tengrinews.kz
- 02 مام. 2026 09:00
- 16
توپ-3 جاعداي: قان توبىڭىز قالاي وزگەرۋى مۇمكىن؟
الەۋمەتتىك جەلىدە كەيبىر قازاقستاندىقتاردىڭ قان ءاناليزىنىڭ ناتيجەلەرىندەگى كەنەتتەن بولاتىن وزگەرىستەر تۋرالى پىكىرلەرى قىزۋ تالقىلانىپ جاتىر. ادامدار ونداعان جىلدار بويى بىردەي قان توبىن كورسەتىپ كەلگەنىمەن، كەيىننەن ول باسقاشا بولىپ شىققان جاعدايلاردى بايانداۋدا. وسىعان بايلانىستى، TengriHealth ءتىلشىسى بۇل بيولوگيالىق سيپاتتامانىڭ شىنىمەن وزگەرۋى مۇمكىن بە جانە ونىڭ سەبەپتەرى قانداي ەكەنىن انىقتاۋعا تىرىستى.
بۇل تۋرالى Infohub.kz اقپارات اگەنتتىگى حابارلايدى.
نە بولدى؟
جەلى قولدانۋشىلارىنىڭ ءبىرى ءوزىنىڭ تۋعاننان بەرى 3ء-شى تەرىس قان توبى بولعانىن ايتتى. بۇل بالالار ەمحاناسىنداعى جازبالار مەن دونورلىق ناتيجەلەرمەن راستالعان. الايدا، ەكى جىل بۇرىن وپەراسيا الدىندا تالداۋ ناتيجەسى كۇتپەگەن جەردەن 4ء-شى تەرىس بولىپ وزگەرگەن.
«مەن قايتا تاپسىرۋعا باردىم – تاعى دا 4ء-شى تەرىس. ءبىر جىلدان كەيىن تاعى ءبىر وپەراسيا – ناتيجەسى سول كۇيىندە قالدى»، - دەپ اتاپ ءوتتى ەر ادام.
ونىڭ ايتۋىنشا، جاقىندا زەرتحانادا تاعى ءبىر تالداۋ تاپسىرىپ، ناتيجەسى 4ء-شى تەرىس قان توبىن راستاعان.
باسقا دا قولدانۋشىلار كوممەنتارييلەردە وسىنداي وقيعالارمەن بولىسكەن.
قان توبى نەگە وزگەرۋى مۇمكىن؟
ترانسفۋزيولوگ دارىگەر مەرۋەرت جادىگەر تۇسىندىرگەندەي، قان توبى مەن رەزۋس-فاكتور ءومىر بويى وزگەرمەيدى.
ساراپشى تۋرالى: مەرۋەرت جادىگەر – قان قۇيۋ عىلىمي-وندىرىستىك ورتالىعىنىڭ يممۋنوگەماتولوگيالىق زەرتتەۋلەر جانە قاننىڭ بيوحيميالىق زەرتتەۋلەرى ءبولىمىنىڭ دارىگەر-ترانسفۋزيولوگى.
«بۇل دەرەكتەر ادام اتا-اناسىنان الاتىن گەندەرمەن انىقتالادى جانە ولارمەن ءومىر بويى بىرگە بولادى»، - دەيدى ساراپشى.
الايدا، سيرەك جاعدايلاردا ادامعا بەلگىلى بولعان كورسەتكىشتەر مەن تالداۋ كەزىندە انىقتالعاندار اراسىندا سايكەسسىزدىكتەر تۋىنداۋى مۇمكىن. مىنە، سوندىقتان الەۋمەتتىك جەلىلەردە سيپاتتالعانداي جاعدايلار ورىن الادى. مىسالى:
1. قان قۇيۋدان كەيىن
بۇل پروسەدۋرادان كەيىن دونور مەن رەسيپيەنتتىڭ جاسۋشالارى ارالاسىپ كەتۋى مۇمكىن، ناتيجەسىندە توپتى انىقتاۋ تالداۋى تۇراقسىز بولۋى ىقتيمال.
2. قان اۋرۋلارى كەزىندە
كەيبىر دياگنوزدار، مىسالى، لەيكوزدار جانە قان ءتۇزۋدىڭ باسقا بۇزىلۋلارى كەزىندە انتيگەندەردىڭ ايقىندىلىعى وزگەرۋى مۇمكىن، بۇل كەيدە تالداۋلاردىڭ بەينەسىز ناتيجەلەر كورسەتۋىنە سەبەپ بولادى.
3. زەرتحاناداعى قاتەلىكتەر
دارىگەردىڭ ايتۋىنشا، بۇل سايكەسسىزدىكتەردىڭ ەڭ ءجيى كەزدەسەتىن سەبەبى.
«ادام اعزاسىنىڭ بيولوگيالىق جۇيەسى ءوزى بۇزىلمايدى، ول تۇراقتى. ىسكە ادام فاكتورى ارالاسادى»، - دەپ اتاپ ءوتتى مەرۋەرت جادىگەر.
مامان، ەگەر كۇماندانساڭىز، قاتەلىكتەردى نەمەسە ۋاقىتشا فاكتورلاردى جويۋ ءۇشىن تالداۋدى بىرنەشە رەت تاپسىرۋعا كەڭەس بەرەدى.
قان توبىنىڭ شىنىمەن وزگەرەتىن جالعىز جاعدايى – بۇل سۇيەك كەمىگىن كوشىرۋ، بۇل كەزدە قان ءتۇزۋ دونورلىق جاسۋشالاردان باستالادى.
انىقتاما: قان ءتۇزۋ (گەموپوەز) – بۇل قان جاسۋشالارىنىڭ قالىپتاسۋ، دامۋ جانە جەتىلۋ پروسەسى، ول قان قۇرامىنىڭ تۇراقتى جاڭارۋىن قامتاماسىز ەتەدى.
مىسال رەتىندە، [يۋريي الوشكيننىڭ وقيعاسىن](https://tengrinews.kz/tengri-health/article/naiti-svoego-geneticeskogo-blizneca-kak-almatinskii-pilot-3936/) كەلتىرۋگە بولادى. ول لەيكوزدان زارداپ شەككەن جاس جىگىتتى قۇتقارۋ ءۇشىن دونور بولعان. ول قاراعاندىلىق كارىم گايسينگە سۇيەك كەمىگىنىڭ جاسۋشالارىن بەرگەن. وپەراسياعا دەيىن كارىمنىڭ ءۇشىنشى، ال ءقازىر يۋريي سياقتى ءبىرىنشى قان توبى بولعان.
قان توبىڭىزدى قالاي بىلۋگە بولادى؟
دارىگەر بىرنەشە ءادىستى اتاپ ءوتتى: