سوڭعى جاڭارتۋ

(وزگەرتىلگەن ۋاقىتى 13 مينۋت بۇرىن)
ۇلىقپان جولداسوۆ: ونەردىڭ «ساۋدا الاڭىنا» اينالۋىنان سەكەمدەنەمىن

ساحنادا 40 جىلدان استام ۋاقىت بويى ونەر كورسەتىپ كەلە جاتقان بەلگىلى كومپوزيتور ۇلىقپان جولداسوۆتىڭ 500-گە جۋىق اۆتورلىق ءانى بار. ونىڭ 300ء-ى ەسترادالىق تۋىندىلار بولسا، قالعانى وركەسترلىك شىعارمالار، ساۋندترەكتەر مەن ءالى جارىق كورمەگەن مۋزىكالار. قازاق راديوسىنىڭ التىن قورىنا ەنگەن 100-گە جۋىق ءانىنىڭ اۆتورى، ءتىپتى راديونىڭ ءانۇرانىنىڭ دا مۋزىكاسىن جازعان كومپوزيتوردىڭ تۋىندىلارىن تەك قازاقستاندىقتار عانا ەمەس، شەتەلدىك جۇلدىزدار دا ورىندايدى. جاقىندا 60 جاسقا تولعان ونەر يەسىمەن سۇحباتتاسىپ، شىعارماشىلىق جولى مەن ونەردەگى تولعانىستارىن بىلدىك.

بۇل تۋرالى Infohub.kz اقپارات اگەنتتىگى حابارلايدى.

ونەردىڭ ءمانى مەن ءداۋىر ءۇنى

1983 جىلى ساحناعا العاش قادام باسقان كومپوزيتور ءۇشىن بۇل – تۇتاس ءبىر ءومىر. كەڭەس داۋىرىنەن بۇگىنگى كۇنگە دەيىنگى ارالىقتاعى ءار كەزەڭنىڭ ءوز ءۇنى مەن بولمىسىن كورگەن ۇلىقپان جولداسوۆ ونەردىڭ ەشقاشان ءمانىن جوعالتپايتىنىن ايتادى. اسىرەسە، قيىن كەزەڭدەردە تۋعان اندەردىڭ حالىقتىڭ كوڭىل كۇيى مەن زاماننىڭ تىنىسىن انىق كورسەتەتىنىن ەرەكشە اتاپ ءوتتى.

ۋاقىت وتە كەلە ءاننىڭ ءستيلى دە وزگەرىپ وتىردى. تاۋەلسىزدىككە دەيىن ديسكو باعىتى باسىم بولسا، كەيىن روك، پوپ، لاتىن-امەريكالىق ىرعاقتار، قازاقى ۆالس، بوسسا-نوۆا سياقتى ءتۇرلى باعىتتار پايدا بولدى. كومپوزيتوردىڭ ايتۋىنشا، ستيل تاڭداۋدا قازاقتىڭ بولمىسىنا جاقىن، ۇلتتىق ناقىشقا ساي كەلەتىندەرىن تاڭداۋ ماڭىزدى. قازىرگى تاڭدا رەگگي ءستيلى دە قازاق ەستراداسىندا كورىنىس تاۋىپ كەلەدى.

سوڭعى ۋاقىتتا كومپوزيتور شەتەلدىك ەسترادامەن دە جۇمىس ىستەپ، ءوزىن جاڭا قىرىنان تانىتۋدا. اندەرىن اقش، رەسەي، وزبەكستان، ارمەنيا، پورتۋگاليا سىندى ەلدەردىڭ جۇلدىزدارى ورىنداپ ءجۇر.

وزىندىك قولتاڭبا

ءار ءاننىڭ وزىندىك ءستيلى مەن ويى بولاتىنىن ايتقان كومپوزيتور، ءومىر تۋرالى تولعانىستان تۋعان شىعارمالارىن وزىنە جاقىن سانايدى. «مۋزارت»، «زامان»، «مەلومەن» توپتارىنىڭ ورىنداۋىنداعى «قايران كوڭىل»، «ماحاببات گ ۇلى سولمايدى» سياقتى اندەر ونىڭ ىشكى الەمىمەن ۇندەسسە، «كۇزگى ۆالس» ءانى مازمۇنى مەن اۋەزدىك قۇرىلىمى جاعىنان ەرەكشە جىلىلىق سىيلايدى. بۇل ءاندى شەتەلدىك ورىنداۋشىلار دا ءساتتى شىعارىپ ءجۇر.

ۇلىقپان جولداسوۆ ءاننىڭ ءسوزىن جازباي، تەك اۋەنىن تۋدىراتىنىن ايتادى. كەيدە ءان مەن ءسوزدىڭ ۇيلەسىمى تابىلماي، شىعارما تولىق اشىلماي قالاتىن كەزدەر بولاتىنىن، ال باسقا تىلدە ورىندالعاندا كەرىسىنشە، اۋەن جاڭا قىرىنان كورىنىپ، ءساتتى شىعۋى مۇمكىن ەكەنىن جەتكىزدى. كومپوزيتور شاكىرت تاربيەلەۋدى دە ماڭىزدى باعىت سانايدى. سولاردىڭ ءبىرى – تالانتتى كومپوزيتور قۋات ءابىلوۆ.

