InfoHub Logo

قازاقستاندا زەينەتاقى جيناقتارىن الۋدىڭ جەتكىلىكتىلىك شەگىن ەسەپتەۋ ادىستەمەسى وزگەرۋى ىقتيمال. قازىرگى قولدانىستاعى ءادىس ورنىنا جاڭا فورمۋلا ۇسىنىلماق. بۇل تۋرالى تولىعىراق Tengrinews.kz ءتىلشىسىنىڭ ماتەريالىندا.

قازىرگى ۋاقىتتا جەتكىلىكتىلىك شەگىنىڭ ەڭ تومەنگى مولشەرى ەڭ تومەنگى جالاقى، ەڭ تومەنگى زەينەتاقى، بازالىق تولەم، ءومىر ءسۇرۋ مينيمۋمى جانە باسقا دا اعىمداعى كورسەتكىشتەردى ەسكەرە وتىرىپ ەسەپتەلەدى. ەندى بۇل ءادىستىڭ ورنىنا اكتۋارلىق تاسىلگە كوشۋ ۇسىنىلىپ وتىر. بۇل ادامنىڭ جاسىن، كۇتىلەتىن تولەمدەردى، تابىستىلىقتى جانە دەموگرافيالىق دەرەكتەردى ەسەپكە الۋدى بىلدىرەدى.

Tengrinews.kz رەسمي ساۋال جولداپ، ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگىنەن الداعى وزگەرىستەر تۋرالى اقپارات الدى. مينيسترلىك كەيبىر سۇراقتاردى ءبىرىڭعاي جيناقتاۋشى زەينەتاقى قورىنا (بجزق) جولداعان. جاقىندا رەداكسياعا ولاردىڭ بىرلەسكەن جاۋابى كەلدى.

جاۋاپقا سايكەس، قازىرگى ۋاقىتتا باعامداۋشى زەينەتاقى تولەمدەرىن ءبىرجولعى الۋعا ارنالعان ەرەجەلەردى وزگەرتۋ تۋرالى ۇكىمەت قاۋلىسىنىڭ جوباسى قاراۋدا جاتىر. قۇجات جەتكىلىكتىلىك شەگىنىڭ ادىستەمەسىن قايتا قاراۋدى كوزدەيدى.

«وزگەرىستەردىڭ ءمانى – ادامدا بولاشاق زەينەتاقى ءۇشىن قالۋى ءتيىس جيناقتاردىڭ ەڭ تومەنگى سوماسىنا قويىلاتىن تالاپتاردى ارتتىرۋ. ەگەر قازىرگى ۋاقىتتا شەكتى ەسەپتەۋ كەزىندە ەڭ تومەنگى جالاقى، ەڭ تومەنگى زەينەتاقى، بازالىق زەينەتاقى تولەمى، ءومىر ءسۇرۋ مينيمۋمى جانە باسقا دا اعىمداعى الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق كورسەتكىشتەر ەسكەرىلسە، جاڭا مودەلدە اكتۋارلىق تاسىلگە كوشۋ ۇسىنىلادى»، - دەلىنگەن جاۋاپتا.

قاراپايىم تىلمەن ايتقاندا، شەك جاڭا فورمۋلا بويىنشا ەسەپتەلەتىن بولادى: ادامنىڭ جاسى، بولاشاق تولەمدەردىڭ كۇتىلەتىن مولشەرى، دەموگرافيالىق دەرەكتەر، تابىستىلىق جانە يندەكستەۋ ەسكەرىلەدى. قاراجاتتى الۋ تۋرالى ماسەلە قارالعان كەزدە، شوتتا بولاشاق زەينەتاقى تولەمدەرىنە جەتكىلىكتى سوما قالاتىنى باعالانادى.

الايدا، جاۋاپتا مۇمكىن بولاتىن قايتا قاراۋدىڭ ناقتى پارامەترلەرى كەلتىرىلمەگەن. مينيسترلىك پەن بجزق جاڭا شەكتەر قاشان قابىلداناتىنىن، ولاردىڭ قالاي وسەتىنىن جانە رەفورما بويىنشا تۇپكىلىكتى شەشىمدەردى قاشان كۇتۋگە بولاتىنىن ناقتىلاماعان.

قازاقستاندىقتار زەينەتاقىلارىن نەگە جۇمسادى

بجزق سونداي-اق، بۇعان دەيىن الىنعان زەينەتاقى جيناقتارى تۋرالى اقپارات بەردى. 2026 جىلعى 1 ساۋىردەگى جاعداي بويىنشا قور ءبىرىڭعاي زەينەتاقى تولەمدەرىنە 4 384 032 ءوتىنىشتى ورىنداعان.

ونىڭ ىشىندە 3 293 834 ءوتىنىش تۇرعىن ءۇي جاعدايىن جاقسارتۋعا باعىتتالعان – بۇل سوما شامامەن 4 تريلليون 700 ميلليارد تەڭگەنى قۇرادى. تاعى 1 090 198 ءوتىنىش شامامەن 985،3 ميلليارد تەڭگە سوماسىنا ەمدەۋگە جۇمسالعان.

جالپى قازاقستاندىقتار شامامەن 5 تريلليون 680 ميلليارد تەڭگە العان.

سوڭعى بىرنەشە جىلدىڭ ىشىندە تۇرعىن ءۇي جاعدايىن جاقسارتۋعا باعىتتالعان وتىنىشتەردىڭ ەڭ ۇلكەن كولەمى 2021 جىلى تىركەلگەن – سول جىلى 2 468 085 ءوتىنىش ورىندالعان. ەڭ از ءوتىنىش 2023 جىلى – 108 504 بولدى. 2026 جىلدىڭ العاشقى ءۇش ايىندا 105 189 ءوتىنىش بويىنشا 824،36 ميلليارد تەڭگە سوماسىنا تولەم جۇرگىزىلگەن.

