Photo: Ayazhan (https://www.pexels.com/@ayazhan-3173683) / Pexels
قازاقستاندىقتار اقىلى جاعاجايلاردا دا تەگىن شومىلا الادى: زاڭ نە دەيدى؟
جازعى دەمالىس ماۋسىمى باستالعاندا، ەل ىشىندەگى سۋ قويمالارىنا ەركىن كىرۋ قۇقىعى تۋرالى الەۋمەتتىك جەلىلەردە ءجيى ايتىلا باستايدى. ەگەر جاعاجاي قورشالعان، كۇزەتىلەتىن نەمەسە جەكەمەنشىك يەلىگىندە بولسا دا، زاڭ دەمالۋشىلاردىڭ جاعىندا. وسى قۇقىقتىق نورمالار قالاي جۇمىس ىستەيتىنىن جانە ءسىزدى سۋعا كىرگىزبەي قويعان جاعدايدا نە ىستەۋ كەرەكتىگىن Infohub.kz سايتى انىقتاپ كوردى.
بۇل تۋرالى Infohub.kz اقپارات اگەنتتىگى حابارلايدى.
زاڭ نە دەيدى؟
بۇعان دەيىن اقمولا وبلىسىنىڭ بلوگەرى باقتيار باششجانوۆ بۋرابايداعى اقىلى جاعاجايلارعا رەيد جۇرگىزىپ، سۋعا قولجەتىمدىلىك تۋرالى زاڭدىلىقتى تۇسىندىرگەن بولاتىن. ول ق ر كونستيتۋسياسىنىڭ 6-بابىنا، سۋ كودەكسىنىڭ 16 جانە 65-باپتارىنا، سونداي-اق جالپى سۋ پايدالانۋ ەرەجەلەرىنە سىلتەمە جاسادى.
«جاعاجاي جەكەمەنشىكتە نەمەسە جالعا الىنعان بولسا دا، سۋعا دەيىنگى 20 مەترلىك جاعالاۋ جولاعىنا كىرۋ ەركىن بولۋى ءتيىس»، – دەپ ءتۇسىندىردى باششجانوۆ.
وسى نورمالارعا سايكەس، قازاقستانداعى بارلىق سۋ ايدىندارى جالپى پايدالانۋعا ارنالعان نىساندار بولىپ سانالادى. ەشقانداي قورشاۋلار، كۇزەت نەمەسە رۇقسات جۇيەلەرى سۋعا شومىلۋ، دەمالۋ نەمەسە بالىق اۋلاۋ ءۇشىن قولجەتىمدىلىكتى شەكتەي المايدى.
نە ءۇشىن اقى تولەۋگە بولادى، نە ءۇشىن بولمايدى؟
زاڭ جاعاجاي يەسىنىڭ نە ءۇشىن اقى الۋعا قۇقىلى ەكەنىن، ال نە ءۇشىن الماۋ كەرەكتىگىن ناقتى كورسەتەدى. تەك قوسىمشا قىزمەتتەر مەن ينفراقۇرىلىم ءۇشىن عانا اقى الۋعا رۇقسات ەتىلەدى. ولارعا جاي عانا دەمالۋعا ارنالعان ورىنداردى، قولشاتىرلاردى جانە بەسىكتەردى جالعا بەرۋ جاتادى. ال سۋعا دەيىنگى جولدىڭ ءوزى كەز كەلگەن جاعدايدا تەگىن بولۋى كەرەك.
سۋعا كىرۋگە تولىق تىيىم سالۋ – بۇل جاي عانا بۇزۋشىلىق ەمەس، اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق بولىپ تابىلادى. ق ر اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق كودەكسىنىڭ 364-بابىنا سايكەس، زاڭ بۇزۋشىلارعا، اسىرەسە زاڭدى تۇلعالارعا 42 اەك-كە دەيىن ايىپپۇل سالىنۋى مۇمكىن. 2026 جىلى اەك مولشەرى 4 325 تەڭگە بولسا، ەڭ جوعارى ايىپپۇل 181 650 تەڭگەگە جەتەدى.
قايدا شاعىمدانۋعا بولادى؟
ەگەر ءسىزدىڭ سۋ قويماسىنا كىرۋىڭىز زاڭسىز شەكتەلسە، باششجانوۆ بىردەن بىرنەشە ينستانسياعا حابارلاسۋعا كەڭەس بەرەدى: اكىمدىك، پروكۋراتۋرا، پوليسيا، ەكولوگيالىق ينسپەكسيا، تۇتىنۋشىلار قۇقىعىن قورعاۋ كوميتەتى نەمەسە ەكولوگيا مينيسترلىگى.
دەمالىس بازالارىنىڭ يەلەرى قارسى
بۇل ەسكەرتۋدى ءبارى بىردەي جىلى قابىلداعان جوق. دەمالىس ايماقتارىنىڭ يەلەرى بۇل ماسەلەنىڭ ەكونوميكالىق جاعىن العا تارتىپ، پىكىر بىلدىرۋدە.
«مەن دەمالىس بازاسى ءۇشىن اقشا تولەيمىن، ءتىپتى ارتىق تولەيمىن، ءوزىمنىڭ تازا ءارى بوس جاعاجايىم بولسىن دەپ. ال ەندى بىرەۋلەر شاتىرلارىمەن كەلىپ، تەگىن پايدالانا ما؟ جاعاجايدى جاقسى جاعدايدا ۇستاۋ جۇمىسى اقىسىز بولماۋى كەرەك»، – دەپ جازدى الاكولدەگى دەمالىس بازاسىنىڭ يەلەرىنىڭ ءبىرى.
باسقا پايدالانۋشىلار بۇل ۇستانىمدى قولداپ، جاعاجايلاردىڭ تازالىعى مەن ءتارتىبىن قامتاماسىز ەتەتىن وسى دەمالىس بازالارى ەكەنىن ايتادى.
باششجانوۆتىڭ ءوزى سۋعا ەركىن قولجەتىمدىلىكتىڭ دەمالۋشىلاردىڭ جاعاجايدى تازا ۇستاۋ مىندەتىن جويمايتىنىن اتاپ ءوتتى. بۇل پىكىر جەكە تالقىلاۋ تۋدىردى – كوپتەگەن پىكىر بىلدىرۋشىلەر ەركىن كەلۋشىلەر قالدىراتىن قوقىستىڭ اقىلى جاعاجاي يەلەرىنىڭ باستى دالەلى بولاتىنىن ايتادى.
-
الاياقتار WhatsApp ارقىلى جالعان سوت حابارلامالارىن تاراتىپ، ازاماتتاردى الداۋعا تىرىسۋدا. بۇل تۋرالى ماماندار ەسكەرتىپ، الداۋدىڭ بەلگىلەرىن جانە ودان قالاي قورعانۋ كەرەكتىگىن ايتىپ بەردى.
-
Understand your rights regarding free access to water bodies in Kazakhstan، even on paid beaches، and what to do if access is denied.
