InfoHub Logo

سوڭعى اپتالاردا جۇڭگو استاناسى بەيجىڭ الەمدىك ساياساتتىڭ ورتالىعىنا اينالدى. جۇڭگو ءتوراعاسى سي سزينپين بىر-بىرىنەن كەيىن اقش پرەزيدەنتى دونالد ترامپتى جانە رەسەي پرەزيدەنتى ۆلاديمير ءپۋتيندى قابىلدادى. بۇل كەزدەسۋلەر قىتايدىڭ جاھاندىق ارەناداعى ىقپالىنىڭ ارتقانىن ايقىن كورسەتتى.

بۇل تۋرالى Infohub.kz اقپارات اگەنتتىگى حابارلايدى.

ترامپتىڭ بەيجىڭگە ساپارى

اقش پرەزيدەنتى دونالد ترامپتىڭ قىتايعا جاساعان ساپارى نەگىزىنەن ەكونوميكالىق جانە گەوساياسي ماسەلەلەردى تالقىلاۋعا باعىتتالدى. كەزدەسۋدە ساۋدا، تايۆان ماسەلەسى، تەحنولوگيالىق باسەكە جانە تاياۋ شىعىستاعى احۋال سياقتى ماڭىزدى تاقىرىپتار قوزعالدى. سىرت كوزگە كەزدەسۋ جىلى وتكەندەي كورىنگەنىمەن، ساراپشىلار ناقتى كەلىسىمدەرگە قول جەتكىزىلمەگەنىن اتاپ ءوتتى. فرانسيانىڭ Le Monde باسىلىمىنىڭ مالىمەتىنشە، جۇڭگو تاراپى جوعارى دەڭگەيدە ۇيىمداستىرعانىمەن، ەكى ەل اراسىنداعى نەگىزگى قايشىلىقتار، اسىرەسە تايۆان، تاريفتەر مەن تەحنولوگيالار بويىنشا ورتاق شەشىم تابىلماعان.

ساراپشىلار ترامپتىڭ بۇل ساپارى ارقىلى قىتايمەن قارىم-قاتىناستى شيەلەنىستىرمەۋگە تىرىسقانىن ايتادى. سەبەبى، اقش پەن جۇڭگو اراسىنداعى باسەكەگە قاراماستان، ەكى ەل ەكونوميكالىق جاعىنان بىر-بىرىنە تاۋەلدى. ال جۇڭگو ءۇشىن اقش پرەزيدەنتىن قابىلداۋ – ءوزىنىڭ الەمدىك ىقپالىن پاش ەتۋگە مۇمكىندىك بەردى. بۇل بەيجىڭنىڭ الەمگە "اقش بىزبەن ساناسادى" دەگەن سيگنال بەرۋى ەدى.

ءپۋتيننىڭ قىتايعا ساپارى

ترامپ كەتكەننەن كەيىن كوپ ۇزاماي بەيجىڭگە رەسەي پرەزيدەنتى ۆلاديمير پۋتين كەلدى. بۇل – ءپۋتيننىڭ قىتايعا جاساعان 25ء-شى ساپارى. جۇڭگو تاراپى ءپۋتيندى ەرەكشە قۇرمەتپەن قارسى الىپ، بۇل كەزدەسۋدى "ستراتەگيالىق سەرىكتەستىكتىڭ جاڭا كەزەڭى" دەپ اتادى. پۋتين دە ەكى ەل اراسىنداعى قارىم-قاتىناستى "تاريحتاعى ەڭ جوعارى دەڭگەي" دەپ باعالادى.

الايدا حالىقارالىق ساراپشىلار رەسەي مەن جۇڭگو اراسىنداعى تەپە-تەڭدىكتىڭ وزگەرگەنىن العا تارتادى. ۋكرايناداعى سوعىس پەن باتىستىڭ سانكسيالارىنان كەيىن رەسەي قىتايعا بۇرىنعىدان الدەقايدا تاۋەلدى بولىپ قالدى. قازىرگى تاڭدا جۇڭگو رەسەي ءۇشىن نەگىزگى ەكونوميكالىق سەرىكتەس، ءىرى نارىق، تەحنولوگيا مەن تاۋار جەتكىزۋشى، سونداي-اق حالىقارالىق قىسىم جاعدايىنداعى ماڭىزدى ساياسي تىرەك بولىپ وتىر.

Al Jazeera ساراپشىلارىنىڭ پىكىرىنشە، بۇل كەزدەسۋدە جۇڭگو ءوزىن الدەقايدا سەنىمدى ءارى مىقتى پوزيسيادا ۇستادى. كەيبىر ساراپشىلار "ءقازىر قىتايعا قاراعاندا، رەسەيگە جۇڭگو كوبىرەك قاجەت" دەگەن پىكىر بىلدىرۋدە. The Washington Post باسىلىمى دا رەسەيدىڭ جۇڭگو ەكونوميكاسىنا تاۋەلدىلىگىنىڭ ارتقانىن جازادى. بۇرىن ماسكەۋ بەيجىڭمەن تەڭ سەرىكتەس رەتىندە كورىنۋگە تىرىسسا، ءقازىر بۇل جاعداي وزگەرگەن.

قىتايدىڭ جاھاندىق مەسسەدجى

ساراپشىلار ترامپ پەن ءپۋتيننىڭ اراعا ساناۋلى كۇن سالىپ بەيجىڭگە كەلۋىن كەزدەيسوقتىق ەمەس دەپ سانايدى. ءبىر جاعىنان، بەيجىڭ اقش-پەن ديالوگ جۇرگىزە الاتىنىن كورسەتسە، ەكىنشى جاعىنان، رەسەيمەن ستراتەگيالىق بايلانىسىن ۇزبەي وتىرعانىن پاش ەتتى. ياعني، جۇڭگو ءوزىن باتىس پەن رەسەي اراسىنداعى جاي باقىلاۋشى ەمەس، الەمدىك ساياساتتاعى جەكە ءارى ىقپالدى كۇش رەتىندە تانىتۋعا ۇمتىلۋدا. The Guardian باسىلىمى دا بەيجىڭنىڭ جاھاندىق ديپلوماتيانىڭ ورتالىعىنا اينالىپ بارا جاتقانىن جازادى.

سوڭعى جىلدارى الەمدە جاڭا گەوساياسي ءتارتىپ قالىپتاسىپ جاتقانى ايتىلۋدا. اقش پەن جۇڭگو اراسىنداعى باسەكە كۇشەيىپ، رەسەي ۋكرايناداعى سوعىستان كەيىن ىقپالىن السىرەتتى. وسىنداي جاعدايدا جۇڭگو ەكى ءىرى دەرجاۆامەن دە بايلانىسىن ساقتاپ، ءوز ىقپالىن ارتتىرۋعا تىرىسۋدا. ساراپشىلاردىڭ پىكىرىنشە، بۇگىنگى الەمدىك ساياساتتا قىتايدى اينالىپ ءوتۋ مۇمكىن ەمەس.