ەمدەۋگە جۇمسالعان اقشانىڭ ەڭ كوپ مولشەرى 2025 جىلى الىنعان – سول جىلى 450 656 ءوتىنىش بويىنشا 391،733 ميلليارد تەڭگە سوماسىنا ءوتىنىش بەرىلگەن. ەمدەۋگە ەڭ از اقشا 2023 جىلى الىنعان – 75 891 ءوتىنىش بويىنشا «بار بولعانى» 100،386 ميلليارد تەڭگە.

كىمدەر جيناقتارىن ءجيى الدى

زەينەتاقى جيناقتارىن ەڭ ءجيى 40-59 جاس ارالىعىنداعى قازاقستاندىقتار العان – بارلىعى 590 685 ادام. ودان كەيىن 20-39 جاس توبى – 488 473 ادام. تاعى 204 492 ءوتىنىش بەرۋشى 60 جاستان اسقاندار بولدى.

ءماتىن كونتەكستى

زەينەتاقى جيناقتارىن مەرزىمىنەن بۇرىن الۋدىڭ جەتكىلىكتىلىك شەگىن قايتا قاراۋ مۇمكىندىگى تۋرالى ەڭبەك جانە الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگى بۇعان دەيىن دە ايتقان بولاتىن. اتاپ ايتقاندا، مينيستر اسقاربەك ەرتايەۆ سوڭعى 5 جىلدا قازاقستاندىقتاردىڭ 5 تريلليون تەڭگەگە جۋىق زەينەتاقى العانىن مالىمدەگەن. ونىڭ ايتۋىنشا، 1 تريلليون تەڭگەگە جۋىعىن 20-35 جاس ارالىعىنداعى جاستار العان.

مينيسترلىك بۇل ءۇردىستىڭ تاسىلدەردى قايتا قاراۋدى تالاپ ەتەتىنىن اتاپ ءوتتى. ەرتايەۆ تۇسىندىرگەندەي، بۇگىندە زەينەتاقى جيناقتارى نەسيەلەردى وتەۋگە جانە ەمدەۋگە ءجيى قولدانىلادى، الايدا مەملەكەت بۇل اقشانىڭ ەڭ الدىمەن بولاشاق زەينەتاقى ءۇشىن «جۇمىس ىستەۋى» كەرەكتىگىن العا تارتادى.

مينيستر سونداي-اق، تاعى ءبىر ماسەلەگە توقتالدى: جۇمىس ىستەيتىن 9،7 ميلليون قازاقستاندىقتىڭ شامامەن 2،9 ميلليونى زەينەتاقى اۋدارىمدارىن جۇرگىزبەيدى. ونىڭ ايتۋىنشا، بولاشاقتا مۇنداي ادامدار نەگىزىنەن تەك ەڭ تومەنگى بازالىق زەينەتاقىعا عانا ءۇمىت ارتا الادى، بۇل جۇيە ءۇشىن قوسىمشا تاۋەكەلدەر تۋدىرادى.

[ەش جەردە جۇمىس ىستەمەگەن قازاقستاندىقتار قانداي زەينەتاقى الادى](https://tengrinews.kz/kazakhstan_news/kakuyu-pensiyu-budut-poluchat-kazahstantsyi-kotoryie-nigde-593530/)**

ماسەلەنى شەشۋ جولدارى رەتىندە جەتكىلىكتىلىك شەگى جىل سايىن ءوسىپ وتىراتىن ءبىرىڭعاي فورمۋلا ۇسىنىلدى، بۇل ازاماتتاردى كوبىرەك زەينەتاقى جيناۋعا ىنتالاندىرۋى ءتيىس.

كەيىنىرەك، ەڭبەك جانە الەۋمەتتىك قورعاۋ ۆيسە-مينيسترى ۆيكتوريا شەگاي سول كەزدە ەسەپتەۋ ادىستەمەسىن وزگەرتۋ تۋرالى تۇپكىلىكتى شەشىم قابىلدانباعانىن ناقتىلادى. ونىڭ ايتۋىنشا، جەتكىلىكتىلىك شەگىن قايتا قاراۋ تاسىلدەرى تەك تالقىلانىپ جاتقان.

سونىمەن قاتار، ۆيسە-مينيستر 2026 جىلى جەتكىلىكتىلىك شەگىنىڭ وسكەنىن ايتتى، سوندىقتان بيىلعى جىلى جاڭا ءوسىم كۇتۋدىڭ قاجەتى جوق. ول سونداي-اق، الەۋمەتتىك كودەكسكە سايكەس، جاڭا شەكتەر جاڭا جىل باستالعانعا دەيىن كەم دەگەندە ءبىر اي بۇرىن بجزق سايتىندا جاريالاناتىنىن ەسكە سالدى.

قازىرگى شەكتەر قانداي

2025 جىلدىڭ جەلتوقسانىندا بجزق 2026 جىلعا ارنالعان جەتكىلىكتىلىك شەگىن جاريالادى. 20 جاستاعى قازاقستاندىقتار ءۇشىن بۇل كورسەتكىش 3،72 ميلليون تەڭگەگە، 30 جاستاعىلار ءۇشىن – 5،12 ميلليون تەڭگەگە، 40 جاستاعىلار ءۇشىن – 6،72 ميلليون تەڭگەگە جەتتى.

ورتاشا ەسەپپەن شەكتەر 10 پايىزعا جۋىق ءوسىپ، جاسىنا قاراي 3،72-دەن 10،7 ميلليون تەڭگەگە دەيىن جەتتى.