۋدانىنا پروپورسيونالدى تۇردە بولىنگەن. قاڭتار ايىنداعى شوتتاردىڭ ءوسۋى جىلىتۋ ماۋسىمىندا جىلۋ ەنەرگياسىن تۇتىنۋدىڭ ارتقانىمەن بايلانىستى.

استانادا جەلتوقسان ايىندا ورتاشا تەمپەراتۋرا -8°C بولسا، قاڭتاردا ول -14،3°C دەيىن تومەندەگەن. بۇل جىلۋ ەنەرگياسىن تۇتىنۋدىڭ ارتۋىنا جانە تولەم قۇجاتتارىنداعى سايكەس كورسەتكىشتەرگە اكەلگەن.

ققس-تىڭ اسەرى

سونىمەن قاتار، كوميتەت وكىلدەرى رەتتەلەتىن كوممۋنالدىق قىزمەتتەرگە ارنالعان تاريفتەردىڭ ققس-سىز بەكىتىلەتىنىن اتاپ ءوتتى. قىزمەتتەردى ناقتى كورسەتۋ كەزىندە ققس سالىق زاڭناماسىنىڭ تالاپتارىنا سايكەس تولەم قۇجاتتارىنا قوسىلادى. بۇل تولەم سوماسىنىڭ وسۋىنە اكەلەدى. ورتا ەسەپپەن، بۇل كورسەتكىشتەردىڭ 3-4%-عا ارتۋىنا اسەر ەتەدى، بۇل ءتاريفتىڭ ءوسۋى بولىپ سانالمايدى.

مىسالى، 500 تەڭگەلىك قىزمەتكە 12% ققس قوسىلسا، سالىق 60 تەڭگە بولادى دا، جالپى سوما 560 تەڭگەگە جەتەدى. ەگەر ققس مولشەرلەمەسى 16% بولسا، سالىق 80 تەڭگە، جالپى سوما 580 تەڭگە بولادى. ياعني، تولەمنىڭ ناقتى ءوسۋى 20 تەڭگە نەمەسە بۇرىنعى سومانىڭ شامامەن 3،6%-ى.

تولەم شوتتارىندا تەك رەتتەلەتىن كوممۋنالدىق قىزمەتتەر عانا ەمەس، سونىمەن قاتار باسەكەلەس ورتادا كورسەتىلەتىن قىزمەتتەر دە قامتىلۋى مۇمكىن. ولارعا تەلەكوممۋنيكاسيالىق قىزمەتتەر، ليفت شارۋاشىلىعىن پايدالانۋ، جالپى مۇلىكتى كۇتىپ ۇستاۋ جانە باسقا دا قوسالقى قىزمەتتەر كىرەدى. وسىعان بايلانىستى، شوتتاعى جالپى سومانىڭ ءوسۋى تەك كوممۋنالدىق رەسۋرستاردى تۇتىنۋ كولەمى مەن سالىقتىق قۇرامداس بولىككە عانا ەمەس، سونداي-اق اتالعان قوسالقى قىزمەتتەر بويىنشا تولەمدەردىڭ وزگەرۋىنە دە بايلانىستى بولۋى مۇمكىن.

شاعىمدار بويىنشا

كوميتەت شاعىمداردىڭ جەكە سيپاتتا ەكەنىن جانە ناقتى تۇرعىن ۇيلەرگە قاتىستى ەسەپتەۋلەردىڭ ەرەكشەلىكتەرىمەن (تۇتىنۋ كولەمى، ءبولۋ دۇرىستىعى، كورسەتكىشتەردى تىركەۋ مەرزىمى، قايتا ەسەپتەۋلەردىڭ بولۋى، ۋاقتىلى تولەنبەۋى جانە ت.ب.) بايلانىستى ەكەنىن اتاپ ءوتتى. تۇرعىندارعا تولىق تۇسىنىكتەمە الۋ جانە ەسەپتەۋلەردى تەكسەرۋ ءۇشىن قىزمەت كورسەتۋشىگە – ەسەپتەۋدى جۇزەگە اسىراتىن تابيعي مونوپوليا سۋبەكتىسىنە تىكەلەي جۇگىنۋ ۇسىنىلادى.

ەگەر ماسەلە شەشىلمەسە نەمەسە تۇتىنۋشى الىنعان جاۋاپقا قاناعاتتانباسا، ول ءوز وڭىرىندەگى كوميتەتتىڭ اۋماقتىق دەپارتامەنتىنە شاعىمدانا الادى نەمەسە «e-Otinish» ازاماتتاردىڭ وتىنىشتەرىن قابىلداۋ جانە وڭدەۋ ءبىرىڭعاي پلاتفورماسى ارقىلى ءوتىنىش بەرە الادى. نەگىزدەرى بولعان جاعدايدا، زاڭناما اياسىندا قىزمەت كورسەتۋشىگە جوسپاردان تىس تەكسەرۋ جۇرگىزىلۋى مۇمكىن.

الەۋمەتتىك جاعىنان وسال توپتاعى ازاماتتار ءۇشىن تۇرعىن ءۇي كومەگى تەتىگى قاراستىرىلعان. ەگەر كوممۋنالدىق قىزمەتتەرگە ارنالعان شىعىندار وتباسىنىڭ جيىنتىق تابىسىنىڭ بەلگىلەنگەن ۇلەسىنەن اسسا، اتاۋلى قولداۋ كورسەتىلەدى.

بۇل تۋرالى Infohub.kz اقپارات اگەنتتىگى حابارلايدى.