حالىقارالىق دەڭگەيدەگى شىعارماشىلىق

كومپوزيتوردىڭ شىعارماشىلىعى قازىرگى تاڭدا تەك وتاندىق دەڭگەيمەن شەكتەلمەي، حالىقارالىق ارەناعا شىقتى. نيۋ-يوركتەگى Sony Production سىندى ءىرى پروداكشنمەن بايلانىس ورناتىپ، شەتەلدىك نارىققا ءان جازىپ ءجۇر. بۇل ورتادا مادوننا، مايكل دجەكسون سىندى الەمدىك جۇلدىزداردىڭ ونەر جولى باستالعان.

سونىمەن قاتار، وزبەك ءانشىسى شوحرۋحكان وننان اسا ءانىن ورىنداپ ءجۇر. بۇل اندەر قازاق تىلىنەن وزبەك تىلىنە اۋدارىلىپ، جاڭا تىنىس العان. تۇركيانىڭ تانىمال ءانشىسى مۇستافا ساندال، وزبەكستاننىڭ ايگىلى ءانشىسى يۋلدۋز ۋسمانوۆا، ارميان ءانشىسى سيلۆا اكوپيان، يتاليالىق ءانشى سالۆاتورە فەرراگامو دا كومپوزيتوردىڭ اندەرىن رەپەرتۋارىنا قوسقان.

10 جىل بۇرىن ستوكگولمدە الەمگە تانىمال مۋزىكالىق پروديۋسەر نيكولوس ولوۋسونمەن بىرگە جۇمىس ىستەپ، كاسىبي تاجىريبە جيناقتاعان.

ونەردىڭ «ساۋدا الاڭىنا» اينالۋىنان سەكەمدەنەمىن

40 جىلدان استام ساحنادا جۇرگەن ۇلىقپان جولداسوۆ ونەردىڭ «ساۋدا الاڭىنا» اينالىپ كەتۋىنەن سەكەمدەنەتىنىن جاسىرمادى. ءاننىڭ حيت بولۋى كوبىنە ورىنداۋشىعا بايلانىستى بولعانىمەن، تۋىندىنى تەك ساتۋ ءۇشىن جازۋ دۇرىس ەمەس دەپ سانايدى. كومپوزيتور مەن اقىن شىعارمانى ەڭ الدىمەن جۇرەكپەن جازۋى كەرەك. ونەر – تاۋار ەمەس. الەۋمەتتىك جەلىلەردەگى «ارنايى ءان جازىپ بەرەمىن» دەگەن جارنامالار ونەردىڭ ارزانداپ كەتكەنىن اڭعارتادى.

كومپوزيتوردىڭ قولتاڭباسىنىڭ قالىپتاسۋىنا ماڭعىستاۋدىڭ كيەلى توپىراعى مەن اعاسى مۇرات وسكەنبايەۆتىڭ جىر-داستاندارى اسەر ەتكەن. 6 جاسىنان دومبىرا، 9 جاسىنان گيتارا ۇيرەنگەن ول، دومبىرانى بويىنا سىڭگەن، اۋىلدان شىققان ونەر ادامى ەكەنىن ايتتى.

ءاننىڭ عۇمىرى – حالىقتىڭ جۇرەگىندە

قانداي ءاننىڭ ۇزاق جاسايتىنىن ەشكىم ءدوپ باسىپ ايتا المايتىنىن جەتكىزگەن كومپوزيتور، ءاننىڭ تاعدىرىن تىڭدارمان شەشەتىنىن اتاپ ءوتتى. حالىقتىڭ جۇرەگىنە جەتكەن ءان عانا ۋاقىت سىنىنان وتەدى. 1992 جىلى ورىنداعان «التىناي» ءانىنىڭ ءالى كۇنگە دەيىن ەڭ كوپ سۇرالاتىن تۋىندى ەكەنىن ايتىپ، ونى ءوزىنىڭ «ءتولقۇجاتى» دەپ اتادى. اسەت بەيسەۋوۆ، كەڭەس دۇيسەكەيەۆ، ءشامشى قالداياقوۆ سىندى ۇلى كومپوزيتورلاردىڭ شىعارمالارىنداي ۇزاق ءومىر سۇرەتىن تۋىندىلار جازۋدى ارماندايدى.

ۇلىقپان جولداسوۆ ءوزىن گيتاراسىز ەلەستەتە المايتىنىن، گيتارامەن ساحنادا ەركىن سەزىنەتىنىن ايتتى.

جاڭالىقتار

جارناما