ۆلاديسلاۆ ۆودنيەۆ_
قازاقستان پلانەتا ءۇشىن ءبىر ساعاتقا قاراڭعىلىققا باتادى
28 ناۋرىزدا قازاقستان تاعى دا جاھاندىق ەكولوگيالىق قوزعالىس – «جەر ساعاتى» اكسياسىنىڭ ءبىر بولىگى بولادى. جەرگىلىكتى ۋاقىت بويىنشا ساعات 20:30-دا ەلىمىزدىڭ بارلىق ۇيلەرىندە، كەڭسەلەرىندە جانە كوشەلەرىندە ءبىر ساعاتقا جارىق سوندىرىلەدى.
بۇل شارانىڭ ءمانى – تەك قاراڭعىلىق ەمەس، ونىڭ ارتىندا تۇرعان ماڭىزدى يدەيا. ءبىر قاراپايىم ارەكەت – شامدى ءوشىرۋ – الەمدىك ماقساتتىڭ ءبىر بولشەگىنە اينالادى.
بۇل تۋرالى Infohub.kz اقپارات اگەنتتىگى حابارلايدى.
«جەر ساعاتىنىڭ» تاريحى
«جەر ساعاتى» اكسياسى 2007 جىلى اۆستراليانىڭ سيدنەي قالاسىنان باستالدى. سول جىلى ەكى ميلليوننان استام ادام كليماتتىڭ وزگەرۋىنە نازار اۋدارۋ ءۇشىن ءبىر مەزگىلدە جارىقتى ءوشىردى. بۇل باستامانى دۇنيەجۇزىلىك جابايى تابيعات قورى (WWF) ۇيىمداستىردى. كەيىننەن بۇل اكسيا بۇكىل الەمگە تارالىپ، بۇگىندە 190-نان استام ەل قاتىسادى. بۇل ءبىر ساعاتتا ەيفەل مۇناراسىنان كوليزەيگە دەيىنگى الەمگە تانىمال عيماراتتاردىڭ جارىعى وشەدى. بۇل تەك سيمۆولدىق ارەكەت ەمەس، ادامداردىڭ ارەكەت ەتۋگە دايىن ەكەندىگىنىڭ بەلگىسى.
قازاقستاننىڭ قاتىسۋى
قازاقستان ءۇشىن بۇل اكسيا داستۇرگە اينالعان. بيىل ەل «جەر ساعاتىنا» 17ء-شى رەت قاتىسادى. العاش رەت 2009 جىلى ەرىكتىلەر مەن ەكولوگيالىق ۇيىمداردىڭ قولداۋىمەن باستالعان بۇل باستاما جىلدار وتە كەڭەيىپ كەلەدى. ەگەر بۇرىن نەگىزىنەن مەملەكەتتىك مەكەمەلەر مەن ءىرى كومپانيالار قاتىسسا، ءقازىر مەكتەپتەر، ۋنيۆەرسيتەتتەر، جاستار قاۋىمداستىقتارى، بالالار مەن جاسوسپىرىمدەر بەلسەندى تۇردە قوسىلۋدا. بۇل – ەكولوگيانىڭ كۇندەلىكتى ويلاۋدىڭ ءبىر بولىگىنە اينالىپ كەلە جاتقانىن كورسەتەدى.
جارىق سونگەندە، سانا ويانادى
«جەر ساعاتى» اكسياسى ءبىر كەشتىك ەلەكتر ەنەرگياسىن ۇنەمدەۋ تۋرالى ەمەس، ادامداردىڭ نازارىن اۋدارۋ تۋرالى. بۇل – ءبىر ساتكە توقتاپ، وزىمىزدەن: «مەنىڭ كۇندەلىكتى ادەتتەرىم قورشاعان ورتاعا قالاي اسەر ەتەدى؟» دەپ سۇراۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن ۋاقىت. WWF ورتالىق ازيا ديرەكتورى ەكاتەرينا ناكاشيدزە ايتقانداي، اكسيا سيمۆولدىق ءمان-جايدان اسىپ، «تابيعات پەن كليمات الدىنداعى جاۋاپكەرشىلىكتى سەزىنۋگە» جول اشادى. قازاقستان بۇل تۇرعىدا ورتالىق ازيادا ەرەكشە ءرول اتقارادى.
قازاقستانداعى شارالار
جىل سايىن اكسيا كەزىندە ەلدەگى ءبىرقاتار تانىمال نىسانداردىڭ جارىعى وشىرىلەدى. ولاردىڭ قاتارىندا: «اق-وردا» رەزيدەنسياسى، «بايتەرەك» مونۋمەنتى، «استانا وپەرا»، نازاربايەۆ ۋنيۆەرسيتەتى، «قازاقستان» قوناق ءۇيى، ءال-فارابي اتىنداعى قازۇۋ بار. بۇل – ەكولوگيا ماسەلەسىنىڭ مەملەكەتتىك جانە قوعامدىق دەڭگەيدە ماڭىزدى ەكەنىن كورسەتۋ.
نەگە بۇل ماڭىزدى؟
كليماتتىڭ وزگەرۋىنەن باستاپ اۋانىڭ لاستانۋىنا دەيىنگى ەكولوگيالىق ماسەلەلەر ءبىزدىڭ ومىرىمىزگە تىكەلەي اسەر ەتەدى. «جەر ساعاتى» بۇل ماسەلەلەردى ەسكە سالادى: شەشىمدەر تەك مەملەكەتتەر دەڭگەيىندە قابىلدانبايدى، كوپ نارسە ءاربىر ادامنىڭ كۇندەلىكتى ىس-ارەكەتىنە بايلانىستى. وزگەرىستەر قاراپايىم قادامداردان باستالادى.
قالاي قاتىسۋعا بولادى؟
28 ناۋرىزدا ساعات 20:30-دا ءبىر ساعاتقا جارىق پەن ەلەكتر قۇرىلعىلارىن ءوشىرىڭىز. بۇل ۋاقىتتى باسقاشا وتكىزۋگە بولادى: شام جارىعىندا كەشكى اس ءىشۋ، سەرۋەندەۋ، جاقىندارىڭىزبەن گادجەتسىز سويلەسۋ نەمەسە جاي عانا تىنىشتىقتا وتىرۋ.
اكسيادان دا ارتىق
قازاقستان ەكولوگيالىق ۇيىمدارى قاۋىمداستىعىنىڭ اتقارۋشى ديرەكتورى ءىلياس سۋحونوسەنكونىڭ ايتۋىنشا، «جەر ساعاتى» جىلدار وتە كەلە ءبىر رەتتىك باستامادان تۇراقتى قوزعالىسقا اينالعان. ناعىز وزگەرىستەر ءبىر ساعاتقا جارىقتى وشىرگەندە ەمەس، ادامداردىڭ اينالاسىنداعى الەمگە دەگەن كوزقاراسى وزگەرگەندە بولادى. كەيدە ماڭىزدى نارسەنى كورۋ ءۇشىن جارىقتى ۋاقىتشا ءوشىرۋ جەتكىلىكتى.
-
ەۆگەنيي زاگوركو، كوتورىي بولەە دۆۋح دنەي نە ۆىحوديل نا سۆياز، وبنارۋجەن ۆ ودنوي يز بولنيس گونكونگا. ەگو سوستويانيە نەيزۆەستنو.
-
يزۆەستنىي كازاحستانسكيي بلوگەر ەربولات جانابيلوۆ ي ەگو سەميا وتپرازدنوۆالي ۆاجنىي سەمەينىي وبرياد – "كىركىنان شىگارۋ" دليا سۆوەي مالەنكوي پلەمياننيسى.
